składnia

 
Znajdziesz tu różnorodne informacje o budowie zdania, o wymaganiach jego składników, o szyku wyrazów w zdaniu, o właściwych formach orzeczenia i jego miejscu w zdaniu, o skrótach składniowych, o zapożyczonych konstrukcjach.
  • dni robocze i "soboty pracujące"
    6.12.2001
    Dzień roboczy czy dzień pracujący? Która forma jest poprawna?
  • Prezydent Miasta Krakowa
    6.12.2001
    Jak to jest z tą odmianą nazw miast? Mówi się Prezydent Miasta Rybnika lub ...Raciborza, ale co z innymi miastami?
    Prezydent Miasta Katowic czy ...Katowice? Prezydent Miasta Jastrzębie Zdrój czy ...Jastrzębia Zdroju? - tych miast, co do których mam wątpliwości, jest jeszcze kilka: Będzin, Ruda Śląska, Sosnowiec, Wodzisław Śląski, Bytom, Knurów, Rydułtowy. Jakie tu rządzą zasady pisowni? Dzięki za odpowiedź.
  • jedno- i dwudniowe
    5.12.2001
    Czy można napisać: "Znicze jedno-, dwu- i tygodniowe", czy też trzeba: "Znicze jedno- i dwudniowe, a także tygodniowe", na przykład? Zobaczyłem podobny napis na budzie kwiaciarsko-upominkowej i zaintrygował mnie ten problem...
    Wdzięczny będę za odpowiedź,
    Łukasz Kaleta
  • środki specjalne
    4.12.2001
    Dzień dobry, Panie Profesorze,
    od dawna borykam się z problemem: określenie środki specjalne jako forma organizacyjna kreślona w ustawie o finansach publicznych (poprzez którą gromadzone są i wydawane pieniądze). Czy mówi się: "Wydaję pieniądze ze środka specjalnego" , czy też "... ze środków specjalnych"? Publikacje, nawet rozporządzenia, wyroki sądowe, stosują liczbę pojedynczą - czy aby prawidłowo?

    Dziękuję za odpowiedź,
    z poważaniem Jolanta Skuczyńska
  • my i nasz problem
    3.12.2001
    Który zwrot jest poprawny: "Jan stanął przed problemem, wyzwaniem itd." czy "Przed Janem stanął problem"?
  • my i nasz problem
    3.12.2001
    Który zwrot jest poprawny: "Jan stanął przed problemem, wyzwaniem itd." czy "Przed Janem stanął problem"?
  • więcej niż...
    30.11.2001
    Szanowny Ekspercie,
    Która konstrukcja jest poprawna:
    "Każdemu rekordowi z grupy A może być przyporządkowany więcej niż jeden rekord z grupy B"
    czy "...może być przyporządkowanych więcej niż jeden rekordów..."?
  • uznanie i kariera
    26.11.2001
    Czy dopuszczalna jest forma wyrażać uznanie wobec innych czy tylko wyrażać uznanie dla innych?
    Czy oba wyrażenia są poprawne: droga do kariery i droga ku karierze?
  • pozdrowienia
    26.11.2001
    Który zwrot jest poprawny: przekazać pozdrowienia Tomkowi, Ani i Krzyśkowi czy przekazać pozdrowienia dla Tomka, Ani i Krzyśka? A może obie formy są dopuszczalne?
    Z góry dziękuję za odpowiedź.
  • prosta sędzia
    26.11.2001
    W Polityce przeczytałam zdanie dotyczące Pani Barbary Piwnik: "...oto szefem jednego z najważniejszych resortów nie został polityk lub profesor prawa, ale prosta sędzia". Czy takie sformułowanie jest poprawne? I jak ogólnie powinno się postępować w takich przypadkach niezgodności rodzajów?
  • ekspansja
    21.11.2001
    Które wyrażenie jest poporawne: ekspansja na rynkach europejskich czy ekspansja na rynki europejskie?
    Z poważaniem,
    P.KOnieczny
  • bezpieczeństwo wiertarek?
    16.11.2001
    W normalizacji przyjęto, że termin bezpieczeństwo oznacza "brak nieakceptowanego ryzyka szkód" (jest to zatem znaczenie nieco odbiegające od słownikowego). Czy któryś z wymienionych niżej tytułów publikacji (w oryginale angielskim Safety of drills) należałoby zdyskwalifikować z punktu widzenia poprawności językowej, czy też wszystkie można uznać za poprawne?

    Bezpieczeństwo wiertarek
    Bezpieczeństwo dotyczące wiertarek
    Wymagania bezpieczeństwa wiertarek
    Wymagania dotyczące bezpieczeństwa wiertarek
    Wymagania bezpieczeństwa dotyczące wiertarek
  • razy - przysłówek czy spójnik?
    15.11.2001
    Wyraz razy w konstrukcjach typu dwa razy trzy występuje w Innym słowniku języka polskiego PWN jako spójnik, natomiast w trzytomowym Słowniku języka polskiego PWN jako przysłówek. Gdzie leży prawda?
  • szyk przydawki przymiotnikowej
    14.11.2001
    Kiedy przymiotnik w funkcji przydawki znajduje się przed wyrazem określanym, a kiedy po nim?

    Andrzej Kaliściak
  • To żaden kłopot
    31.10.2001
    Chodzi o użycie słowa żaden. W tłumaczonym tekście, będącym fragmentem dialogu, napisałam: "Dookoła cisza i spokój. Parę chałup. Żadnych turystów". A w innym miejscu: "Żona się nie zgadza. Żadnych wyjazdów na ryby". Korektorka zakwestionowała w obu wypadkach żadnych, powołując się na Słownik Poprawnej Polszczyzny, który jako przykład błędu podaje zwrot "To żaden problem". Nie całkiem mnie to przekonuje, więc chciałabym się upewnić, czy rzeczywiście należało zmienić zacytowane fragmenty.
  • Chłopaki grały w piłkę
    19.10.2001
    Szanowni Państwo!
    Jak powinno być poprawnie: "Na moim podwórku chłopaki grali w piłkę" czy: "Na moim podwórku chłopaki grały w piłkę"?
    Dziękuję za odpowiedź.
  • kłopoty z liczebnikami
    12.10.2001
    Wraz z kolegami z pracy mamy problem z prawidłowością odmiany liczebników, np. czy powinno się używać formy dwadzieścia jeden złotych czy dwadzieścia jeden złoty?

    Dziękujemy serdecznie.
  • pół szklanki wody
    28.09.2001
    Coś rozpuszczamy lub zalewamy szklanką wody. A jeżeli płynu ma być o połowę mniej, to czy piszemy np.: "Krople rozpuścić w pół szklanki wody", "Groszek blanszować w pół szklanki wody"?
    Serdecznie pozdrawiam. Jak dobrze, że jesteście!
  • salon odzieżowy
    12.09.2001
    Chcę zatytuować sklep i nie wiem, jak się pisze: SALON ODZIEŻY czy SALON ODZIEŻOWY?
  • obejść w stronie biernej?
    11.09.2001
    Szanowni Państwo!
    Mówimy: obchodzimy jezioro. Jaka będzie poprawna forma bierna? Jezioro zostało...

    Mikołaj Przeździak
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego