Święty Mikołaj

 
Święty Mikołaj
16.03.2013
Szanowni Państwo,
czy Święty Mikołaj piszemy w odniesieniu do biskupa Myry („W dniu Świętego Mikołaja istnieje zwyczaj obdarowywania prezentami”, „Tata przebrał się za Świętego Mikołaja” lub „…św. Mikołaja”), a święty mikołaj – w odniesieniu do przebranego człowieka oraz postaci fikcyjnej związanej z obyczajem obdarowywania prezentami („Chodzi święty mikołaj”, „Tata przebrał się za świętego mikołaja”, „Dostałem prezent od świętego mikołaja”, „Napisałem list do świętego mikołaja”)?
Z poważaniem
Czytelnik
W zasadzie jest tak, jak Pan napisał, a ściślej – jest tak w słownikach ortograficznych, przynajmniej w słownikach wydanych po 2004 r., kiedy to Komisja Języka Religijnego Rady Języka Polskiego uznała, że w odniesieniu do osoby przebranej za Świętego Mikołaja należy używać małych liter, czyli pisać święty mikołaj. Zasada ta (jeśli można nazwać zasadą dyrektywę odnoszącą się do jednego wyrazu) jest sprzeczna z powszechną praktyką stosowania tego rodzaju nazw, dlatego jestem ciekaw, czy będzie respektowana. Proszę zwrócić uwagę, że jeśli recenzentowi teatralnemu nie spodoba się charakteryzacja aktora grającego rolę Hamleta, to następnego dnia w gazecie możemy zobaczyć nagłówek: „Źle upudrowany Hamlet w stołecznym teatrze”, odnoszący się do aktora przebranego za Hamleta, a nie do postaci przedstawionej przez Szekspira. W innej recenzji możemy przeczytać zaś: „Na koniec Desdemona otrzymała gromkie oklaski”, co także odnosi się do aktorki, a nie do granej przez nią postaci. W obu wypadkach oczywiście recenzent użyje wielkich liter.
O Świętym Mikołaju pisaliśmy w poradni wiele razy. Proszę przejrzeć poradniane archiwum.
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego