zamek Newark, zamek w Newark

 
zamek Newark, zamek w Newark
22.07.2002
Drodzy Państwo!
Oto i kolejna sprawa, która mnie nurtuje. Hobbystycznie zajmuję się historią i mam pewne problemy z zapisem nazw miejscowych. Jakie formy poniższych wyrażeń są poprawniejsze: zamek Newark albo katedra Winchester, czy też zamek w Newark i katedra w Winchesterze? A może poprawniejsza byłaby pisownia oryginalna (np. Newark Castle)?
W związku z powyższym mam i kolejne pytanie. Czy poprawniej użyć wyrażenia: „Urodził się na zamku...”, czy też „Urodził się w zamku...”?

Dziękuję i pozdrawiam
Przemo
Wyrażenie zamek Newark jest poprawne, o ile Newark to nazwa własna zamku, zdarza się bowiem, że mają one nazwy indywidualne, np. Gaillard (w Górnej Normandii), Neuschwanstein (w Alpach Bawarskich). Zwykle jednak nazwy zamków i pałaców powstają od nazw miejscowych, przyjmując w języku polskim formy zamek w Blois, zamek w Chęcinach, pałac w Wilanowie itd. Odradzam używanie w polskich tekstach form oryginalnych typu Newark Castle, znacznie lepiej powiedzieć zamek w Newark.
„Urodził się na zamku...”, czy też „Urodził się w zamku...”? Pomijając różnice znaczenia, trzeba powiedzieć, że jakkolwiek poprawne są obie konstrukcje, częściej używa się pierwszej z nich. Za jej użyciem przemawiają też względy stylistyczne, gdyż po tym wyrażeniu pojawi się nazwa budowli poprzedzona przyimkiem w - „Urodził się na zamku w Malborku” brzmi znacznie lepiej niż „Urodził się w zamku w Malborku”.
Formy katedra Winchester w żadnym wypadku nie można uznać za poprawną, ponieważ chrześcijańskie obiekty sakralne mają w nazwach imię patrona (patronów) i/lub nazwę miejscowości, na przykład: katedra pw. Trójcy Przenajświętszej, Marii Panny i św. Bernarda w Gdańsku Oliwie albo - mniej oficjalnie - katedra w Gdańsku Oliwie lub katedra oliwska. W związku z tym: katedra w Winchesterze (dostępne mi źródła nie podają imienia jej patrona).
Jan Grzenia, Uniwersytet Śląski
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego