słowotwórstwo

 

Znajdują się tu szczegółowe informacje o budowie wyrazów i sposobach ich tworzenia. Można tu poznać neologizmy i dowiedzieć się, jakie są powody ich powstawania.

  • kamerować?
    31.10.2001
    Czy poprawne jest słowo kamerować jako określenie filmowania kamerą [wideo]?
  • antytalibski – antytalibański
    31.10.2001
    Czy o koalicji stworzonej przeciwko talibom powinno się powiedzieć, że jest to koalicja antytalibańska czy anytalibska?
    Bardzo dziękuję za odpowiedź.
  • saldowy
    29.10.2001
    Czy prawidłowe jest użycie wyrazu saldowy w znaczeniu 'za pomocą sald'? W słowniku niestety nie występuje.
  • jak Klingończyk z Sulibanem…
    10.10.2001
    Witam,

    Chciałem zapytać o kwestię związaną z fantastyką naukową, która sprawia spore problemy tłumaczom filmów i seriali telewizyjnych tego typu. Mianowicie – jakie są zasady tworzenia polskich odpowiedników nazw obcych gatunków (obcych = pochodzących z kosmosu)?
    Kilka przykładów.
    ang. Klingon (liczba mnoga Klingons) tłumaczone jest na kilka sposobów – jeden Klingon – dwaj Klingoni – trzech Klingonów, ale spotyka się też formę (podobno poprawną, ale brzmiącą jakby mniej zgrabnie) jeden Klingończyk – dwaj Klingończycy – trzech Klingończyków.
    Inny przykład (podobny): ang. Suliban (liczba mnoga i pojedyncza są takie same), więc jeden Suliban – dwaj Sulibani – trzech Sulibanów czy może jeden Sulibanin – dwaj Sulibani – trzech Suliban? A może jeszcze inaczej?
    I jeszcze jeden (nieco inny): ang. Ferengi (liczba mnoga i pojedyncza są takie same) to po polsku jeden Ferengi – dwaj Ferengi – trzech Ferengi (czyli nieodmiennie), czy raczej próbować to jakoś odmieniać (np. jeden Ferengi – dwaj Ferengowie – trzech Ferengich?
    Które wersje wybrać? Czy nazewnictwo tego typu wymaga stosowania końcówek -czycy, -nie lub -owie, a może jeszcze innej? Czy też można ograniczyć się do wersji krótszej (Klingoni, Sulibani)?

    Z góry dziękuję za odpowiedź,
    Piotr Pajerski
  • spaźniać się?
    4.10.2001
    Dzień Dobry!

    Czy poprawne jest powiedzenie spaźniłem się zamiast spóźniłem się? Przepraszam za wg mnie głupie pytanie, ale moja koleżanka z pracy twierdzi, iż należy mówić „Spaźniłam się do pracy”. Proszę o odpowiedź, gdyż tylko autorytet w tej materji jest w stanie przekonać moją znajomą.
  • unikalny – unikatowy
    5.09.2001
    Unikalny czy unikatowy?
  • zgromadzenie spólników?
    5.09.2001
    Czy kiedykolwiek funkcjonowało słowo spólnik i czy można je dzisiaj stosować? Przykładowe wyrażenie – zgromadzenie spólników.
  • Kto mieszka w Suwałkach?
    27.07.2001
    Jak nazywa się mieszkaniec Suwałk i Suwalszczyzny?
  • teksaski – teksański
    29.06.2001
    Która forma przymiotnika jest poprawna: teksaski czy teksański?
  • kloszardka
    25.06.2001
    Jak nazwać osobę, która jest kloszardem-kobietą? Czy istnieje żeńska forma tego słowa? Jakie by państwo zaproponowali inne słowa opisujące taką osobę?
  • owocarnia
    15.06.2001
    Czy poprawne jest określenie owocarnia? Czy można go użyć w podobnym znaczeniu do np.: kawiarnia, herbaciarnia, zielarnia…?
    Dziękuję za odpowiedź,
    Barbara Nowakowska
  • au pair
    15.06.2001
    Często zdarza się, że młode dziewczyny wyjeżdżają za granicę do opieki nad dziećmi. Program nazywa się au pair. Jak nazwać osobę, która bierze udział w tym programie: au pairka? Czy też tego w ogóle nie odmieniać?
  • Nadziewane cukierki są już nadziane
    6.06.2001
    Jaka jest prawidłowa forma: kadra wysoko kwalifikowana czy kadra wysoko wykwalifikowana?
    Z poważaniem,
    J.Kanikowski
  • Kto żyje w Miastku?
    29.05.2001
    Jak powinniśmy nazywać mieszkańców miasta Miastko (Pomorskie)? Czy są to Miastkowianie, Miasteczczanie, a może Miastczanie? (…)
    Z poważaniem
    Anna Iszoro
  • prehistoria czy prahistoria?
    23.05.2001
    Czy forma prahistoria jest także formą poprawną? Widziałam plakat mówiący, iż w muzeum można poznać prahistorię czegoś tam… Osobiście wolę prehistorię.
  • jedna tysięczna
    23.04.2001
    W podręczniku do matematyki mojego syna (IV klasa szkoły podstawowej) używa się dla określenia ułamków dziesiętnych 1/1000 nazwy jedna tysiączna – do tej pory powszechnie w szkołach używało się określenia jedna tysięczna. Która z tych form jest poprawna?
  • O telewidzach i jasnowidzach
    10.04.2001
    Wielce Szanowna Poradnio,
    Być może rozważaliście już Państwo poniższy problem; ja nadziałem się nań przed chwilą, kiedy pisałem list, w którym przyszła mi ochota użyć rodzaju żeńskiego od rzeczownika telewidz. „Jak słusznie zauważyła jedna z … telewidzów? telewidzek?” „Jak słusznie zauważył (zauwazyła?) jeden (jedna?) z telewidzów – Pani Kowalska?” Czuję nadciągajacy obłęd, więc proszę o szybką pomoc. (Rzecz chyba zresztą dotyczy tak samo każdego widza, jak i telewidza).
    Z pozdrowieniami
    Zbigniew Zawadzki
  • Jak się nazywam?
    16.03.2001
    Czy wersja żeńska mojego nazwiska to Szponarowa czy Szponarka? Mój Ojciec nie wie, jak poprawnie mówić o Mamie, i jak wtedy będzie brzmiało moje nazwisko jako córki?
    Arlena Szponar
  • pokonfliktowy
    13.03.2001
    Czy słowo pokonfliktowy (np. regiony pokonfliktowe – takie, na terenie których jakiś czas temu miały miejsce konflikty zbrojne) jest poprawne?
    Pozdrawiam
    MB
  • Pani jest ludożerca!
    5.03.2001
    Czy istnieje rodzaj żeński od rzeczownika ludożerca?
    Jak morderca – morderczyni?
    Dziękuję
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego