Z tysiącem dwustu dzieci

 
Z tysiącem dwustu dzieci
26.11.2016
Jak prawidłowo wymawiamy liczebnik 1200 oraz rzeczownik dzieci w zdaniu: W ubiegłym roku upiekliśmy tysiące świątecznych pierników z 1200 dzieci? Czy będzie to: tysiącem dwustoma dzieci (dziećmi)? Który liczebnik zadecyduje o tym, czy zastosujemy związek rządu, czy też zgody?

Z góry dziękuję.
Oczywiście, chodzi tu nie o wymowę, lecz o odmianę i składnię. Poprawnie zdanie to brzmi:
W ubiegłym roku upiekliśmy tysiące świątecznych pierników z tysiącem dwustu dzieci
lub (nieco gorzej)
W ubiegłym roku upiekliśmy tysiące świątecznych pierników z tysiącem dwustoma dzieci.

Pierwsza sprawa to odmiana liczebnika 1200 w narzędniku – 200 ma postać dwustoma, jednak jeśli stanowi element liczebników złożonych, to powinien (choć nie musi) przybrać formę dwustu. Dlatego lepiej jest powiedzieć (i napisać): z tysiącem dwustu niż z tysiącem dwustoma.
Druga sprawa to składnia wyrażenia z liczebnikiem w narzędniku. Otóż mamy tu do czynienia ze składnią typową dla liczebników zbiorowych – wymaga jej obecność rzeczownika dzieci. Liczebnik 1200 nie przybiera form typowych dla liczebników zbiorowych (takich jak dwoje czy pięcioro), jednak jeśli go połączymy z rzeczownikiem wymagającym liczebnika zbiorowego, to musimy zastosować taką składnię, jaką zastosowalibyśmy przy wyrażeniu siedmioro dzieci czy troje cieląt. A zatem, skoro powiedzielibyśmy (i napisalibyśmy): Szedł z trojgiem cieląt, to powiemy (i napiszemy) także: Zrobił to z tysiącem dwustu dzieci. Mamy tu związek rządu (inaczej dzieje się w konstrukcjach z liczebnikiem głównym w narzędniku, gdzie jest związek zgody: Szedł z dwoma psami).
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego