stosownie i mniej stosownie

 
stosownie i mniej stosownie
5.06.2003
Dzień dobry!
Mam dwa pytania:
1. Jak brzmi neutralne stylistycznie określenie czynności, która polega na oczyszczaniu nosa przez wydmuchiwanie jego zawartości (zazwyczaj w specjalną chustkę)? Potoczny czasownik smarkać jest uważany za nieelegancki.
2. Czy powinno się mówić lekarz medycyny i lekarz weterynarii (względnie lekarz weterynarz) czy też odpowiednio lekarz i weterynarz albo lekarz ludzi i lekarz zwierząt?
Ad 1. Najbardziej neutralnym określeniem tej czynności, to znaczy takim, którego użyć można w towarzystwie, nie narażając się na miano człowieka niewychowanego, jest wyrażenie wytrzeć nos. Zakres znaczeniowy tego wyrażenia jest jednak szerszy – nie ogranicza się wyłącznie do „głośnego” wycierania nosa. Jeśli zależy nam na zakomunikowaniu tej właśnie treści, dotyczącej sposobu wycierania nosa, możemy użyć wyrażenia mniej eleganckiego, ale bardziej precyzyjnego wydmuchnąć nos. Używając tego wyrażenia, możemy na przykład zwrócić się przy świadkach do dziecka: Wydmuchnij nos!.

Ad 2. Oficjalne nazwy to lekarz medycyny i lekarz weterynarii. Potocznie na lekarza medycyny mówi się zwykle lekarz, a na lekarza weterynarii – weterynarz. Nie ma tradycji nazywania tych zawodów – odpowiednio – lekarz ludzi i lekarz zwierząt, choć z logicznego punktu widzenia taka opozycja byłaby uzasadniona.
Małgorzata Marcjanik, prof., Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego