odmiana

 

Podajemy rozstrzygnięcia wszelkich problemów związanych z odmianą słów: czy dane słowo w ogóle się odmienia, jak je odmieniać, czy ma liczbę mnogą, czy dopełniacz ma końcówkę ?u czy ?a, jak brzmi w czasie przyszłym, jaki jest jego wołacz.

  • Zakopane
    9.04.2002
    Która z form jest poprawna: w Zakopanem czy w Zakopanym?
  • żeńskie nazwiska przymiotnikowe
    9.04.2002
    Szanowni Panowie,
    Nazywam się Izabela Chuda, chciałam się dowiedzieć, czy moje nazwisko się odmienia przez przypadki, w jakiej formie powinno byc używane, mój ojciec nazywa się Chudy.
    Z poważaniem

    Izabela Chudy? Chuda?
  • sen – snowi
    9.04.2002
    Jak brzmi celownik słowa sen? Marek Grechuta śpiewa w jednej piosence: „Uwierz mu, swemu snu”. W sumie prawdopodobne (jak psu), ale czy raczej nie snowi? A może i tak, i tak?
  • Róbta, co chceta
    5.04.2002
    Jaki status w polszczyźnie mają formy róbta, chceta? Czy w podobny sposób można tworzyć tryb rozkazujący od dowolnego czasownika? (mata, łapta, gadajta, chrapta, zhańbta, kontargumentujta…).
    Dziękuję.
  • Włoszczowa
    5.04.2002
    Panie Profesorze,
    15 marca w programie „Mówi się” padło pytanie o miejscowość Włoszczowa. Pańska intuicja podpowiadała Panu odmianę przymiotnikową tej nazwy. Potem okazało się, że słownik podaje odmianę „warszawska”. Tymczasem „Słownik poprawnej polszczyzny PWN” pod redakcja prof. dr. Witolda Doroszewskiego (wydanie osiemnaste, str. 875, słownik w eleganckiej skórzanej oprawie ze złotymi literami i wykończeniami) podaje wyłącznie odmianę przymiotnikową, wskazując na tę z Pańskiego słownika jako błędną. Wiwat intuicja! Ale co to za rozbieżność?! Proszę o wyjaśnienie.
  • OKNO
    4.04.2002
    Uprzejmie proszę o odpowiedź, jak należy odmieniać skrót OKNO (Ośrodek Kształcenia na Odległość, działający na Politechnice Warszawskiej); nie znalazłam tej informacji w słowniku PWN z 1996 r., w odniesieniu do takiej końcówki. Czy forma OKN-a itd. jest dopuszczalna, czy niestety musi to pozostać nieodmieniane?
  • okowa – okowy
    4.04.2002
    Przeczytałem w Poradni Językowej PWN pytanie dotyczące nazw używanych w meblarstwie. Pytający wspomniał o nietypowej, używanej w środowisku odmianie (?) ta zawiasa, tych zawiasów. Przypomniało mi to o innym przypadku, który chciałbym zrozumieć: dlaczego „Inny słownik języka polskiego PWN” podaje dopełniacz słowa okowy w podwójnym brzmieniu okowów, rzadziej oków. Przecież słowo to jeszcze w Doroszewskim miało liczbę pojedynczą okowa (i D.lm. oków), a w Polańskim ma tylko dopełniacz oków. Skąd ta forma okowów? Albo może inaczej: jak to się stało, że znalazła uznanie w oczach językoznawców?
    Dziękuję.
  • Puvis de Chavannes
    3.04.2002
    Jak odmieniać nazwisko francuskie Puvis de Chavannes: Puvis'a de Chavannes czy Puvis de Chavannes'a, czy może inaczej? Oba człony czy tylko jeden?
    Dziękuję bardzo za odpowiedź.
  • Albee
    3.04.2002
    Jak odmieniać nazwisko Albee? Albee'ego, Albeego czy może jeszcze jakoś inaczej? Dziękuję za odpowiedź.
  • rozmaitości fleksyjne
    3.04.2002
    Szanowni Państwo,
    1) Czy od czasownia widzieć tworzy się formy trybu rozkazującego?
    2) Czy wyrażenia: po polsku, po ludzku traktuje się jako przysłówki?
    Dziękuję,
    Joanna Kolasińska
  • Matyja
    3.04.2002
    Proszę o wyjaśnienie, jak należy prawidłowo odmienić nazwisko Matyja. Np. w zdaniu: „Panu … nadano Order Uśmiechu”.
  • dane
    3.04.2002
    Czy istnieje liczba pojedyncza dla rzeczownika dane?
    Z góry dziekuję za odpowiedź.
    Z poważaniem
    Bożena Bittner
  • klient i kreator
    14.03.2002
    Jaka będzie poprawna językowo forma rzeczownika klient w przypadku rzeczy a nie osoby? Wydaje mi się, że klienty (tak jak – kreatory, kontrolery). Jednakże w literaturze częściej spotyka się określenie klienci, np. klienci FTP (program obsługujący protokół FTP).
  • ciągnąć
    12.03.2002
    Proszę o wyjaśnienie poprawności użycia trybu rozkazującego dla czasownika ciągnąć, w mowie potocznej słyszymy ciąg. Czy jest to poprawne w porównaniu z formą ciągnij?
    Dziękuję uprzejmie za pomoc
    G.Biwan, Żary
  • otwarcie i otworzenie
    11.03.2002
    Czy istnieje uzasadnienie dla stosowania dwóch następujcych form: otworzenie i otwarcie? Np. otwarcie restauracji, ALE otworzenie pliku.
    Z góry dziękuję za odpowiedź i pozdrawiam.
  • Pashek jak Paszek?
    31.10.2001
    Szanowni Państwo,
    Jaka będzie forma w celowniku nazwiska angielskiego Pashek – czy Pashekowi, czy Pashkowi? W mianowniku nazwisko to brzmi: Robert Pashek.
  • forum jeszcze raz
    31.10.2001
    Serdecznie dziękuję za przysłane odpowiedzi dotyczące wyrazów logo i forum. Mam jeszcze jedno pytanie związane z drugim z nich. Jak rozumiem, kwalifikator blm umieszczony przy wyrazie forum odnosi się tylko do placu, miejsca, a nie do przenośnego znaczenia?
  • forum – fora
    31.10.2001
    Jak odmienie się słowo forum (np. internetowe forum dyskusyjne) w liczbie mnogiej?
  • logo
    31.10.2001
    Jak brzmi dopełniacz liczby mnogiej od wyrazu logo (w znaczeniu znak firmowy)? Czy w ogóle istnieje liczba mnoga: loga czy logi?
  • euro
    25.10.2001
    W sierpniowym numerze Twojego Stylu przeczytałam, że euro w liczbie mnogiej to eura oraz że euro odmieniamy przez przypadki (podobnie jak funty, dolary itp.). Tymczasem w ulotkach pojawiających się coraz częściej w różnych bankach czytamy o wprowadzeniu euro (tu słowo to jest nieodmienne i bez liczby mnogiej). Bardzo proszę o wyjaśnienie, która forma jest poprawna.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!