Proszę Państwa: czy talerz stoi?

 
Proszę Państwa: czy talerz stoi?
10.09.2003
Mam pytanie odnośnie użycia poprawnej formy słowa Państwo (chodzi o osoby). Jeżeli piszę do kogoś list, to używam zwrotu wzywam Państwo czy wzywam Państwa?
I drugie pytanie: czy używa się formy talerz leży na stole czy talerz stoi?
Dziękuję za pomoc.
Ania
Odpowiedź na pierwsze pytanie jest łatwa: biernik od państwo w znaczeniu osobowym brzmi państwa, zatem wzywam państwa, zapraszam państwa, liczę na państwa udział itp.
Co do talerzy, to okazuje się, że stoją, i to nie tylko w stercie, jeden na drugim, ale też każdy z osobna, por. „Ferdynand rzucił dyskretnie okiem na talerz stojący przed starszym panem” (L. J. Kern, Ferdynand Wapaniały). Temu, co robią talerze, Jan Brzechwa poświęcił cały wiersz. Zacytujemy jego początkowy fragment:
Kto zgłębi z was, jak należy,
Czy talerz stoi, czy leży?
Odrzecze stół: – Drodzy moi,
Kto nie ma nóg, ten nie stoi.
Urażać nie chcę talerzy,
Lecz talerz na stole leży.
Zawołała karafka: – Ależ,
Ja nie wiem, czy stoi talerz,
Znam za to zwyczaje swoje:
Choć nie mam nóg, jednak stoję!
Mirosław Bańko
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego