składnia

 
Znajdziesz tu różnorodne informacje o budowie zdania, o wymaganiach jego składników, o szyku wyrazów w zdaniu, o właściwych formach orzeczenia i jego miejscu w zdaniu, o skrótach składniowych, o zapożyczonych konstrukcjach.
  • Daty
    23.04.2018
    Czy w ogłoszeniu poprawny jest zwrot np. dnia 25 kwietnia...., czy raczej: w dniu 25 kwietnia?
    Będę wdzięczna za odpowiedź.
  • Negacja po dopełniaczu
    18.04.2018
    Szanowni Państwo!
    Od dłuższego czasu frapuje mnie takie pytanie: dlaczego w języku polskim negacja zmienia rekcję czasowników na dopełniaczową? W jęz. czeskim mamy: viděl jsem oknoneviděl jsem okno; w rosyjskim: я видел окно, я не видел окно (co prawda, możemy powiedzieć też окна – również nie wiem, dlaczego), ale w polskim już tylko nie widziałem okna.
    Dziękuję.

    Załączam wyrazy szacunku

    Paweł Szutow
  • Kanapka z mięsem kolegi
    18.04.2018
    Czy zdania w rodzaju to kanapka z mięsem kolegi są tylko niezręczne, czy również błędne? Teoretycznie można je różnie interpretować, ale właściwy sens przeważnie nasuwa się od razu.

    Pozdrawiam
  • Istria
    12.04.2018
    Szanowni Państwo,
    czy powinno się mówić na Istrii czy w Istrii? Jest to półwysep, więc bardziej pasuje mi na, jednak np. w Encyklopedii PWN pod hasłem „Słowenia. Historia” czy „Morosini” występuje wersja w Istrii.

    Dziękuję za pomoc,
    pozdrawiam
  • W dniu siódmym kwietnia
    11.04.2018
    Szanowna Poradnio,
    jak poprawnie odmienić liczebniki w podanym zdaniu: W dniach 7 i 8 kwietnia przy zakupie okularów można skorzystać z darmowej porady lekarza? W dniach siódmym i ósmym kwietnia czy w dniach siódmego i ósmego kwietnia?
  • Konsekrujący jako podmiot
    6.04.2018
    Witam serdecznie,
    chciałabym prosić o odpowiedź na pytanie, czy imiesłów przymiotnikowy czynny może występować w funkcji podmiotu. Mówię tutaj o sytuacji, gdy we wcześniejszej części wypowiedzi podmiot był wyrażony, przez co w zdaniu z imiesłowem, ten ostatni jasno można wiązać z podmiotem z wcześniejszych zdań. Na przykład cała wypowiedź dotyczy kapłana. W zdaniu o posłudze sakramentalnej użyłam słowa konsekrujący (w domyśle: kapłan). Czy taka konstrukcja jest poprawna?
  • Składnia zgody przy przydawce przymiotnej
    23.03.2018
    Jak poprawnie łączyć przymiotniki z nazwami różniącymi się rodzajem i liczbą? Czy powiemy mieszkańcy dalekiej Korei i Wietnamu, (...) dalekiego Wietnamu i Korei, czy też (...) dalekich Wietnamu i Korei? Mieszkańcy dalekiej Japonii i Chin czy dalekich Japonii i Chin? (w wyrażeniu dalekich Chin i Japonii problemu jakoś nie widać)? Dotyczy to też nazw krain historycznych i fantastycznych (mieszkańcy dalekiego Kitaju i Nibylandii czy mieszkańcy dalekich Kitaju i Nibylandii?).
  • Zaprosić do
    22.03.2018
    Czy poprawne jest zadnie: Chcielibyśmy zaprosić Państwa do zwiedzenia targów?

    Pozdrawiam
    Grzegorz
  • Marysin Wawerski
    21.03.2018
    Czy powiedzenie na Marysinie Wawerskim jest poprawne?

    Joanna Jasiewicz
  • Starsi państwo, moi wujostwo
    21.03.2018
    Droga Poradnio,
    która forma jest poprawna?

    Policjanci udzielili pomocy starszemu państwu / starszym państwu.
    Policjanci udzielili pomocy mojemu wujostwu / moim wujostwu.

    Z góry dziękuję za odpowiedź!
  • W obrębie ewidencyjnym
    20.03.2018
    Szanowni Państwo,
    mam pytanie z zakresu odmiany nazw obrębów ewidencyjnych. Czy należy pisać np. Teren inwestycji obejmuje działkę o nr ewid. X położoną w obrębie ewidencyjnym Uzarzewa (lub Żółkowa), gm. Swarzędz, czy należy pisać Teren inwestycji obejmuje działkę o nr ewid. X położoną w obrębie ewidencyjnym Uzarzewo (lub Żółków), gm. Swarzędz?
  • W oparciu o
    16.03.2018
    Co Państwo sądzą o używaniu zwrotu w oparciu o w tekstach naukowych? Czy należy zastępować je wyrażeniami opierając się na albo na podstawie?
  • Czasownik z dwoma określeniami
    16.03.2018
    Czy jeżeli czasownik „otwiera” miejsce dla dwóch rzeczowników w różnych przypadkach, to z jednego można zrezygnować. Chodzi mi o czasowniki typu skierować coś do kogoś albo zapewnić kogoś o czymś . Czy poprawna jest na przykład fraza pismo skierowane przez przewodniczącą w dniu 3 maja albo zapewnić o swoich dobrych zamiarach?
  • Nie sposób to zrobić czy nie sposób tego zrobić?
    15.03.2018
    Dzień dobry! Moje pytanie brzmi: Nie sposób wyrazić niebiański spokój czy może nie sposób wyrazić niebiańskiego spokoju? Bardzo proszę o rozwikłanie zagadki.
    Dziękuję za odpowiedź. 
    Monika
  • Odniesienie zaimka który
    15.03.2018
    Przykładowy jest zapis pewnego przepisu prawa:

    Pozwolenia nie wymaga poruszanie się ruchem skośnym przyporządkowanym do:
    1) toru jazdy, o której mowa w ust. 1, albo toru głównego, w którym ruch wahadłowy jest jednostajny prostoliniowy;

    Czy w pkt. 1 tego zapisu, część zdania: .. w którym ruch wahadłowy jest jednostajny prostoliniowy ma zastosowanie tylko do fragmentu zapisu po spójniku albo, czy odnosi się również do zapisu przed tym spójnikiem?
  • Na poczcie, w szkole
    13.03.2018
    Pytanie nie nowe, ale jak do tej pory nie znalazłam odpowiedzi dotyczącej na i w, o ile rozumiem kiedy na dyskotece, a kiedy w dyskotece, to nie rozumiem dlaczego w szkole ale na poczcie.
  • Znów o nowych dzielnicach
    6.03.2018
    Szanowni Państwo,
    redaguję tekst do książki o dzielnicy Poznania, która w granice miasta została włączona w 1900 r., a wcześniej była samodzielną wsią. Czy pisząc o dziejach takiej wsi sprzed inkorporacji, nie powinno się stosować przyimków: do (Jeżyc, Wildy, Górczyna) i w (Jeżycach...), a przy podawaniu faktów z XX w. traktować je „normalnie”, stosując przyimek dzielnicowy: na (Jeżyce, Jeżycach, Wildę, Wildzie...)? Tak właśnie tekst poprawiam, ale czy to nie nadgorliwe?

    Ukłony, Anna O.P.
  • Tworzenie stron i opieka nad nimi
    5.03.2018
    Mam pytanie dotyczące odmiany rzeczownika. Czy poprawne jest zdanie: Zajmujemy się tworzeniem i opieką nad stronami..., czy forma rzeczownika powinna być dostosowana do czasownika wyjściowego, a zdanie to powinno brzmieć tak: Zajmujemy się tworzeniem i opieką stron...?
    Czy jest jakaś zasada jasno rozstrzygająca taki problem?
  • Prowadzący program
    5.03.2018
    Szanowni Państwo,
    chciałam się dowiedzieć, czy obie wersje są dopuszczalne: prowadzący programy oraz prowadzący programów (w kontekście gospodarz programów telewizyjnych), a jeśli nie – dlaczego?

    Dziękuję za odpowiedź,
    Ewelina Lipińska
  • Nazwa miesiąca
    2.03.2018
    Szanowni Państwo,
    proszę o wyjaśnienie zasady zapisu dat. Do tej pory daty w rożnego rodzaju ogłoszeniach zapisywałam w następujący sposób: Wydarzenie odbędzie się 25 lutego 2018 lub Termin wydarzenia: 25 lutego 2018. Spotkałam się z opinią, że drugi zapis jest niepoprawny, bo po dwukropku lub w nagłówku nazwę miesiąca powinnam zapisać w mianowniku. Nigdy wcześniej nie natrafiłam na taką zasadę. Bardzo proszę o wyjaśnienie.

    Bardzo dziękuję i pozdrawiam serdecznie
    Kamila K.

Zagraj z nami!

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego