lubić

Wielki słownik ortograficzny

lubić -bię, -bią
lub ,
Lubień -enia, -eniem; przym.: lubieński
Lubień Kujaw•ski Lubienia Kujaw•skiego, Lubieniem Kujaw•skim; przym.: lubieński

Słownik języka polskiego

lubić
1. «czuć do kogoś sympatię»
2. «znajdować w czymś przyjemność»
3. «o roślinach, zwierzętach, rzeczach: wymagać, potrzebować czegoś»
lubić się «czuć do siebie wzajemnie sympatię»
gościnny występ (artysty lub zespołu) «występ artysty lub jakiegoś zespołu przybyłych skądś, aby dać przedstawienie»
lub I «spójnik wyrażający możliwą wymienność lub wzajemne wyłączanie się zdań lub ich części»
lub II «partykuła używana między dwoma określeniami ilości lub liczby, komunikująca, że podane wielkości są przybliżone, np. Spotykali się dwa lub trzy razy w tygodniu.»
oparzenie pierwszego, drugiego, trzeciego lub czwartego stopnia «oparzenie skóry określone w zależności od jej uszkodzenia»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

lub

Zasady pisowni i interpunkcji

[54] 15.3. Zakończenia form bezokolicznika
[376] 90.G.1. Przecinek a spójniki: i, a (= i), oraz, tudzież, lub, albo, bądź, czy, ani, ni
[371] 90.D.2. Zdania współrzędne połączone spójnikami: łącznymi, rozłącznymi, wyłączającymi
[373] 90.E.2. Spójnik łączny, rozłączny, wyłączający (oraz partykuła czy) powtórzone na początku dwóch zdań współrzędnych
[372] 90.E.1. Spójniki łączne, rozłączne, wyłączające z przysłówkami i zaimkami
[374] 90.E.3. Spójnik lub zaimek względny upodrzędniający powtórzony po spójniku łącznym lub rozłącznym
[436] 97.6. Nawias okrągły lub kwadratowy i dane bibliograficzne cytatu lub źródła
[21] 7.5. Pisownia -ji, -i lub -ii w dopełniaczu, celowniku i miejscowniku rzeczowników żeńskich zakończonych na -ja lub -ia
[33] 12.1. Pisownia oboczna s lub sz, c lub cz
[208] 55.4. Skrót nazwy dwu- lub wielowyrazowej, gdy drugi wyraz lub któryś z następnych rozpoczyna się od samogłoski
[365] 90.B.2. Połączenia przysłówków, zaimków lub wyrażeń przyimkowych ze spójnikami
[429] 96.6. Dwukropek i zdania, przynoszące wyjaśnienie lub uzasadnienie zdania poprzedzającego
[424] 96.1. Dwukropek używany do przytoczenia czyichś lub własnych słów
[342] 87.6. Kropkę po liczbach (arabskich lub rzymskich) oraz literach wprowadzających wyliczenia
[408] 93.12. Myślnik wyznaczający relacje między dwoma wyrazami lub wartościami
[431] 97.1. Nawiasy i wypowiedzi uzupełniające lub objaśniające tekst główny
[248] 66.6. Nazwiska kończące się w wymowie na -y lub -i po spółgłosce
[243] 66.1. Nazwiska zakończone w piśmie na spółgłoski lub -y po samogłosce
[71] 18.14. Nazwy imprez międzynarodowych lub krajowych, którym organizatorzy chcą nadać specjalny tytuł
[105] 20.6. Nazwy wydarzeń lub aktów dziejowych
[123] 20.24. Niejednostkowe nazwy istot będących wytworem fantazji lub przedmiotem wierzeń religijnych
[360] 90.1. Przecinek używany pojedynczo lub podwójnie
[205] 55.1. Skrót, który jest początkową literą lub początkowymi literami skróconego wyrazu
[207] 55.3. Skrót nazwy dwu- lub wielowyrazowej, gdy wyrazy następne rozpoczynają się od spółgłoski
[339] 87.3. Skrót z kropką lub wielokropek na końcu zdania
21.4. Stosowanie lub pomijanie spacji między literami a znakami interpunkcyjnymi
V. Pisownia łączna lub rozdzielna
[191] 53.3. W wyrazach złożonych z liczbą lub literą w pierwszej części

Porady językowe

lubić
3.12.2005
Witam!
Często słysze jak ludzie zamiast lubiłem, lubiłam mówią lubiałem, lubiałam. Czy te formy są poprawne? Wg mnie nie są poprawne, ale nie mogę tego znaleźć.
Z góry dziękuję za odpowiedź. Pozdrawiam,
Daniel
Lubiałem i lubiałam byłyby może poprawne, gdyby bezokolicznik brzmiał lubieć. Skoro jednak brzmi lubić, to formy czasu przeszłego są też oparte na przyrostku -i-: lubiłem, lubiłeś, lubił, lubiłam itd.
Mirosław Bańko, PWN
Lubić lubię, ale...
7.10.2008
Jak należy zapisać paralelną konstrukcję bezokolicznikowo-czasownikową według schematu „Lubić, lubię, ale nie jem”:
a) Lubić, lubię, ale nie jem;
b) Lubić lubię, ale nie jem;
c) Lubić – lubię, ale nie jem?
Inne przykłady:
Dziwić, to nie dziwi.
Podróżować pociągami na „tamtą stronę”, podróżowały tylko jednostki (...).
Jeździć dokądkolwiek indziej się nie jeździło, chyba że wielcy ryzykanci (...).
Musieć, muszą ogólnie nie więcej niż obmyć podłogę (...).
Pracować nie pracuje nikt.
Interpunkcja konstrukcji, o które Pani pyta, nie jest znormalizowana w słownikach. Myślę, że w związku z tym lepiej zdać się na wyczucie piszących niż stwarzać reguły. Osobiście w tego rodzaju zdaniach odczuwam bardziej brak słowa to niż przecinka, np. „Lubić to lubię, ale nie jem”. Owo to nie jest konieczne, ale ułatwia lekturę. W tekście mówionym w jego miejscu jest pauza, zawieszenie głosu. W tekście pisanym pauzy nie słychać, ale można pauzę – czyli myślnik – postawić. Myślnik jest znakiem bezpieczniejszym od przecinka, tzn. trudniej jego obecność zakwestionować.
Mirosław Bańko, PWN
lubić a podobać się
28.02.2005
Witam i od razu przechodzę do rzeczy. Moje pytanie jest następujące: jaka jest różnica w użyciu słów lubić oraz podobać się? Np. dlaczego o obejrzanym przed chwilą filmie nie można powiedzieć „Lubiłem go” tylko „Podobał mi się”? Nie wiem, jak to wyjaśnić cudzoziemcowi, stąd prośba o pomoc.
Dziękuję uprzejmie za odpowiedź.
Jeśli nam się coś podoba, to znaczy, że to coś uznajemy za ładne, miłe, sympatyczne, atrakcyjne, ze przypadło nam do gustu. Czasownika lubić używamy, gdy chcemy powiedzieć, że coś nam sprawia przyjemność, czujemy do kogoś sympatię. Upraszczając można by powiedzieć, że podobanie się jest oparte na odbiorze zmysłowym, lubienie związane jest bardziej ze sferą emocji. W związku z tym spodobać się nam może coś w danej chwili, ale żeby coś polubić, potrzebujemy czasu.
Oprócz tych objaśnień najlepiej podać cudzoziemcowi możliwie dużo przykładów, dbając o to, by kontekst sugerował znaczenie i zasady użycia obu wyrazów, np. „Ona mi się podoba, bo jest ładna, ale często krzyczy, więc jej nie lubię”, „Kiedyś spodobała mi się muzyka Milesa Davisa, więc polubiłem jazz”.
Innym sposobem może być zestawianie tych czasowników w identycznym kontekście po to, by wskazać różnicę w użyciu, np. „Lubię ten film”, „Ten film mi się podoba”. W takim kontekście lubić wskazuje na trwałość stanu, więc nie powiemy tak o filmie dopiero co obejrzanym. O tym, że film się nam podoba, możemy powiedzieć nawet w trakcie jego oglądania. Tu trzeba podać następne przykłady, podpowiadam: „Lubię ten film, więc oglądałem go już 5 razy”, „Ten film mi się podoba, ale nie chciałbym go oglądać znowu”.
Jan Grzenia, Uniwersytet Śląski

Ciekawostki

Mówimy „Historia lubi się powtarzać”, mając na myśli to, że pewne zdarzenia powtarzają się w określonych okolicznościach.
Mówimy „Kto się lubi, ten się czubi”, mając na myśli to, że tylko ludzie całkowicie sobie obojętni nigdy się nie sprzeczają, gdyż nie mają powodu.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... użyciu ługu potasowego. Gdy skamieniałości wapienne znajdują się w fosforycie lub w skale niedogodnej do użycia któregokolwiek z wymienionych czynników, należy...
  • ... PORANKU

    Aby zaimponować współczesnej kobiecie, musisz być pilotem promu "Discovery"
    lub posiadaczem zegarka Rado o iście kosmicznych zaletach
    Zegarki Rado to...
  • ... Skarbu Państwa albo samorządów. Gdyby dworek "Bajka" należał do Mostostalu lub jakiejś polsko-niemieckiej spółki, pp. Berscy nie mieliby szans na...

Encyklopedia

w. gminna w województwie małopol. (pow. myślenicki), na pograniczu Beskidu Wyspowego i Beskidu Makowskiego, w dolinie Raby;
m. w woj. kujawsko-pomor., w pow. włocławskim, we wschodniej części Pojezierza Kujawskiego, nad Jez. Lubieńskim.
ekon. w systemie kursu jednolitego sytuacja, w której popyt (podaż) znacznie przewyższa podaż (popyt);
wada rozwojowa;
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego