instalacja

Wielki słownik ortograficzny

in•stala•cja -cji, -cję; -cji

Słownik języka polskiego

instalacja
1. «zespół przewodów i urządzeń doprowadzających elektryczność, gaz, wodę itp. do jakichś obiektów lub pomieszczeń»
2. «montowanie gdzieś urządzeń technicznych»
3. «lokowanie, urządzanie siebie lub kogoś w jakimś miejscu»
4. «wgrywanie na dysk twardy komputera nowego programu»
5. «dzieło plastyczne zbudowane przez artystę w zastanej przestrzeni»
6. daw. «wprowadzenie kogoś na urząd»

• instalacyjny • instalator • instalatorski • instalatorstwo • instalować • instalować się
instalacja jednoprzewodnikowa «instalacja, w której funkcje jednego z dwóch przewodów spełnia masa lub ziemia»
instalacja sanitarna «układ przewodów doprowadzających do pomieszczeń wodę bieżącą i odprowadzających ścieki, śmieci itp.»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

trudne zdanie
16.12.2014
A.Ż. jest upoważniony do:
kierowania, nadzorowania i kontrolowania budowy i robót, kierowania i kontrolowania wytwarzania konstrukcyjnych elementów sieci i instalacji, oraz oceniania i badania stanu technicznego w zakresie sieci wodociągowych, kanalizacyjnych i cieplnych uzbrojenia terenu, oraz instalacji sanitarnych o powszechnie znanych rozwiązaniach konstrukcyjnych.
Czy słowa o powszechnie znanych rozwiązaniach konstrukcyjnych odnoszą się do całości poprzedzających je zapisów, czy do instalacji sanitarnych?
Z czysto językowego punktu widzenia nie da się odpowiedzieć na to pytanie: obie interpretacje są możliwe. Rzecz trzeba będzie rozstrzygnąć z pomocą rzeczoznawcy, który weźmie pod uwagę okoliczności pozajęzykowe.
Przy okazji nadmienię, że zdanie to zawiera błędy składniowe i interpunkcyjne, ale rozumiem, że nie one są przedmiotem uwagi.
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski
pilotowy czy pilotażowy?
28.03.2003
Wdrożenie pilotowe czy wdrożenie pilotażowe? Instalacja pilotowa czy instalacja pilotażowa?
Dziękuję
L.
Nie brak przeciwników słowa pilotażowy w znaczeniu 'wykonany na próbę', ale zwyczaj językowy właśnie temu słowu daje pierwszeństwo. Oboczna postać pilotowy jest rzadsza.
Mirosław Bańko
Posąg, pomnik i obce chrematonimy
5.06.2016
Szanowna Poradnio,
mam dwa krótkie pytania turystyczne.
Jaka jest różnica (w uzusie) między pomnikiem a posągiem?
Czy tłumaczenia toponimów należy pisać od dużych liter (np. Kopenhaska Opera Królewska?)

Pozdrawiam serdecznie
Dorota
Wyrazy posąg i pomnik nie są całkowicie synonimiczne. Posąg to rzeźba przedstawiająca człowieka (ewentualnie zwierzę), wykonana z twardego materiału (zwykle marmuru, brązu lub kamienia). Pomnik zaś to rzeźba lub inne dzieło plastyczne, która ma coś upamiętniać. Oczywiście, pomnik zwykle ma formę posągu, lecz są też takie pomniki, które nie są posągami – instalacje ze świateł, budowle (jak Grób Nieznanego Żołnierza w Warszawie), instalacje z płyt (jak warszawski pomnik Powstańców Warszawy czy kołobrzeski pomnik Zaślubin Polski z Morzem), kamienie pamiątkowe (jak pomnik Czerwca 1976 r. w Ursusie) itd.
Nazwy obcych chrematonimów (takim mianem określa się nazwy własne wytworów kultury ludzkiej, jak np. teatry) zapisujemy w zasadzie zgodnie z regułami ortografii polskiej. Oficjalna nazwa instytucji, którą Pani przywołuje, to Opera Królewska ( Den Kongelige Opera; przymiotnik kopenhaska nie wchodzi w jej skład), a zatem jej polska pisownia będzie podobna do pisowni w języku duńskim – oba wyrazy od wielkiej litery.
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... bez pana, udamy, że traktujemy to marginesowo, w ramach uzgodnień instalacji sanitarnych. Od razu spróbuję zadzwonić, a Matylda załatwi depeszę. Najlepiej...
  • ... 6) powstałe wskutek zawilgocenia mieszkania i pomieszczeń z powodu nieszczelności instalacji wodno-kanalizacyjnej lub w wyniku zalania wodą pochodzącą z opadów...
  • ... do środka można obejrzeć błękitne drzewa, niebieskie ziemniaki, maszynę do instalacji ciszy i rzeźby, czyli rzeźby tzw. jednorazowego użytku. - Fotografie utrwalające...

Encyklopedia

instalacja
[łac.],
techn. zespół przewodów (np. rurowych, elektrycznych) i osprzętu (np. łączników, zaworów, gniazd wtykowych, telefonicznych, komputerowych) służący do przesyłania czynnika energetycznego (np. prądu elektrycznego, pary, gazu), hydraulicznego, materiałów sypkich, odpadów (np. ścieków, śmieci), sygnałów (np. telefonicznych, alarmowych);
elektryczna instalacja, instalacja elektroenergetyczna,
zespół przewodów, łączników i innych elementów elektr. (np. izolujących) oraz mech. (np. mocujących), połączonych ze sobą w jedną całość;
zespół przewodów i urządzeń sanitarnych: wodociągowych, kanalizacyjnych, ogrzewczych, oczyszczania wody, wentylacyjnych, klimatyzacyjnych, zsypowych, które zapewniają uzyskanie pożądanych warunków higienicznych i zdrowotnych; też instalacje i urządzenia do wyposażenia pływalni, pralni, łaźni itp.
dzieła plastyczne składające się z wielu elementów (gotowych lub specjalnie wykonanych), tworzących razem całość, wyrażającą pewną treść, zbudowane przez artystę w przestrzeni;

Synonimy

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego