dyftongi

 
dyftongi
12.05.2014
Istnieje coś takiego jak [u] niezgłoskotwórcze. Można też niezgłoskotwórczo wypowiedzieć [o]. Czasem spotykam się z taką wymową słowa boazeria (niektórzy nawet potrafią napisać błazeria). Czy w takim wypadku można mówić o „o niezgłoskotwórczym”? Czy to jest inny dźwięk niż gdyby tam było [u]? Czy w Poradni są jakieś inne przykłady na taką wymowę [o] przed samogłoską?
Mówi Pan o dyftongach, czyli dwugłoskach. Tak nazywa się dźwięki mowy percypowane jako połączenia dwóch samogłosek, ale tworzące ośrodek jednej sylaby. Jeśli w ich artykulacji dochodzi do zwężenia kanału głosowego, dyftong nazywamy zstępującym (np. [ej] w ang. say), a jeśli dochodzi do rozszerzenia kanału głosowego, dyftong nazywamy wstępującym (np. [ṷa] we franc. nazwisku Poirot). Jeśli chodzi o boazerię, to słowniki poprawnościowe każą wymawiać [boazerja], nie [błazeria] ani [buazerja]. W szybkiej wymowie może jednak dochodzić do redukcji samogłoski [o], co w skrajnym wypadku – i już poza normą fonetyczną – prowadzi do powstania dyftongu [ṷa].
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego