zupa(-)krem

 
zupa(-)krem
13.09.2012
Który zapis jest poprawny: zupa krem czy zupa-krem? Bardziej odpowiada mi pierwsza forma, gdyż słowo krem traktuję jedynie jako dookreślenie formy zupy. Dziwnie będzie też wyglądała zbitka zupa-krem porowo-ziemniaczana. Ale może jestem w błędzie... Jak należy zapisać następujący po tych wyrazach przymiotnik: zupa krem brokułowa czy zupa krem brokułowy?
Z góry dziękuję w imieniu swoim i wszystkich kucharzy zastanawiających się nad tymi kwestiami :)
O pisowni tego rodzaju zestawień pisaliśmy wiele razy. Proszę przeszukać archiwum poradni pod kątem frazy lekarz chirurg (ze spacją), aby znaleźć niektóre odpowiedzi na ten temat.
Odsyłam Panią do archiwum po to, aby oszczędzić sobie powtarzania uzasadnień i komentarzy. Ograniczę się tu do krótkich rad:
1. Lepiej napisać zupa krem, gdyż taka pisownia sugeruje, że mowa o rodzaju zupy, a nie o czymś, co jest w połowie zupą, w połowie kremem.
2. Z tego, że mówimy np. „Makaron rurki smakował nam”, wynika, że składniowo nadrzędny w takich konstrukcjach jest pierwszy składnik. Analogicznie powiedzielibyśmy „Zupa krem smakowała nam”. Konstrukcja z przymiotnikiem jest jednak trudniejsza, gdyż przymiotnik ów może się odnosić bądź to do całej frazy zupa krem, bądź to tylko do jej drugiego członu. W pierwszym wypadku należałoby napisać zupa krem brokułowa, w drugim zupa krem brokułowy. W zasadzie więc obie wersje są poprawne, choć obie niezręczne i niepokojące.
3. W wielu kontekstach korzystne może być uproszczenie kłopotliwej nazwy. Na przykład w karcie dań pod nagłówkiem Zupy wystarczy napisać Krem brokułowy. Tak będzie prościej i chyba atrakcyjniej, gdyż wprawdzie oba słowa – zupa i krem – są obcego pochodzenia, ale obcy rodowód kremu jest do dziś lepiej widoczny i może dlatego potrawa o nazwie krem zdaje się smakować lepiej. A może to po prostu wynik współbrzmienia z kremem czekoladowym, truskawkowym i innymi podobnymi smakołykami?
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego