Dlaczego imiesłów to imiesłów?

 
Dlaczego imiesłów to imiesłów?
20.03.2020
Mam 2 pytania związane z imiesłowami:
1. Jak jest etymologia słowa imiesłów?
2. Skąd się wzięła nazwa imiesłów przysłówkowy? Innymi słowy: Co ma wspólnego imiesłów przysłówkowy z przysłówkiem? Pytanie wynika z tego, że przykładami imiesłowu przysłówkowego są słowa: idąc, pisząc, zrobiwszy, powiedziawszy a przykładami przysłówków: pięknie, wysoko, wczoraj. Jaki jest więc związek między tymi wyrazami?
Termin imiesłów powstał z połączenia dwóch innych (dawnych) terminów: imię i słowo. Imieniem nazywano te części mowy, które dziś zalicza się do klasy rzeczowników i przymiotników (w gramatykach akademickich do dziś określa się je jako imiona; powszechnym terminem jest np. fleksja imienna). Dawne słowo zaś to inaczej czasownik. Imiesłów zatem to forma, która ma cechy zarówno rzeczownika lub przymiotnika (a nawet przysłówka), jak i czasownika. Imiesłów przysłówkowy to taki imiesłów, który (zwykle wraz ze swymi określeniami) pełni podobne funkcje do tych pełnionych przez przysłówek. W zdaniu Wracając ze szkoły, spotkałam koleżankę imiesłów wskazuje na czas (wracając – ‘gdy wracałam’). Podobną funkcję – ale w zdaniu pojedynczym – może pełnić przysłówek (jest wówczas okolicznikiem czasu). Imiesłów przysłówkowy zawdzięcza swą nazwę też temu, że – podobnie jak przysłówek – jest nieodmienny (podczas gdy imiesłów przymiotnikowy odmienia się – tak jak przymiotnik).
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!