Bielikowy

 
Bielikowy
13.09.2017
Chodzi o bielika. Tak, tego wielkiego ptaka. Nasi radni zmienili nazwę jednej z ulic na Bielikową. Rozgrzało to lokalne media (w tym Czytelników mojej gazety) i mieszkańców. Jedni twierdzą, że ulica Bielikowa to błąd. Bo powinno być Bielicza lub Bielika. Inni wskazują, że istnieją przecież Bielikowe Wydmy (koło Pogorzelicy), a nawet jest w jednym z polskich miast ul. Bielikowa. No i posiłkują się w sporze np. ul. Skowronkową – utworzoną od skowronka przecież.

Czy przymiotnik bielikowy jest prawidłowo stworzony? Czy możemy – bez narażenia się na śmieszność – używać sformułowań bielikowe gniazdo, bielikowa dieta albo np. bielikowe zwyczaje? I czy w końcu możemy nazwać ulicę Bielikową?

Z wyrazami szacunku
Tomasz Rusek
dziennikarz
Jeśli nazwa ulicy ma nawiązywać do orła bielika, to na pewno poprawne będzie użycie jej w dopełniaczu: ulica Bielika.

Jeśli chodzi o formę przymiotnika, to żadnych zastrzeżeń nie budzi bieliczy. Jest ona bowiem utworzona w taki sposób jak orli, sępi, sokoli, jastrzębi, krogulczy, wróbli, gołębi, słowiczy itd.
Przymiotnik bielikowy wydaje się mniej typowy dla nazwy ptaka, choć nie można mu zarzucić niesystemowości. Przyrostek -owy bowiem w sposób regularny służy do tworzenia przymiotników (por. dom – domowy), choć akurat dla nazw ptaków – jak już wiemy – częstsza jest forma z -y / –i (orli, wróbli itd.). Oba przymiotniki są więc poprawne i używane, choć bieliczy jest formą bardziej osadzoną w tradycji.

Jak wskazuje kwerenda wyszukiwarki internetowej, w użyciu częściej pojawia się drugi ze wskazanych przymiotników (bielikowy): bielikowy sejmik, bielikowy spacerowicz, bielikowe gniazdo itd. Forma bardziej tradycyjna zaś, czyli bieliczy, jest używana rzadziej: bieliczy blog, bieliczy wypad, bieliczy pocałunek.
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego