stolica

 
stolica
12.04.2005
Witam.
Mam takie pytanie, na które – by odpowiedzieć – z pewnością wystarczyło by jedynie zerknąć do słownika etymologicznego, ale jeśli już mam taką możliwość... Zatem do rzeczy. Zastanawiałem się ostatnio nad etymologią słowa stolica i pierwszym skojarzeniem, jakie przyszło mi do głowy było sto ulic. Czy mogliby Państwo przytoczyć właściwą etymologię i w ten sposób zweryfikować moje domniemania? Będę serdecznie wdzięczny za pomoc.
Z wyrazami szacunku
Radek Wiercioch
Rzeczywiście wystarczyłoby zajrzeć do słownika, np. Krystyny Długosz-Kurczabowej, znajdującego się w naszej ofercie. Autorka informuje, że w staropolszczyźnie wyraz stolica miał znaczenie 'krzesło królewskie, tron', do dziś zachowane w zwrocie zasiąść na stolicy Piotrowej 'objąć urząd papieża'. Później stolica zaczęła znaczyć 'miasto będące siedzibą monarchy', a w końcu 'miasto będące siedzibą władz państwowych'.
Słowo stolica nie ma związku z połączeniem sto ulic, ma natomiast związek ze stołem i stolcem, który – zanim zaczął znaczyć to, co dziś znaczy – oznaczał po prostu mały stół, a następnie tron (czyli był synonimem stolicy w jej dawnym znaczeniu).
Mirosław Bańko, PWN
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego