W trakcie trwania

 
W trakcie trwania
4.12.2018
Dzień dobry,
W trakcie trwania – czy to pleonazm, tautologia? Wydaje mi się, że tak, a jednak zwrot jest dość często używany. Będę wdzięczna za rozwianie wątpliwości.
Rzeczywiście, w niektórych kontekstach wyrażenie w trakcie trwania można uznać za nadmiarowe (tautologiczne). Możliwe są dwa działania: albo opuszczamy rzeczownik odczasownikowy trwanie, albo zamieniamy całe wyrażenie w trakcie trwania na przyimek podczas. Zdania nie tracą niczego na swojej jasności, por.

W trakcie trwania obrad Chruszczow wygłosił tajny referat o zbrodniach Stalinaw trakcie obrad, podczas obrad

W trakcie trwania „Marszu po zdrowie” organizatorzy wręczyli wszystkim wystawcom pucharyw trakcie „Marszu po zdrowie”, podczas „Marszu po zdrowie”

W trakcie trwania warsztatów komputerowych uczestnicy nauczyli się podstaw obsługi komputeraw trakcie warsztatów, podczas warsztatów

W trakcie trwania kursu poruszane będą zagadnienia dotyczące wszystkich czterech umiejętności językowych: słuchania, czytania, mówienia i pisaniaw trakcie kursu, podczas kursu

W trakcie trwania stanu wojennego nasiliły się masowe wyjazdy ludności pochodzenia niemieckiego do RFNw trakcie stanu wojennego, podczas stanu wojennego

Jednak nie we wszystkich kontekstach możliwa jest taka podwójna zamiana. W poniższych zdaniach ani nie usuniemy rzeczownika trwanie, ani całego wyrażenia w trakcie trwania nie zamienimy na przyimek podczas, por.

W trakcie trwania umowy nie zmienia się jednostronnie jej warunków.

W skład majątku wspólnego małżeństwa wchodzą wszystkie dobra nabyte w trakcie trwania związku.

Proszę mi powiedzieć, czy samochód nabyty w trakcie trwania związku małżeńskiego też jest przedmiotem do podziału majątku?

Wszystko, co możemy zrobić w powyższych wypadkach, to zamienić samo w trakcie na podczas. Wynika to z tego, że w drugiej serii przykładów nie mamy do czynienia z nazwami zdarzeń (typu: marsz, kurs, warsztaty, obrady itp.), lecz z wyrazami lub wyrażeniami odnoszącymi się do abstraktów (typu: umowa, związek małżeński itp.).

Dlatego też nie można uznać wyrażenia w trakcie trwania za całkowitą tautologię.
Adam Wolański
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego