Jakim echem się coś odbija?

 
Jakim echem się coś odbija?
11.12.2017
Podczas meczu piłkarskiego Legia-Górnik kibice pokazali transparent (Fanatyzm) odbijający się szerokim echem. Jeden z dziennikarzy zwrócił uwagę, że jest to błąd językowy. Prawidłowo powinno być głośnym echem. Powołał się na hasło echo z Wielkiego słownika poprawnej polszczyzny PWN, 2004. Napisano tam, że forma szerokim echem jest niepoprawna. Natomiast na sjp.pwn.pl w korpusie językowym widnieje kilkanaście przykładów użycia szerokim echem. Czy zatem obie wersje są obecnie poprawne?
Kwalifikacja zwrotu coś odbiło się szerokim echem jako niepoprawnego wynika zapewne z przekonania, że jest on pozbawiony motywacji – zdaje się, że echo nie może być szerokie, lecz głośne. Można z tym polemizować – echo odbija się od jakiejś powierzchni, a ta może być oddalona mniej lub bardziej od źródła dźwięku, a to oddalenie w myśleniu potocznym jest postrzegane jako szerokość. Oczywiście, to nie samo echo jest szerokie, lecz jego zasięg, jednak można uznać, że mamy tu do czynienia z metonimią: przypisaniem echu cech zjawiska, które ono reprezentuje.
Być może fizyk, który będzie czytał powyższy wywód, uzna go za nonsensowny, jednak język potoczny oddaje nienaukowy sposób postrzegania świata, a taki jest „zapisany” w wyrażeniu szerokie echo. Jest ono powszechnie używane – w NKJP widnieje ponad tysiąc jego poświadczeń, i to nie tylko w zwrocie z czasownikiem odbić się / odbijać się, lecz także w innych kontekstach (np. Szerokie echo za Spiżową Bramą wywołały […] zarzuty pod adresem dyplomacji watykańskiej). Nie uważam więc go za błędne.
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego