Zamiarować

 
Zamiarować
1.10.2019
Zamiarował ożenić się na wiosnę, Zamiaruję siewnik kupić – podają słowniki w haśle zamiarować. Wygląda to na czasownik przechodni, a ożenek (kupno siewnika) można by określić jako zamiarowany, choćby przez analogię do zamierzaćzamierzony. Jednak o ile https://sjp.pwn.pl/szukaj/zamiarujący.html przynosi pożądane odesłanie, o tyle https://sjp.pwn.pl/szukaj/zamiarowany.html już nie. Czy można prosić o weryfikację imiesłowu biernego?
Czasownik zamiarować (będący gwarowym odpowiednikiem zamierzać) jest nieprzechodni, a zatem nie ma formy imiesłowu biernego. Z czasownikiem przechodnim mamy do czynienia wówczas, gdy wymaga on rzeczownika w bierniku (czytać książkęczytana książka), a zamiarować łączy się z określeniem czasownikowym (zamiarował kupić, zamiarować ożenić się). Wskazany przez Panią (Pana?) zamierzać współcześnie także wymaga tylko czasownika (zamierzam wyjechać, zamierzał zmienić pracę), jednak miał też określenie rzeczownikowe w bierniku, co wynika z jego pierwotnego, etymologicznego znaczenia – zamierzyć – zamierzać początkowo odnosiło się do nakreślania, zaznaczania, wyznaczania – w wyniku mierzenia – jakiejś granicy, jakiegoś celu rozumianego fizycznie (Bóg, stwarzając świat, ziemię odział trawą i ziołami, od której potym wody odłączywszy, zamierzonemi ujął je brzegami – cytat ze Słownika języka polskiego pod red. J. Karłowicza, A.A. Kryńskiego, W. Niedźwiedzkiego, Warszawa 1900–1927, t. VIII, s. 176).
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2019

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2019. 
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Pobierz bezpłatny e-book
„Pułapki ortografii"
prof. Jerzego Bralczyka!

Uwaga, do ebooka zostały dołączone informacje handlowe w rozumieniu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, toteż jego zamówienie wymaga wyrażenia poniższych zgód.

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2019” i odbierz darmowy e-book!