sprzedawczyni

Wielki słownik ortograficzny

sprzedaw•czyni -ynię, W. -yni; -yń

Słownik języka polskiego

sprzedawca «ten, kto zajmuje się zawodowo sprzedawaniem towarów»
• sprzedawczyni

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

dwa chleby i dwie kawy
21.03.2008
Szanowni Państwo!
Czy poprawne jest sformułowanie „Poproszę dwa chleby”? Należy mówić „Poproszę dwa bochenki chleba” czy może wcześniejszy zwrot jest akceptowany w mowie potocznej? Jeśli w sklepie dwa bochenki, to w restauracji dwie filiżanki kawy, a nie dwie kawy?
Pozdrawiam.
Zdania „Poproszę dwa chleby” i „Poproszę dwie kawy” nie są ani błędne, ani nawet szczególnie potoczne. Zdania „Poproszę dwa bochenki chleba” i „Poproszę dwie filiżanki kawy” są równie poprawne, a różnią się od poprzednich stopniem precyzji. Dwa chleby to niekoniecznie dwa bochenki (jeśli np. chleb jest sprzedawany w torebkach, pokrojony w kromki), a dwie kawy to niekoniecznie dwie filiżanki (złaszcza w Polsce, gdzie ciągle popularny jest zwyczaj picia kawy w szklankach). Istotny jest przy tym kontekst i konsytuacja: gdy ktoś mówi „Poproszę dwie kawy” do sprzedawczyni w sklepie spożywczym, na pewno nie chodzi mu o filiżanki ani szklanki.
Mirosław Bańko, PWN
jeźdźczyni?
27.06.2006
Szanowni Państwo,
chciałabym dowiedzieć się, jak brzmi żeńska forma rzeczownika jeździec. Spotkałam się z formą jeźdźczyni, ale nie jestem pewna, czy to poprawna forma? Czy może powinno się mówić kobieta-jeździec?
Dziękuję bardzo za odpowiedź i pozdrawiam,
Joanna z Krakowa
Od wyrazu jeździec tworzono dawniej derywat jeźdźczyni. Brak go dziś w słownikach, ale był u Doroszewskiego jako przestarzały. W Korpusie Języka Polskiego PWN mamy trzy przykłady przedwojenne, w tym z Przedwiośnia. Tradycyjnie sufiks -yni obsługuje przede wszystkim derywaty od wyrazów z sufiksem -ca, np. zdrajca > zdrajczyni, sprzedawca > sprzedawczyni. Pojawia się jednak także w innych połączeniach, np. mistrzyni, a ostatnio także naukowczyni. Z wpisaniem do słowników z powrotem jeźdźczyni i – pierwszy raz – naukowczyni poczekamy jednak, aż staną się częstsze w tekstach.
Marek Łaziński, Uniwersytet Warszawski
seniorka
5.04.2013
Szanowni Państwo!
Będę wdzięczna za rozstrzygnięcie poniższych watpliwości. Mężczyzna w dojrzałym wieku – to senior. Czy kobietę w dojrzałym wieku można nazwać seniorką? Na stronie http://seniorwolontariusz.org.pl/ spotkałam określenie seniorini. Która z tych form jest poprawna: seniorka czy seniorini?
Z góry dziękuję za wyjaśnienia.
Zanim słowo senior zaczęto odnosić do osób w wieku emerytalnym, słowniki poświadczały prawie pełną symetrię seniora i seniorki (jedynie średniowieczni seniorzy, mający swoich wasalów, nie znajdują odpowiednika w seniorkach). W związku z tym nie widzę przeszkód, aby w nowym znaczeniu żeńskim odpowiednikiem seniora nie mogła być seniorka. Propozycja, aby osobę taką oznaczać słowem seniorini, wydaje mi się dziwaczna, a mówiąc uprzejmiej: mniej uzasadniona. Sufiks żeński -ini jest mało produktywny (por. bogini, członkini, monarchini, od niedawna też marszałkini), nieco częściej spotykamy formacje na -yni (por. dawczyni, gospodyni, mistrzyni, sprzedawczyni, wychowawczyni), ale i one są w sumie niezbyt liczne. Seniorini (czemu nie senioryni?) ma chyba tę zaletę, że zwraca na siebie uwagę. Postawić się w centrum uwagi można na wiele sposobów, można by sięgnąć np. po hiszpańskie señora 'pani'.
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... Niemczech mniejszy od tego kawałek sera kosztuje czternaście marek - przekonuje sprzedawczyni - a oni tu wybrzydzają, jak chcę 7-8 marek za...
  • ... tych ptaków kosztował 300 złotych, drugi 150 złotych). Ponadto trzy sprzedawczynie z tegoż stoiska podarowały cesarskiej małżonce gliniane trojaczki (spodobały się...
  • ... i ostry lub łagodny i słodkawy.
    Jeśli krótkie, parodniowe przeszkolenie
    sprzedawczyń byłoby rzeczą trudna do przeprowadzenia, to wydaje nam się - można...
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego