wszystkie

 
Można tu znaleźć wszystko cokolwiek dotyczy języka i interesuje Państwa. Od pisowni, odmiany, przez znaczenia, składnię, czy frazeologię, po pochodzenie i pragmatykę.
  • Co zrobić z choć?
    18.05.2018
    Szanowni Państwo,
    mam kłopot ze spójnikiem skorelowanym choćto. Dręczy mnie pytanie, czy jeśli pierwszy człon zdania złożonego rozpoczyna się od choć, to czy kolejne zdanie składowe koniecznie musi rozpoczynać się od to. Innymi słowy, czy oba poniższe zdania są poprawne:
    1. Chociaż książka była ciekawa, to nie polecaj każdemu.
    2. Chociaż książka była ciekawa, nie polecam jej każdemu.

    Uprzejmie proszę o wyjaśnienie.
    Ewa
  • Jak pisać o doktorze habilitowanym?
    18.05.2018
    Szanowni Państwo,
    znanym elementem etykiety akademickiej jest zwyczaj, by do doktora habilitowanego zwracać się per panie profesorze. A czy pisząc o doktorze habilitowanym jako o osobie trzeciej w liście do innego pracownika naukowego, również warto przestrzegać tej zasady, czy może należałoby postąpić jakoś inaczej?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Gamratka
    18.05.2018
    Podczas oczekiwania na Państwa odpowiedź, poszperałem trochę po słownikach oraz w internecie i znalazłem dwie wersje pochodzenia określenia gamratka. Pierwsze objaśnienie znalazłem w „Etymologicznym słowniku języka polskiego” Andrzeja Bańkowskiego w haśle „Gamrat”, (tom I, s. 406-7), a drugie – tu: http://www.informacjelokalne.pl/felietony/item/3914-najwi%C4%99kszy-rozpustnik-w%C5%9Br%C3%B3d-arcybiskup%C3%B3w
    Czy Pani Profesor mogłaby skomentować owe stanowiska?
    Pozdrawiam
    S.V.
  • Co po Szanowni Państwo?
    18.05.2018
    Szanowni Państwo

    Czy w listach po wyrażeniu Szanowni Państwo należy stawiać przecinek, kropkę lub wykrzyknik?

    Z poważaniem
    Anna Pachocka
  • Matematyczne policzyć
    17.05.2018
    Matematycy posługują się często słowem policzyć tam, gdzie odpowiedniejsze byłoby raczej obliczyć, np. proszę policzyć następujące całki. Co ciekawe, policzyć pojawia się również tam, gdzie nie ma mowy ani o liczeniu, ile czegoś jest, ani o obliczaniu czegoś, np. policzyć grupy homologii (chodzi o wyznaczanie pewnych obiektów). Czy należy uznać to za element żargonu i nie przejmować się, czy jednak lepiej nie szafować słowem policzyć niejako wbrew jego znaczeniu w języku naturalnym?
  • Te rupiecie czy te rupieci?
    17.05.2018
    Czy forma rupieci jako mianownik liczby mnogiej od słowa rupieć jest akceptowalna? Tak zawsze mówiło się w moim domu, a jednak ktoś ostatnio zwrócił mi uwagę, że powinno się mówić rupiecie. Skoro mamy śmieci i śmiecie, to czemu nie rupieci i rupiecie?
    Łączę wyrazy szacunku
  • Przyjąć na reklamację? Nie!
    17.05.2018
    Ze względu na charakter mojej pracy często spotykam się z określeniami: przyjąć na reklamację oraz przyjąć reklamację na. O ile drugie sformułowanie nie budzi żadnych wątpliwości to mam pytanie odnośnie poprawności tego pierwszego zwrotu.
  • Co robimy z empatią?
    17.05.2018
    Czy można powiedzieć: okazywać empatię (komuś), np. okazał mi empatię?
  • Góral-flisak czy góral flisak?
    17.05.2018
    Szanowni Państwo,
    zastanawia mnie hasło góral-flisak, notowane przez WSO. Czy pisownia rozłączna nie byłaby bardziej wskazana? Jeśli dobrze rozumiem, chodzi po prostu o 'górala trudniącego się flisactwem'. W moim odczuciu trudno uznać te określenia za równorzędne w takim sensie, jak np. w wyrażeniu fryzjerka-kosmetyczka (przykład z WSO). Tak jak nie napiszemy (chyba) Pomorzanin-ślusarz

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Dom kostka
    16.05.2018
    Szanowni Państwo,
    chciałem zapytać, jak poprawnie zapisać wyrażenie dom kostka. Chodzi o PRL-owską budowlę (jak tu: http://www.bryla.pl/bryla/56,85301,20647013,Sposob_na_kostke_10_niezwyklych_metamorfoz_domow.html). Ja bym pisał raczej dom kostka niż dom-kostka, bo chodzi chyba o ’dom w formie kostki’, nie zaś o ’coś, co jest jednocześnie domem i kostką’.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Interpunkcja formuły pożegnalnej
    16.05.2018
    Dzień dobry,
    wiem, że po formule pożegnalnej w e-mailu nie trzeba, a wręcz nie należy stawiać przecinka. Co jednak, kiedy w tym miejscu chcemy zapisać nie pojedyncze pożegnanie, ale też dołączyć do niego dodatkowe informacje, np. podziękowanie (Pozdrawiamy i dziękujemy za terminową wpłatę)? A może wykrzyknik? Czy może jak w przywitaniu nie jest mile widziany także w pożegnaniu?
    Z góry dziękuję za odpowiedź!
  • Zaimek ty w funkcji ekspresywnej
    16.05.2018
    Czasem zaimka ty używamy nie zwracając się do nikogo konkretnego, a wyrażając jakieś ogólne spostrzeżenia. Na przykład: Ty tu człowieku haruj jak wół, a nikt ci nawet nie podziękuje. Czy używając tego typu stwierdzeń w liście powinienem ty pisać wielką literą? Czy dozwolone jest w ogóle używanie tego zaimka w rozmowie lub korespondencji z osobą, do której powinienem się zwracać na pan / pani?
  • Pisownia form adresatywnych w cytatach
    16.05.2018
    Redaguję książkę, w której są cytowane listy. A w nich – formy adresatywne Ciebie, Tobie, Ty itd. Wszystkie wielkie litery zmieniłam w tych cytatach na małe, co niektórych razi.
    Nie mogę znaleźć zasady, wg której powinnam postąpić. Wydaje mi się, że korespondencja cytowana ma już inne funkcje, a przede wszystkim jej adresatem nie jest już osoba, do której zwracał się nadawca, więc użycie wielkiej litery nie ma sensu.
    Ale może się mylę?
    Bardzo dziękuję za wszystkie cenne porady. Korzystam z nich bezustannie.
    Katarzyna
  • Modernizacja pisowni galicyjskich nazw własnych instytucji
    16.05.2018
    Interesuję się hobbistycznie historią, głównie w zakresie dotyczącym mojej rodzinnej miejscowości Świątniki Górne. Opisując historię z okresu zaboru austriackiego, natrafiłem na dylemat co do pisowni nazw własnych, urzędów galicyjskich itp., gdyż oficjalnie wszystkie przymiotniki w nazwach były pisane mała literą czyli np. był Sejm krajowy, Towarzystwo Czytelni ludowej, cesarsko-królewska Szkoła ślusarska itd. Czy używając nazw tych instytucji powinno się pisać zgodnie ich oryginalnym zapisem czy według współczesnych norm ortograficznych.
    Z wyrazami szacunku
    Jerzy Czerwiński
  • O zapisywaniu japońskiego imienia męskiego Genji w odmianie
    14.05.2018
    Proszę o wypowiedzenia się na temat odmiany japońskiego imienia Genji. Wydawałoby się, że nie ma potrzeby dodawać apostrofu przed końcówkami przypadków zależnych, ponieważ samogłoska w wygłosie nie jest niema. A jednak w literaturze specjalistycznej czasami zdarzają się użycia apostrofu. Czy można w jakiś sposób wytłumaczyć jego użycie?
  • Pisze się wyspy południowego Pacyfiku
    14.05.2018
    Dzień dobry,
    jak zapisać: Wyspy Południowego Pacyfiku czy wyspy południowego Pacyfiku?

    Pozdrawiam
    Czytelniczka
  • Bachleda Curuś czy Bachleda-Curuś?
    14.05.2018
    Szanowni Państwo,
    w poradni był poruszany temat zapisu nazwisk z przydomkami podhalańskimi, np. Bachleda Curuś (ze spacją, bez łącznika). Odpowiedzi prof. Bańki i dr. Grzeni nie były zbyt rozstrzygające. Czy sprawy nie rozwiązuje jednoznacznie reguła [185] WSO? Ponadto samo Bachleda-Curuś jest w części hasłowej słownika. Spotkałem się ostatnio z kategoryczną opinią, że łącznik jest tu błędem i koniec. Prosiłbym o komentarz.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Plemię Rukai
    14.05.2018
    Dzień dobry
    Jak poprawnie zapisać nazwę jednego z plemion aborygenów tajwańskich: Rukai czy Rukaj? I jak tę nazwę odmieniać?
    Pozdrawiam i życzę miłej majówki
    Czytelnik
  • Wilanów Wysoki, Śródmieście Północne
    14.05.2018
    Szanowni Państwo,
    chciałem zapytać o pisownię nazw części dzielnic, jak: Wilanów Wysoki/wysoki, Śródmieście Północne/północne. Nie wiem, czy sformułowania takie należy w całości uznawać za nazwy własne i pisać wszystkie wyrazy wielką literą. Chyba raczej tak. Właśnie takie zapisy widuje się na tabliczkach pod nazwami ulic.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • O wyrazie uchetany i jego związku z czasownikiem tachać
    11.05.2018
    Szanowni Państwo,

    czy od czasu porady https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/uchetany-czy-uhetany;14758.html wiadomo coś więcej o tym wyrazie, czy nadal trudno stwierdzić, jak go zapisywać?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik

Zagraj z nami!

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego