bulbusy i chelicery, tudzież hominidy

 

bulbusy i chelicery, tudzież hominidy

19.11.2020

Pytanie językowe natury biologicznej.


Na jednej z grup dotyczących modliszek i innych bezkręgowców pojawił się post o treści:


"Nie odmieniamy nazw łacińskich w języku polskim (...) Pajęczarze bardzo często piszą bulbusy i chelicery (kiedy sam tak pisałem), ale bulbus w l. mn. to bulbi, chelicera, to chelicerae."


O ile zgadzam się z tym w przypadku nazw gatunkowych, to czy spolszczenia takie jak chelicery, czy bulbusy faktycznie są niedopuszczalne?

Idąc tym tropem, gdybyśmy musieli w tekście użyć form dopełniacza liczy mnogiej, pisalibyśmy odpowiednio: bulborum i chelicerarum. A tak przecież nie jest. Formy bulbusy i chelicery to spolszczenia zaadaptowane na poziomie fleksji (odmiany). Jako że w mianowniku liczby pojedynczej wyrazy te zakończone są na spółgłoskę twardą, w języku polskim odmieniają się w przypadkach zależnych zgodnie z wzorcem męskich nieżywotnych rzeczowników deklinacji twardotematowej. W mianowniku liczby mnogiej mają końcówkę -y, por. też: łac. Hominidae → pol. hominidy.

Pod omawianym tu względem inaczej zachowuje się angielszczyzna, która jednakowoż ma mniej rozbudowaną fleksję rzeczownikową i w której rzeczywiście przywołane w pytaniu rzeczowniki przyjmują formy: bulbus, pl. bulbi; chelicera, pl. chelicerae. Być może z tego zapatrzenia się na angielską kodyfikację normy fleksyjnej wynikała uwaga odnosząca się do polszczyzny. Niemniej angielskiej tradycji nie ma potrzeby przeszczepiać na polski grunt. Śmiało zatem możemy się posługiwać formami bulbusy i chelicery, tudzież hominidy.

Adam Wolański
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2021!

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe Słowo Roku 2021!

Pobierz e-book i bądź na bieżąco!

Zakamarki młodej polszczyzny.

Nie przegap swoich promocji i zniżek!
Administratorem danych osobowych jest Wydawnictwo Naukowe PWN S.A. z siedzibą w Warszawie (02-460), ul. G. Daimlera 2. Dane mogą być udostępniane na rzecz PZWL Wydawnictwo Lekarskie Sp. z o. o. oraz ePWN sp. z o.o. w celu ułatwienia Użytkownikowi założenia konta w serwisie tych spółek. Więcej informacji o zasadach przetwarzania danych, w tym przysługujących prawach, znajdziesz w Polityce Prywatności.
Wyślij

WEŹ UDZIAŁ W AKCJI "MŁODZIEŻOWE SŁOWO ROKU 2021"!