różne

 
Zebraliśmy tu odpowiedzi na pytania dotykające różnych problemów językowych, czasem bardzo szczegółowych lub indywidualnych. Dotyczą one niemal wszystkich dziedzin języka. Każdy może tu znaleźć coś, czego nie wiedział, a co go zainteresuje.
  • podkaszarka
    25.05.2007
    Skąd się wziął wyraz podkaszarka, bo jeżeli od koszenia, to powinno się chyba pisać podkoszarka? Czy podkaszarka służy do podkaszania, czy jest to coś związanego z kaszą? Przecież mówi się, że trzeba coś podkosić, a nie podkasić.
    I jeszcze jedno. Często czytam i słyszę np. że w wypadku, kiedy nie wyrazi się zgody... itd. Uważam, że poprawniej byłoby w przypadku, kiedy... Słowo wypadek kojarzy mi się z czymś nieprzyjemnym. Czy słusznie?
    Pozdrawiam
    Ira
  • CV i komórka
    20.02.2007
    Czy jest jakaś rada na to, aby nie mówić na życiorys [si-vi]? To przecież bezsensowne odczytywanie „z angielska” słów łacińskich (curriculum vitae). I czy da się jakoś inaczej niż komórka określać telefon komórkowy (np. mobil lub tp.)?
    Dziękuję – B. Sz.
  • różności
    15.12.2006
    Szanowni Państwo!
    1) Czy w zapisie: „Dzieło powstało ok. 1340–1343 r.” skrót r. jest poprawnie użyty, skoro okres dotyczy lat? Choć w końcu pisze się „Panował w Rosji w XVII–XVIII wieku”. A poza tym czy można napisać około przy dłuższym okresie, określonym latami? Nie lepiej brzmi „Powstało między 1340–1343”?
    2) Jeśli istnieje potoczne sformułowanie pójść w cug, to jakie ma znaczenie? Czy występuje też wersja wpaść w cug w znaczeniu 'wpaść w wir', np. pracy?
    Pozdrawiam i dziękuję
  • różności
    8.09.2006
    Dzień dobry,
    chciałam się upewnić, czy ale oraz aby można stosować na początku zdania. Proszę również o radę, jak odmieniać nazwisko Dehecq.
    Pozdrawiam
    D.W.
  • warszawska giełda i pisownia przedrostków
    11.07.2006
    Szanowni Państwo,
    chciałbym zapytać o poprawność pisowni określenia warszawskiej giełdy. Czy jako nazwa instytucji jest to nazwa własna, czy jest ona prawidłowa, czy może jej pisownia wygląda następująco: warszawska giełda?
    Chciałbym także zapytać o poprawność pisowni czasownika wy standaryzować. Czy ona jest poprawna? Taką znalazłem w literaturze (różne źródła), czy cząstki wy‑ nie pisze się razem w tym wyrazie?
    Za pomoc serdecznie dziękuję, pozdrawiam
    Marcin
  • dwa pytania
    6.06.2006
    Witam! Od dawna interesuje mnie, dlaczego na proces wymiotowania mówi się jechać do Rygi, a jakoś nie bardzo wiem, kogo zapytać o genezę tego wyrażenia:) I jeszcze jedno: jak powinno wymawiać się nazwisko Vincenta van Gogha? [Gof] (z angielska), [Goh] czy może [Gog]? Która wersja jest poprawna? Dziękuję i pozdrawiam.
  • geografia a język
    25.05.2006
    Szanowni Państwo,
    pracuję nad podręcznikiem geografii przeznaczonym dla uczniów szkół gimnazjalnych. Chciałabym zapytać:
    a) Czy w tego typu publikacji dopuszczalne jest używanie skrótów, takich jak USA? Czy mogę napisać Stany Zjednoczone zamiast Stany Zjednoczone Ameryki (forma zalecana przez recenzenta wcześniejszych podręczników)?
    b) Czy można powiedzieć: góra o wysokości 189 m n.p.m. lub góra ma wysokość 188 m n.p.m.?
    Z wyrazami szacunku i pozdrowieniami
    Ola Pryczkowska
  • różności
    25.05.2006
    Szanowni Państwo, czy można mówić w tym samym tekście historycznym o oddziałach brytyjskich i angielskich, czy też tylko o brytyjskich? Zapraszać na forum dyskusyjne czy do forum dyskusyjnego? Dziękuję.
  • odmiana nazwisk i dżakuzi
    21.02.2006
    Szanowny Panie Profesorze, będę wdzięczna za pomoc w rozstrzygnięciu wątpliwości związanych z odmianą nazwisk typu Brągiel, Skupień i Bober. Jak powinien brzmieć dopełniacz – Brągla, Skupnia i Bobra czy też Brągiela, Skupienia i Bobera? I jeszcze jedno pytanie: czy rzeczownik jacuzzi można zapisywać w spolszczonej formie dżakuzi.
    Pozdrawiam – Małgorzata Wójtowicz
  • różności słowotwórczo-składniowe
    27.12.2005
    1. Dlaczego mówimy odtwarzacz DVD, ale nagrywarka DVD? A może przez analogię mogłaby być odtwarzarka DVD?
    2. Na plakatach często można dostrzec napis: kurs na prawo jazdy. Czy nie powinno być: kurs prawa jazdy? Przecież jest kurs kroju i szycia, kurs gotowania, kurs komputerowy.
    Pozdrawiam -
    Janusz Gramse
  • różności
    19.12.2005
    1. Spotkamy się wpół do siódmej.
    2. Spotkamy się o wpół do siódmej.
    3. Spotkamy się pół do siódmej.
    4. Spotkamy się o pół do siódmej.
    Internet czy internet?
    Ubrałem spodnie czy założyłem spodnie (kapcie, pidżamę)?
  • OKO, webmasterstwo i webmastering
    16.09.2005
    Mam 2 pytania. 1) W jednym z banków jest rachunek Otwarte Konto Oszczędnościowe, co w skrócie zapisałbym OKO. Jaka jest liczba mnoga od tego skrótu? Czyżby OKA? 2) Drugie pytanie związane jest z dziedziną, którą się zajmuję... no i właśnie... czy jest to webmasterstwo czy webmastering? Czytając wiele stron internetowych, spotykam obie formy; czy może te dwa słowa oznaczają coś innego? Prosiłbym o wyjaśnienie.
    Dziękuję i pozdrawiam :)
  • różności
    20.06.2005
    Witam serdecznie!
    1. Jakiś czas temu w środkach komunikacji miejskiej pojawiły się naklejki o treści: „Proszę, ustąp mi miejsce”. Czy to poprawna forma? Czy może powinno być miejsca?
    2. Jak się powinno stopniować przymiotniki czysty (czystszy, czyściejszy) i gęsty (gęstszy, gęściejszy)?
    3. Jak brzmi prawidłowa forma mianownika lmn. od rzeczownika postać? Te postacie czy też postaci?
  • różności
    11.05.2005
    Witam,
    doktor i magister to stopnie czy tytuły? „Ktoś otrzymał tytuł doktora” czy „zdobył stopień doktora”? Powiemy: „Wybrano cztery organizacje, które ze względu na liczebność...” czy „na liczebności”? Opera buffa czy opera buffo? Dziękuję za odpowiedź.
  • dOP, cęgosz?
    4.04.2005
    Mam dwa nurtujące mnie wątpliwości. 1. Czy jeśli skrót składający się z kilku liter, pierwsza mała, pozostałe wielkie (np. dOP – Dywizjon Okrętów Podwodnych), umieścimy na początku zdania, to zapiszemy DOP czy dOP? W pierwszym przypadku może przekłamywać treść swojego przesłania?! 2. Skorki to cęgosze – czy zatem istnieje słowo cęgosz w liczbie pojedynczej?
    Z poważaniem, G. Chomicz
  • problemy ze słownikiem i z własnym pytaniem
    11.03.2005
    Co poradnia sądzi o następującej kwestii: Nowy słownik poprawnej polszczyzny, który przestrzega przed umieszczaniem zaimka zwrotnego się na końcu zdania, w bloku z nazwami geograficznymi często podaje informację: „nazw mieszkańców nie tworzy SIĘ”.
    PS: A oprócz tego problem ortograficzny dotyczący mojego pytania: czy powinien się tam pojawić, a jeżeli tak, to w którym miejscu, znak zapytania? Zamiast kropki na końcu czy może dwukropka?
  • różności
    9.03.2005
    Witam,
    czy poniższe wyrażenia są napisane poprawnie? Morze nie straszne dla rybaków, Okręty pół-wiatrem szły, Przesyłka donikąd szła, z nieudawanym przestrachem, skrzynka do listów (czy na listy?), W tym pomieszczeniu mieszkała pani Ula z synem Edkiem, znawca w temacie, osiedle bieda domków, biało lakierowana ramka.
    Dziękuję za odpowiedź.
  • nędzanie
    18.02.2005
    Czy mieszkaniec miejscowości Nędza (woj. śląskie) to nędzanin?
  • dwie zagadki
    16.02.2005
    Witam serdecznie.
    1. Jak powiedzieć poprawnie: „Widzę go co chwilę” czy też lepiej „Widzę go co chwila”?
    2. Czy poprawne jest zastępowanie wyrazem czym słowa im? Mam na myśli konstrukcje typu: „Im więcej ludzi, tym bardziej duszno”. Na Śląsku, gdzie mieszkam, często słyszy się: „Czym więcej ludzi, tym...”. Czy w tym znaczeniu można tych wyrazów używać na równi?
  • problemy różne
    21.01.2005
    1. Co oznacza słowo predyleksje i kiedy możemy je stosować?
    2. Czy teren można uznać za zabudowany, jeżeli stoi na nim ruina jakiegoś budynku, domu, budowli lub jakiś obiekt który jest w budowie (niedokończony)?
    3. Czy na świadectwo dojrzałości można powiedzieć bumaga?
    Dziękuję serdecznie za odpowiedź na moje pytania i pozdrawiam.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego