pragmatyka

 
To skarbnica informacji o tym, których wyrazów i wyrażeń używać w określonych sytuacjach, jaki wpływ na znaczenie lub rozumienie tekstu ma sytuacja, kontekst, nadawca lub odbiorca. Dowiesz się tu: jak zwracać się do określonej osoby; kiedy stosować wielką literę w zwrotach grzecznościowych; jak pisać tytuły naukowe lub stanowiska w formach adresatywnych; czy można napisać ?Witam? w e-mailu; kiedy zrozumiały jest zwrot ?Jestem samochodem?.
  • moja droga...
    17.10.2013
    Kiedy zwracamy się do kogoś na piśmie: mój drogi / moja droga, oba wyrazy powinny być zapisane z wielkiej litery? Czy może jedynie sam drugi człon – moja Droga?
  • usłyszeć zarzuty
    14.10.2013
    Ponieważ w mediach natrętnie pojawia się zwrot usłyszeć zarzuty (o przestępstwo), zastanawiam się, czy jest on w 100% poprawny. W końcu nie wiadomo, czy skazany na pewno zarzuty usłyszy bądź usłyszał (to bowiem zależy od stanu jego narządu słuchu, koncentracji uwagi itp.), natomiast można powiedzieć, że zarzuty zostaną czy zostały mu postawione, wysunięte, wytoczone itp. Czy rozumuję słusznie i czy moja troska o zwiększoną różnorodność frazeologiczną nie jest przejawem puryzmu?
  • Wysoka Rado!
    29.09.2013
    Czy zwrot Wysoka Rado!, wypowiadany przez przewodniczącego podczas sesji rady gminy w małej miejscowości, jest zgodny z obowiązującymi normami grzecznościowymi?
  • Technologia tak ma!
    21.09.2013
    „On tak już ma”, „Mam często tak, że nic mi się nie chce” – czy zdania te są poprawne, czy nie rażą Państwa w języku potocznym? Spotkałem się z opinią, że lepiej powiedzieć: „On taki już jest” i po prostu: „Często nic mi się nie chce” oraz że przytoczone na początku konstrukcje to twór ostatnich lat, spopularyzowany przez Ryszarda Rynkowskiego („Ten typ tak ma”). Może to kalka z innego języka?
  • nienachalne nawiązania
    21.09.2013
    Słowo nienachalny odczuwam jako rażąco potoczne, tymczasem coraz częściej zdarza mi się je spotkać w artykułach naukowych. Czy dyskretne, nienatrętne, nienatarczywe nawiązania nie pasują lepiej do stylu naukowego (i ogólnie: oficjalnego) niż nienachalne nawiązania?
  • nie pani, tylko pani profesor
    12.09.2013
    Witam!
    Jestem uczniem liceum i spotkałem się z dziwnymi pretensjami ze strony nauczycieli za nietytułowanie ich „jak należy”. Problem wynikł z sytuacji, w której pewien uczeń w rozmowie z polonistką powiedział (o innej nauczycielce) pani (dajmy na to) Iksińska, na co jego rozmówczyni gwałtownie zareagowała: „Ale co to jest dla ciebie za pani?! PANI PROFESOR Iksińska!”. Chciałbym poznać państwa opinię na ten temat.
    Z wyrazami szacunku
    B.Ł.
  • wizytówka
    27.06.2013
    Szanowni Państwo!
    Firma, w której pracuję (GM System Sp. z o.o.) wkrótce będzie zamawiać wizytówki z nowymi nazwami stanowisk. Część z nich to: Inżynier systemów CAD; Inżynier systemów CAM etc. Wyrażenie: system CAD nie jest nazwą własną. Czy słowo systemów w nazwie stanowiska powinno być pisane małą, czy wielką literą?
    Z wyrazami szacunku,
    Anna Krzyszowska
  • Jak prostować?
    15.06.2013
    Szanowni Eksperci!
    W jaki sposób uprzejmie zwrócić uwagę, gdy ktoś w sytuacji oficjalnej podał moje nazwisko w niewłaściwym brzmieniu (np. gdy używam podwójnego nazwiska, a w adresowanym do mnie piśmie podano tylko nazwisko panieńskie)?
    Z poważaniem
    Mira
  • Jak replikować na Witam
    14.06.2013
    Szanowni Panstwo,
    wychodze z zalozenia, ze wiekszosc osob stosujacych w korespondencji powitanie Witam nie zastanawia sie, ze stawia korespondenta w pozycji z gory na dol. Np. firma internetowa okolnikiem „wita serdecznie” potencjalnego klienta. Czy i w jaki sposob mozna zwrocic uwage w mailowej korespondencji z nieznajoma osoba, ze rozpoczynanie jej zwrotem Witam lub Witam serdecznie razi, jednoczesnie nie zrazajac korespondenta do siebie?
    Z powazaniem
  • Co tam u ciebie?
    2.06.2013
    Dzień dobry!
    Czy słowo tam w poniższych zdaniach pytających jest potrzebne?
    Co TAM u Ciebie?
    Jak TAM weekend?
    Pozdrawiam
    Rafał Kowalski
  • prokurator okręgowy
    22.05.2013
    Kobietę pełniącą funkcję prokuratora nazwiemy: prokurator okręgowy, prokurator okręgowa czy prokuratorka okręgowa? Forma pierwsza jest tradycyjna, forma trzecia zgodna z poprawnością polityczną. Czy forma druga nie jest dziwacznym tworem językowym?
  • student do księdza profesora
    13.05.2013
    Jak powinien się zaczynać i kończyć e-mail kierowany przez studenta do profesora, który jest księdzem?
  • Jego Ekscelencja Ksiądz Biskup w skrócie
    11.05.2013
    Dzień dobry!
    Proszę o skrót od: Jego Ekscelencja Ksiądz Biskup: czy J. Eks. Ks. Bp, czy J. Ex. Ks. Bp? A może jakiś inny?
    Pozdrawiam
    Rafał Kowalski
  • urzędujące pary małżeńskie
    10.05.2013
    Prezydenta wraz z małżonką określa się mianem pary prezydenckiej. Czy podobnie możemy postąpić w przypadku wójta, burmistrza, starosty, wojewody wraz z ich małżonkami i określić ich jako para: wójtowska, burmistrzowska, starościńska, wojewódzka?
  • magister inżynier
    7.05.2013
    Witam!
    Ukończyłem studia I stopnia, uzyskując tytuł inżyniera. Studia II stopnia dały mi tytuł magistra. Czy mogę zatem stosować przed nazwiskiem dopisek mgr inż.?
    Pozdrawiam!
    Karol Dziuba

    P.S. Nie wiem, czy to istotne, ale studiowałem na tej samej uczelni i tym samym wydziale, ale na różnych kierunkach.
  • Ze stosownymi wyrazami
    29.04.2013
    Ze stosownymi wyrazami – taką formułę spotykam nieraz (niestety coraz częściej) w zakończeniu mejli, listów bądź ogłoszeń. Odbieram ją jako przejaw nonszalancji ze strony nadawców, którzy, modyfikując tradycyjne zwroty, sądzą, że są zabawni czy wręcz przebojowi. Dla mnie jednak ta nonszalancja ociera się o zwyczajną nieuprzejmość. Czy mam rację?
  • o kichaniu
    22.04.2013
    Szanowni Państwo!
    Czy zwrot na zdrowie, sto lat podczas gdy pewna osoba kichnie jest kulturalny? Słyszałem też, iż w VI wieku takie powiedzenie było przymusowe, co więcej, w tamtych czasach wierzono, że kichanie oznacza wyrzucanie z ciała diabła.
    Z wyrazami szacunku
    Mateusz D.
  • Proszę Pana...
    22.04.2013
    Czy stosowne jest rozpoczynanie mejla (zwłaszcza z odpowiedzią) od zwrotu Proszę Pana zamiast od tradycyjnego Szanowny Panie?
  • jeszcze jeden wiersz
    21.04.2013
    Skąd boleść we mnie, która serce toczy
    i w smutek wpędza wylewając żale,
    co nie pozwala mieć w radości oczu,
    miotając myślą jak wzburzoną falą?
    Czy jest to poprawnie stylistycznie? Można mieć w radości oczy czy raczej radość w oczach? Jaką kategorią błędu jest radość oczu.
  • elegancko o czynnościach fizjologicznych
    15.04.2013
    Witam,
    w SJP jest opisanych wiele czynności fizjologicznych, w tym „wydalić gazy trawienne wydając przy tym charakterystyczny odgłos”. Jak w praktyce powinniśmy nazwać taką czynność? W słowniku znalazłem pierdzieć jako wulgarne oraz prukać jako potoczne. Słowa purkać nie znalazłem. Pouczenie 2-letniego dziecka: „Córeczko, jeśli zdarzy Ci się wydalić gazy trawienne, wydając przy tym charakterystyczny odgłos, wypada powiedzieć: przepraszam”, raczej będzie mało praktyczne.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego