Franczyza

 
Franczyza
21.02.2017
Szanowni Państwo,
czy słowo franczyza ma coś wspólnego z Francją? Pewnie nie, ale jestem ciekaw.

Z wyrazami szacunku
Czytelnik
Franczyza to termin ekonomiczny, zapożyczony do polszczyzny z języka angielskiego. W przybliżeniu oznacza on umowę polegającą na tym, że jakaś firma pozwala na to, by inny podmiot prowadził działalność pod jej marką. Znaczenie to znane jest w języku angielskim od końca lat 50 XX wieku. Słowo jednak jest o wiele starsze – pojawiło się (jako franchise) w angielszczyźnie już w XIV wieku w znaczeniu ‘specjalne prawa, specjalne przywileje’ jako zapożyczenie francuskie. Jego starofrancuski odpowiednik (franchise) oznaczał wolność rozumianą jako dysponowanie pewnymi przywilejami, a wywodził się z łacińskiego franc ‘wolny’.
Co ciekawe, ten sam łaciński wyraz (franc) dał początek nazwie plemienia germańskiego – Frankowie, z którą w pewnym sensie związana jest nazwa Francja. Pańskie przypuszczenia były więc częściowo słuszne. Można uznać (w dużym uproszczeniu), że franczyza i Francja są bardzo dalekimi krewnymi.
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski

Zagraj z nami!

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego