wszystkie

 
Można tu znaleźć wszystko cokolwiek dotyczy języka i interesuje Państwa. Od pisowni, odmiany, przez znaczenia, składnię, czy frazeologię, po pochodzenie i pragmatykę.
  • Podczas drugiego dnia konferencji
    19.06.2018
    Czy poprawna jest forma podczas drugiego dnia konferencji?
  • Odrzwia
    19.06.2018
    Witam, wraz z znajomą nie możemy dojść do konsensusu odnośnie słowa odrzwia.
    Według niej słowo odrzwia to rzeczownik, oznaczający stare drzwi; jednak według mnie również może być czasownik – czynność, która sprawia, iż drzwi przestają być drzwiami (np. Ala odrzwia owe drzwi, to by znaczyło iż Ala dla przykładu wyjmuje klamkę, zamek, zawiasy z drzwi, co znaczy iż z drzwi zostały odrzwione i zamiast nich mamy teraz wyłącznie kawał drewna).
  • Wyczekiwać
    19.06.2018
    Jak poprawnie używać słowa wyczekiwać? Wyczekiwałam na coś czy wyczekiwałam czegoś? Może lepiej będzie widać mój kłopot na przykładzie: Wyczekiwałam męża czy Wyczekiwałam na męża?
    Dziękuję i pozdrawiam.
  • Za tydzień (znów)
    18.06.2018
    Szanowna Poradnio,
    jednak jeszcze nie daje mi spokoju to określenie za tydzień. Czy może ono w ujęciu potocznym znaczyć za tygodniem trwającym w znaczeniu po trwającym tygodniu, za nim, w dowolnym dniu następnego tygodnia? Za jako za czymś niekoniecznie, zawsze za 7 dni?
  • Pani Mostowa czy pani Mostowy?
    18.06.2018
    Szanowni Państwo,
    zwracam się z uprzejmą prośbą o wycenę odmiany nazwiska Mostowy w formie męskiej i żeńskiej przez przypadki.
    W niedalekiej przyszłości planuję wziąć ślub i wraz z Narzeczoną zastanawiamy się, czy po przyjęciu mojego nazwiska powinna je ono odmieniać czy też nie (czy powinna nazywać się Klaudia Mostowa czy Klaudia Mostowy?).
    Obecnie w mojej rodzinie niemal wszystkie Panie odmieniają swoje nazwisko przez przypadki, wg wzoru:
     
    Katarzyna Mostowa
    Mianownik Katarzyna Mostowa
    Dopełniacz Katarzyny Mostowej
    Celownik Katarzynie Mostowej
    Biernik Katarzynę Mostową
    Narzędnik Katarzyną Mostową
    Miejscownik Katarzynie Mostowej
    Wołacz Katarzyna Mostowa
     
    Czy prawdą jest, że wszystkie nazwiska kobiet nie kończące się na -a są nieodmienne?
    Odmiana mojego nazwiska przez przypadki wydaje mi się dosyć intuicyjna, inaczej jest np. w przypadku nazwiska Batory.
    Czekam na informację od Państwa, czy są w stanie nam pomóc.
     
    Z poważaniem,
    Adam Mostowy
  • „Trans-Atlantyk” W. Gombrowicza, chociaż transatlantyk
    18.06.2018
    Szanowni Państwo,
    ciekawi mnie pisownia tytułu powieści Gombrowicza: „Trans-Atlantyk” (tak w WSO). Czy łącznik wynika z ówczesnej reguły ortograficznej, czy może chodzi tu o jakiś świadomy zabieg ortograficzny? A jeśli to pierwsze, to czy z zasady nie uwspółcześniamy ortografii w tytułach dzieł artystycznych? Kilkakrotnie pojawiło na łamach poradni zalecenie, że uwspółcześniamy ortografię, jeśli chodzi o zawartość książek. A jak z tytułami?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Zwrot oddać w zarząd; pisownia czasy kazimierzowskie, studium generale, na zachód/ na Zachód
    18.06.2018
    Szanowni Państwo,
    proszę o pomoc w kilku kwestiach:
    - czy poprawne jest sformułowanie oddać w zarząd?
    - jak zapisać czasy KAZIMIERZOWSKIE – małą czy dużą literą?
    - czy Studium Generale można pisać wielkimi literami, jeśli chodzi konkretnie o Akademię Krakowską? I czy jest rodzaju nijakiego?
    - transport towarów na zachód czy na Zachód?

    Dziękuję i pozdrawiam
  • Ale czyby pomogło?
    15.06.2018
    Mam wątpliwość co do porady https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/Czy-polaczone-z-by;17840.html. Reguła [160] mówi jednoznacznie, że partykułę czy zapisuje się z by łącznie, niezależnie od jej funkcji (zresztą wg SJP wyraz czy może być partykułą jedynie w funkcji pytajnej — w innych jest spójnikiem). Jest to też zgodne z: https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/by-z-partykulami;3709.html. Za to w zdaniach Kto by…?, Gdzie byś…? i Kiedy byśmy… pisownia rozdzielna wynika z reguły [164]. Czyż nie?
  • Statuty kazimierzowskie; źródło czegoś; klasztor Benedyktynów/ benedyktynów
    15.06.2018
    Szanowni Państwo
    Który zapis jest poprawny: statuty kazimierzowskie czy statuty Kazimierzowskie (Kazimierza Wielkiego)?
    Czy można powiedzieć, że kronika jest źródłem do czegoś? Jaka jest prawidłowa łączliwość?
    Jak zapisać klasztor benedyktynów, jeśli chodzi o konkretny obiekt, ale znajdujący się poza Polską?
    Pozdrawiam
  • Jeszcze raz o pisowni niby (jako partykuły)
    15.06.2018
    Mam wątpliwość co do porady: https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/O-pisowni-czastki-niby;18198.html. Czy w drugim przykładzie niby nie jest partykułą, a nie przedrostkiem: „(…), który niby [jako] turysta, niby [jako] badacz historyk (…)”? W pierwszym przykładzie także wydaje mi się, że chodzi o nieco inną funkcję niby. Coś jak: „nieco polska, nieco niemiecka”, „ni to polska, ni to niemiecka”, „niby to polska, niby to…”. Czy zatem w obu przypadkach pisownia rozdzielna nie byłaby odpowiednia?
  • Co robimy z aplikacją?
    15.06.2018
    Dzień dobry,
    mam pytanie dotyczące tego, co robimy z aplikacją: ściągamy czy pobieramy? Oczywiście, zdaję sobie sprawę, że pobierać jest poprawnie, ale czy ściąganie to błąd?

    Pozdrawiam serdecznie!
  • Mogłoby
    15.06.2018
    Czy w zdaniu Mogłoby się wydawać, że... powinno się zapisać mogłoby, czy mogło by?

    Z góry dziękuję i pozdrawiam serdecznie
    Iwona
  • Piotruś Pan
    14.06.2018
    Słownik podaje, że nazwę własną Piotruś Pan należy odmieniać w Msc. jako Piotrusiu Panu. Jednak człon Pan pochodzi od bożka Pana, dlaczego więc nie odmienia się go jako Panie? Czy jest to wyrównanie do polskiego zwrotu typu pan Piotr?

    Z góry dziękuję i pozdrawiam serdecznie
    Iwona
  • Wypust
    14.06.2018
    Szanowni Państwo,
    zastanawiam się nad poprawnością używanego nagminnie w odniesieniu do pewnej grupy produktów słowa wypust. W branży alkoholowej, w angielskiej nomenklaturze funkcjonuje słowo release, używane w odniesieniu do nowego produktu.

    Czy mogliby Państwo ustosunkować się do spolszczenia wypust i zaproponować poprawną formę językową?

    Z poważaniem,
    Jakub Grabowski
  • Życzę ci dużo sił
    14.06.2018
    Czy poprawnie jest napisać Życzę ci dużo sił? Wydawało mi się, że to brzmi poprawnie, ale gdy zobaczyłem odmianę przez przypadki, to okazało się, że to dotyczy liczby mnogiej. Powinno być Życzę ci dużo siły. Tak przynajmniej wynika z wyników wyszukiwania. Jak unikać tego typu błędów?
  • Sowiecki a radziecki
    14.06.2018
    Szanowni Państwo,
    czy wiadomo, kiedy zaczęto używać staropolskiego słowa radziecki w znaczeniu rosyjskiego sowietskij zamiast kalki sowiecki? Jeśli się nie mylę, przed wojną nawet polscy komuniści mówili wyłącznie Sowiety i sowiecki.

    Z poważaniem,
    Łukasz
  • Powstanie Warszawskie czy powstanie warszawskie?
    14.06.2018
    Piszę Do Pani Nie Dlatego, Że Chciałbym Się z Panią Kłócić (Jako Szeregowy Użytkownik Języka Polskiego Nie Śmiem Uważać, Że Wiem Lepiej). Piszę, Bo Jako Użytkownik Języka Polskiego Czuję Się Zobowiązany Zaprotestować. Dopiero Dziś Przeczytałem Artykuł Sprzed 5 Lat.
    http://warszawa.wyborcza.pl/warszawa/1,54420,14371451,Powstanie_Warszawskie___piszemy_mala_czy_wielka_litera_.html
    W Artykule Autor Cytuje Panią Ale ze względu na szacunek dla Powstania Warszawskiego, jego bohaterów, przyjął się zwyczaj pisania tej nazwy od wielkiej litery. Obie wersje są więc poprawne. Nie Wiem Czy Autor Cytował Panią Ze Słuchu, Czy Tak Pani Napisała, Ale Zwróciłem Uwagę, Że W Tej Wypowiedzi Nieukrywany Szacunek Dla Powstania Jest.
    Szacunek Przyjmuję Bez Protestów (Choć Zastanawiam Się Czemu Tego Szacunku Nie Mają Inni Nasi Powstańcy), Ale Nie Jestem W Stanie Przyjąć Postawienia Równości Pomiędzy Dwiema Wersjami Pisowni. Nie Zarzucam Żadnej Z Wersji Niepoprawności, Ale Standardową Wersją Jest W Tym Wypadku Tylko Jedna. Tak Mi Się Przynajmniej Wydaje. I Pewnie Wydaje Mi Się, To Jest Właściwe Określenie.

    Z Poważaniem I Ogromną Sympatią
    WR

    PS. Moja pisownia jest poprawna. Nie mam co do tego żadnej wątpliwości, choć nie znajdziemy dla niej uzasadnienia w regułach pisowni. Jest ona świadoma. Ma na celu, żeby Panią oczy rozbolały (tak lekko, bardziej w przenośni). Czyż nie jest powszechne nadużywanie wielkich liter? Dlatego ja nie ośmielałbym nikogo do pisowni niestandardowej, bo się pogubimy. Nie pogubi się Pani. Może uda mi się nie pogubić, ale wykształceni ludzie, ale może nie specjaliści od ortografii, już się gubią.
  • Newsletter, e-book
    13.06.2018
    Dlaczego w Poradni językowej używają Państwo obcych słów: newsletter i e-book?
  • Kacha a Florosław
    13.06.2018
    Imiona (oraz chyba ogólnie – rzeczowniki) można zdrabniać. Katarzyna staje się Kasią, a krzesłokrzesełkiem. Czy jest proces odwrotny, a jeśli tak, to jak się on nazywa? Przykład z mojego najbliższego otoczenia – Florian, który lubi jak się do niego mówi „zgrubiale” Florosław :) Jest to oczywiście pseudonim z przymrużeniem oka, ale być może „jest na to jakiś paragraf”. Analogicznie: góragórsko/górzysko, chłopchłopidło itp.
  • Inny a różny
    13.06.2018
    Proszę o poradę w sprawie zastosowania słowa różny. Odpowiedź w wątku „inny a różny” nie wyczerpuje tematu pod względem łączliwości wyrazu różny i tego, czy może on funkcjonować samodzielnie w kontekście człowieka. Np. czy zdania On był różny i
    Bądź różny (w znaczeniu ‘inny’) są poprawne? Czy w kontekście kreatywnym (np. sloganie), może nie pojawić się dalsza cześć i pozostać w domyśle (w pełni: „On był różny od nich” i „Bądź różny od nich”)?

Zagraj z nami!

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego