słowotwórstwo

 
Znajdują się tu szczegółowe informacje o budowie wyrazów i sposobach ich tworzenia. Można tu poznać neologizmy i dowiedzieć się, jakie są powody ich powstawania.
  • Forma żeńska rzeczownika tubylec
    31.01.2016
    Czy od słowa tubylec możemy stworzyć formę żeńską tubylka>? Takiego słowa użyto w tłumaczeniu powieści dla młodzieży (oryg. female native).
  • Dżihadystyczny
    30.01.2016
    Szanowna Poradnio,
    chciałabym spytać, czy poprawna jest forma dżihadystowski czy dżihadystyczny.
    Chodzi o ruch dżihadystowski/dżihadystyczny, wykorzystujący w swoich działaniach ideologię dżihadyzmu.
    Z góry serdecznie dziękuję za odpowiedź.
  • Zrzec się – zrzeczenie się
    1.01.2016
    Czy forma zrzeknięcie się jest poprawna?
    Przeczytałam zdanie: (...) stało się to w wyniku zrzeknięcia się mandatu poselskiego przez Wojciecha Jasińskiego (PiS).
    Ja napisałabym: w wyniku zrzeczenia się.
  • Golemokształty
    30.12.2015
    Szanowni Państwo,
    czy wyraz złożony człekokształtny nie powinien mieć raczej formy człekokształty? W drugiej części, jeżeli się nie mylę, nie pochodzi od przymiotnika kształtny, lecz od rzeczownika kształt.
    Poruszam kwestię rozstrzygniętą w słownikach, ponieważ chciałbym wprowadzić do tekstu neologizmy golemokształty, chrząszczokształty i wymagane przez słownik n wydaje mi się (zwłaszcza w pierwszym przypadku) zbędne.
    Z poważaniem
    Marek Kornacki
  • Frytkownica
    29.12.2015
    Szanowni Państwo,
    chciałbym poprosić o wyjaśnienie różnicy między wyrazami frytownica i frytkownica.
    Wygląda na to, że oba wyrazy stosowane są zamiennie przez sklepy i producentów sprzętu AGD w zależności od własnego widzimisię w danej chwili. Gryzie mnie to od dłuższego czasu, więc chciałbym zapytać czy wyraz frytownica jest w ogóle poprawny (w słowniku nie figuruje)? Czy też może posiada ukryte znaczenie i nie należy mylić frytownicy z frytkownicą?
    Z góry dziękuję za odpowiedź.
  • Szaroszeregowiec
    13.12.2015
    Czy poprawne jest użycie wyrazu szaroszeregowiec (członek Stowarzyszenia Szarych Szeregów)?
    Pozdrawiam
    A.P.
  • Pierogarnia, pierożarnia
    2.12.2015
    Mam pytanie dotyczące nazwy miejsca – pierożarnia lub pierogarnia. Czy są to nazwy poprawne słowotwórczo? Nie byłam w stanie znaleźć tych nazw w słowniku poprawnej polszczyzny.
    Z góry dziękuję za udzielenie odpowiedzi.
    Pozdrawiam
    Agnieszka Rak
  • Pierogarnia, pierożarnia
    2.12.2015
    Mam pytanie dotyczące nazwy miejsca – pierożarnia lub pierogarnia. Czy są to nazwy poprawne słowotwórczo? Nie byłam w stanie znaleźć tych nazw w słowniku poprawnej polszczyzny.
    Z góry dziękuję za udzielenie odpowiedzi.
    Pozdrawiam
    Agnieszka Rak
  • Ozdóbeczka
    18.11.2015
    W poradzie http://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/kosciol-kosciolek-kosciolek-koscioleczek;13419.html można przeczytać, że (i dlaczego) nie kościółeczek, tylko kościołeczek. Czy analogicznie będzie: nie ozdóbeczka tylko ozdobeczka? ,br/>
  • Tkliwie, tkliwo
    14.11.2015
    Czy jest poprawnym użycie złożenia tkliwo-romantycznie, czy jednak powinno być tkliwie-romantycznie?
  • redaktor naczelna
    22.10.2015
    Szanowni Państwo,
    piszę, ponieważ chciałam zapytać o formę redaktor naczelna. Czytałam Państwa porady à propos tej formy, ale ciągle mam wątpliwości. Jeśli akceptujemy taką formę, jak ją odmieniać (redaktora naczelnej, redaktorzy naczelne etc.? )? Czy warto łączyć rzeczownik i przymiotnik, skoro nie zgadzają się pod względem rodzaju? Poza tym, często w gazetach, w których używa się formy redaktor naczelna, widzę formy żeńskie typu: ministra, żołnierka, psycholożka lub odwrotnie – sekretarz.
  • siekiera czy rąbajka?
    14.10.2015
    Dzień dobry.
    Chciałbym się dowiedzieć, jak to z tą siekierą było. Skoro czynność łupania drewna to rąbanie (bezokolicznik: rąbać), a drwal to dawniej rębacz, to dlaczego mówimy siekiera, a nie mamy np. słowa, które usłyszałem od mojego pięcioletniego syna: rąbajka lub rombajka (też rodzaju żeńskiego)?
    Dziękuję.
    Radek
  • XXI-wieczny
    29.06.2015
    Szanowni Państwo,
    czy dozwolonym jest używanie w piśmie słowa dwudziestopierwszowieczny (XXI-wieczny)? Choć byłaby to forma powstała analogicznie do osiemnastowieczny, nie spotkałam jej dotąd w jakiejkolwiek publikacji.
  • kompetencja czy kompetetność?
    7.06.2015
    Wg słownika (np. http://sjp.pwn.pl/sjp/kompetencja;2564077.html) kompetencja to zakres. Brak znaczenia odpowiadającego słowu kompetentność (por. http://sjp.pwn.pl/sjp/kompetentny;2564078.html w znaczeniu 2). Jeśli zatem ktoś jest rzetelny, dobrze wypełniający swoją rolę, udzielający pewnych i wiarygodnych informacji, to cenimy go tylko za kompetentność czy również za kompetencję?
  • uprać i uprasować
    30.05.2015
    Dzień dobry!
    Czy forma uprać i uprasować jest poprawna? Wydaje mi się, że w języku literackim występuje tylko wyprać i wyprasować. Będę wdzięczna za odpowiedź!
    Z góry dziękuję
  • pięciopalcowy czy pięciopalczasty?
    23.05.2015
    Dzień dobry,
    kiedy jest chłodno, zazwyczaj noszę rękawice. Mam komplet palców oraz odwieczną wątpliwość, czy odzież, którą przywdziewam jest pięciopalcowa, czy pięciopalczasta. Proszę rozwiać moje wątpliwości.
    Z poważaniem
    Jarosław Baranowski
  • szermierka
    12.05.2015
    Szermierka: mężczyzna – szermierz; kobieta - ????
  • język tuvalu czy tuwalski?
    16.04.2015
    Pytanie dotyczy języka tuvalu. Skoro istnieje przymiotnik tuwalski, czy nie mógłby on określać nazwy języka? Tak jak jest z językiem fidżyjskim czy samoańskim?
  • przymiotni od gest
    3.04.2015
    Dzień dobry!
    Uprzejmie proszę o rozwianie moich wątpliwości – czy istnieje możliwość utworzenia przymiotnika od rzeczownika gest i jaka będzie w takim przypadku jego poprawna forma (gestykalny, gestykularny)?
    Z góry dziękuję za odpowiedź i serdecznie pozdrawiam!
  • studziesięciolecie
    25.03.2015
    Studzesięciolecie czy stodziesięciolecie? Analogia do sposobu tworzenia złożonych liczebników porządkowych (sto dziesiąty, sto dwudziesty pierwszy...) sugerowałaby nieodmienność tej części wyrazu, która odnosi się do liczby setek lat. Z kolei analogia do częściej używanego stulecia nasuwałaby myśl o wyborze tego drugiego rozwiązania – i ku niemu bym się intuicyjnie skłaniał.
    Z góry dziękuję za odpowiedź
    Stanisław Falkowski
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego