różne

 
Zebraliśmy tu odpowiedzi na pytania dotykające różnych problemów językowych, czasem bardzo szczegółowych lub indywidualnych. Dotyczą one niemal wszystkich dziedzin języka. Każdy może tu znaleźć coś, czego nie wiedział, a co go zainteresuje.
  • Język ogólny a zapis matematyczny
    12.01.2016
    Szanowni Państwo,
    zastanawialiśmy się ostatnio, czy jeśli długość pewnego odcinka jest równa k razy długość innego, gdzie k jest pewną ustaloną liczbą dodatnią, to można powiedzieć, że ten pierwszy jest k-krotnie dłuższy od drugiego. Sęk w tym, że k może być równe np. 1/2. Czy sensownym byłoby zatem stwierdzić, że jeden odcinek jest pół raza dłuższy od drugiego? W matematyce często prowadzi się dość ogólne rozważania, które czasem trudno objąć językiem.
    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Kłopoty z liczebnikami
    30.12.2015
    Szanowni Państwo,
    mam kilka pytań w związku z liczebnikami.
    Czy dobrze mi się wydaje, że można powiedzieć zarówno Przyjechały dwie trzecie zespołu, jak i Przyjechało dwie trzecie zespołu?
    Stoisz przed trojgiem drzwi (nie: drzwiami)?
    Mimo dwa tysiące dwunastu czy Mimo dwóch tysięcy dwunastu?
    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Nikt, masa
    29.12.2015
    Jaką „płeć” ma słowo nikt? W nocnej (28.12.2015 r.) audycji Trójki o obrzędach noworocznych w Polsce rozmówczyni red. Sosnowskiego powiedziała: W tej wsi nikt nie wyszedł za mąż w ubiegłym roku. Popieram dążenie kobiet do akcentowania płci w określeniach, ale tu chyba trudno będzie.
    Razi mnie – nie wiem, czy słusznie – użycie słowa masę w zdaniu Było tam masę ludzi. Wydaje się, że jeśli już, to Była tam masa ludzi.
  • Poprawność wyrażeń
    23.12.2015
    Czy poniższe wyrażenia są poprawne:
    w myśl art. 128KC
    art. 19 KC mówi ....
    co do zasady art. 78 KC zawiera .....
    według art. 12 KC..... ?
  • Sto dwadzieścia tysięcy dwutysięczny
    20.12.2015
    Już od kilku dni szukam informacji na temat liczebników porządkowych i nie mogę znaleźć. Jak poprawnie napisać następujące liczebniki porządkowe: 19 000, 21 000, 22 000, 101 000, 102 000, 121 000, 122 000 ?
  • Spolszczanie nazw botanicznych
    13.12.2015
    Jak powinna brzmieć spolszczona wersja łacińskiej nazwy własnej TillandsiaSadzimy tilandsie (przez jedno l) czy Sadzimy tillandsie (pozostawione zdublowane l)?
    Do skracania podwójnego l odnoszą się zasady 279 i 280, jednak nie uwzględniają one takiego przypadku jak powyższy.
  • Interpunkcja w internecie
    13.12.2015
    Szanowni Państwo,
    zastanawiam się nad interpunkcją w konwersacjach internetowych typu czat na Facebooku. Wiem, że do tej sfery wypowiedzi pisemnych podchodzi się z dystansem, ale czy jeśli mimo wszystko chciałoby się dbać o szczegóły, to powinno się każdą wypowiedź rozpoczynać wielką literą i kończyć kropką, nawet jeśli jest krótka i nie ma charakteru zdania? Najbliższa analogia, jaka przychodzi mi do głowy, to dialogi, w których tak właśnie jest.
    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Anonimowy autor
    13.12.2015
    Spotkałam się ze słowem wstępnym zawierającym cytat z poezji anonimowego autora i następującą informacją umieszczoną w przypisie:
    „Cytat z poezji za zgodą oraz sugestią autora w formie anonimowej”.
    Czy forma/składnia powyższego przypisu jest poprawna? Czy nie lepsza byłaby (w ostateczności) forma
    „Cytat z poezji w formie anonimowej za sugestią i zgodą autora”?
    Będę wdzięczna za odpowiedź,
    Z poważaniem
    Agnieszka Solecka-Reszczyk
  • kusz
    8.12.2015
    W jednej z powieści Stanisława Ignacego Witkiewicza pt. „Jedyne wyjście” znajduje się taki oto dwuwiersz:
    Pusz się, draniu, pusz się, pusz –
    Potem hycniesz w grób i kusz
    Czym jest ów kusz? Bo na pewno nie błędem Autora lub Wydawcy, bo byłoby coś o tym wspomniane w erracie lub nocie wydawniczej. Archaizm? Czy może typowy dla Witkacego żart językowy?
  • Kaedwen - kaedweński, tę - tą
    6.12.2015
    Mam pytanie dotyczące oboczności n:ń w rzeczownikach zakończonych na n. Nie jestem w stanie sobie przypomnieć, o jakim słowem wcześniej się kłopotałem, więc podam inne. Jest przykładowo takie państwo Kaedwen (państwo ze świata Wiedźmina Andrzeja Sapkowskiego). Przymiotnik od niego będzie kaedwenski czy kaedweński? Czy może ta zasada przy nazwach własnych wygląda inaczej?
    Drugie pytanie dotyczy . Jeśli rzeczownik jest rż., to mówimy np. tę krew, ale tą krwią, tak?
  • Redagowanie pism urzędowych
    18.11.2015
    Szanowni Państwo,
    Redagowanie pism urzędowych – która z form jest poprawna:
    Otrzymują:
    1. Adresat.
    2. A/a.

    Otrzymują:
    1. adresat,
    2. a/a.

    Otrzymują:
    1. Adresat
    2. A/a
  • błąd, ale jaki?
    22.10.2015
    Szanowni Państwo,
    w jednym z programów telewizyjnych usłyszałam zdanie, w którym wystąpił błąd (tylko nie wiem jakiego typu ): „Czy to jest zdrowe, czy to jest normalne żeby ryba była czynna do dwutysięcznego dziewiętnastego roku?”. Bardzo proszę o pomoc fachowców w znalezieniu znaczenia problemu, który występuje w danym zdaniu, i [proszę – Red.] przedstawić jego uzasadnienie.
  • pytania dwa
    1.06.2015
    Czy obszary zawierające atrakcje znaczy to samo co obszary atrakcyjne, czy na obszarze regionu znaczy to samo co w regionie? Będę™ wdzięczny za opinię.
  • kancelaria radcy prawnego
    19.05.2015
    Witam,
    jak należy poprawnie skonstruować nazwę firmy: Kancelaria Radcy Prawnego Anny Pelc czy bez odmiany Kancelaria Radcy Prawnego Anna Pelc i czy zastosować wielkie, czy małe litery?
  • sztukamięs i ojczenasz
    23.04.2015
    Jak akcentuje się wyrazy sztukamięs i ojczenasz? Jakie są ich formy w bierniku?
  • No tego to się nie spodziewałem!
    18.04.2015
    Dzień dobry,
    spotkałem się wczoraj z wyrażeniem: „No tego, to się nie spodziewałem”. Mam dwie wątpliwości z nim związane:
    1) Czy przecinek na pewno jest tu we właściwym miejscu? Przyznam że zupełnie mi tu nie pasuje.
    2) Czy wyraz to nie jest zbędny? Przypomina mi słowo bądź z niepoprawnego wyrażenia w każdym bądź razie.
  • pytania dwa
    11.04.2015
    Dzień dobry!
    Zwracam się z dwoma pytaniami:
    1. Czy wyraz krewetka ma związek z rodziną wyrazów pochodzącą od słowa krew?
    2. Słowo patetyczny oznacza podniosły, lecz raczej jest to sztuczna i nienaturalna podniosłość. Czy istnieje jakieś inne znaczenie tego wyrazu pozwalające wyjaśnić, dlaczego Beethoven nazwał sonatę tytułem patetyczna?
  • pytania dwa
    6.04.2015
    Dzień dobry,
    jak należy w czasie oficjalnej imprezy kulturalnej tytułować przedstawiciela konsulatu: „Witamy panią konsul generalną Annę...” czy „... konsula generalnego RP, panią Annę”?
    Drugie pytanie: łącznik czy bez łącznika w nazwach miast i dzielnic, np. Hawierzów-Błędowice czy Hawierzów Błędowice (z czego Błędowice były samodzielną gminą, a później stały się częścią miasta)? Inny przykład to Trzyniec-Centrum (Trzyniec Centrum).
    Dziękuję i pozdrawiam
    Lidia Kosiec
  • wicecesarz i bogini cesarstwa
    19.02.2015
    Szanowni Państwo,
    jakim terminem należy prawidłowo nazwać zastępcę cesarza? Czy użycie słowa wicekról (używanego w odniesieniu do zastępcy króla) jest w tym przypadku uzasadnione? Czy może należy użyć innego (np. wicecesarz)? Czy mówiąc np. o bogini słońca Amaterasu, można użyć sformułowania Bogini Cesarstwa Japonii? Chodzi mi o to, czy można nadać (choćby żartobliwie, przy okazji tworzenia fikcyjnej mitologii) tytuł bogini określonego cesarstwa, czy też będzie to błędem.
    Z wyrazami szacunku
    AD
  • kwestie dwie
    17.02.2015
    Proszę o pomoc w rozstrzygnięciu dwóch kwestii:
    1. płaskonabłonkowy niedrobnokomórkowy rak płuc czy płaskonabłonkowy, niedrobnokomórkowy rak płuc?
    2. skala Objawów raka płuc czy skala objawów raka płuc?
    Dziękuję i pozdrawiam!
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego