za wyjątkiem

Porady językowe

za niedługo
24.01.2012
Szanowni Państwo!
Chciałbym zapytać, czy forma za niedługo jest formą poprawną. Jeśli nie jest poprawna, to jakim wyrażeniem można ją zastąpić?
Z poważaniem
za przeproszeniem czy z przeproszeniem?
9.06.2014
Czy można uznać z przeproszeniem za oboczny wariant wyrażenia za przeproszeniem, czy też jest to błąd, taki jak np. za wyjątkiem zamiast z wyjątkiem?
za zaliczeniem – raz jeszcze
10.10.2003
Przeczytałem w Poradni następujące pytanie: „Jestem ciekawa, jak to jest z zapożyczeniem z języka rosyjskiego za zaliczeniem – czy jest ono błędem leksykalnym, czy nie? Na ćwiczeniach z kultury języka poprawiamy je jako błąd, dlatego zdziwiłam się, gdy przy zamawianiu słownika spotkałam takie wyrażenie na Waszych stronach”.
Zdziwiło mnie określenie wyrażenia za zaliczeniem jako potencjalnie niepoprawnego rusycyzmu. Wydaje mi się bowiem, że rosyjski odpowiednik brzmi nałożennym płatieżom. Pan Mirosław Bańko w swojej odpowiedzi nie odniósł się do pochodzenia wspomnianego wyrażenia – czy mogę prosić o dodatkowy komentarz w tej sprawie?
Przy okazji chciałbym zapytać, czy i inne wyrażenia z przyimkiem za są uważane za rusycyzmy? Dotychczas wydawało mi się, że jest wręcz przeciwnie, a polskiemu za odpowiada najczęściej rosyjskie po. W języku ukraińskim analogiczne do polskich konstrukcje z za uważa się za całkowicie poprawne i rodzime, w przeciwieństwie do konstrukcji z po, traktowanych jak rusycyzmy – np. ros. po sogłasiju – ukr. za zhodoju (niepoprawnie: po zhodi) – pol. za zgodą; ros. po priedjawleniju – ukr. za predjawlenniam (niepoprawnie: po predjawlenni) – pol. za okazaniem.
Pozdrawiam
Łukasz Starzak

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... płatne dokształcenie i doskonalenie zawodowe (są to wszelkie formy dokształcania, za wyjątkiem szkół wyższych). Odliczeniu podlega 19 procent faktycznie poniesionych wydatków, nie...
  • ... tytułu umowy ubezpieczenia mieszkania może być rozszerzona na ruchomości domowe (za wyjątkiem wymienionych w § 2 ust 2 pkt. 4) i stałe elementy...
  • ... sklepowej, oddajesz się normalnie, leżąc na wznak z rozłożonymi nogami, za wyjątkiem tych chwil, kiedy rozpusta czyni cię bardziej interesującą. Jesteś inteligentna...
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego