moda
  • Hreczkosiej
    30.03.2016
    Szanowni Państwo,
    interesuje mnie funkcjonowanie słowa hreczkosiej w czasach Mikołaja Reja. Czy wówczas stosowano wspomniane określenie?
    Intryguje mnie charakter wyrazu; wydaje mi się, że zawiera nutę pogardy, jednak nie mogę znaleźć potwierdzenia słuszności swoich przeświadczeń. Nurtują mnie zależności między hreczkosiejem a człowiekiem poczciwym ojca polskiej prozy. Rej chwalił żywot szlachcica-ziemianina; czy ówcześni przeciwstawiali Rejowej gloryfikacji zasiedziałego na roli szlachcica?
  • Interpunkcja i w świeciena świecie
    29.02.2016
    Szanowni Państwo,
    od jakiegoś czasu dręczy mnie kwestia interpunkcji stawianej (lub nie) w sąsiedztwie czasownika dokonanego i przysłówka jak. Dla przykładu: Poczuł jak ktoś chwyta go za ramię.
    Owszem, w miejscu przysłówka można zamiennie wstawić że, jednak coraz częściej spotykam się z użyciem wyrazu jak i nie jestem pewna, czy powinno się go oddzielić przecinkiem od czasownika.
    Chciałabym też dowiedzieć się, jaka jest różnica między tym, że ktoś jest sławny na świecie, a tym, że jest sławny w świecie.
  • Jaka transakcja, czyli o przymiotniku kartowy
    22.10.2018
    Jak poprawnie określić transakcję, która została przeprowadzona przy wykorzystaniu karty płatniczej:
    transakcja kartowa
    transakcja płatnicza przeprowadzona kartą
    transakcja elektroniczna przeprowadzona kartą płatniczą
    transakcja płatnicza z wykorzystaniem karty płatniczej?
    Różne kombinacje powyższych słów? Być może kilka określeń jest prawidłowych? A może mają Państwo jakieś inne propozycje?
  • Jesteście pierwsi, gospodarzu
    22.09.2012
    W jakiej formie stawia się przymiotnik po jesteście, kiedy mówi się do kogoś per wy? „Jesteście pierwsi” – do wszystkich czy:
    – „Jesteście pierwszy” – do mężczyzny;
    – „Jesteście pierwsza” – do kobiety;
    – „Jesteście pierwsi” – do kilku osób;
    – „Jesteście pierwsze” – do kilku kobiet?
  • Jeszcze raz?

    25.05.2021

    Szanowni Państwo,

    zauważyłam że ostatnio panuje taka moda, nie jestem też pewna czy jest to kulturalne. Mianowicie: Gdy osoba czegoś nie dosłyszy to w prośbie o powtórzenie mówi  jeszcze raz? Bez żadnego czasownika lub zwrotu do osoby. Bardzo prosiłabym o zajęcie w tej sprawie stanowiska.

    Pozdrawiam

  • Kłopotliwy biernik z końcówką -a
    5.11.2018
    Szanowni Państwo,
    wobec natarczywej mody zastępowania biernika dopełniaczem, albo inaczej, odmiany rzeczowników nieżywotnych jak żywotnych, co popełnił już Stefan Żeromski pisząc zapalił papierosa, mam pytanie dotyczące współczesnej poprawności: skomponował, wykonał, zagrał mazurek czy mazurka, marsz czy marsza, polonez czy poloneza? Podobnie jest z bananem: zjadłam (co?) banan czy (kogo? – o, zgrozo!) banana. Poproszę kotlet czy kotleta?

    Z poważaniem
    Janina Stadnicka
  • kontroling
    5.04.2002
    Czy w języku polskim funkcjonuje słowo kontroling (spolszczenie angielskiego controlling)? Jeśli nie, to czy używanie takiego określenia nie jest sprzeczne z ustawą o ochronie języka polskiego?
  • Kotlet, banan, papieros, marsz, mazurek
    31.10.2018
    Szanowni Państwo,
    wobec natarczywej mody zastępowania biernika dopełniaczem, albo inaczej, odmiany rzeczowników nieżywotnych jak żywotnych, co popełnił już Stefan Żeromski piszą zapalił papierosa, mam pytanie dotyczące współczesnej poprawności: skomponował, wykonał, zagrał mazurek czy mazurka, marsz czy marsza, polonez czy poloneza? Podobnie jest z bananem: zjadłam (co?) banan czy (kogo? – o, zgrozo!) banana. Poproszę kotlet czy kotleta?

    Z poważaniem
    Janina Stadnicka
  • książęta Wilhelm i Henryk
    31.05.2011
    Moje uszanowanie!
    Dziś chodzi mi o polszczenie imion brytyjskich władców. Od kiedy nauczyłem się czytać, zawsze byli oni Wilhelmami, Henrykami, Annami, Elżbietami, Jerzymi, Karolami i Edwardami. Dlaczego zatem wnukowie Elżbiety II zawsze są przedstawiani w naszych mediach jako William i Harry? Czy w ostatnich latach polszczenie wyszło z mody?
    Kłaniam się
  • małpiarnia i koniarnia
    26.10.2013
    Profesorze, ratunku! Proszę o odpowiedź czy prawidłowo określa się np. w zoo miejsce gdzie znajdują się żyrafy żyrafiarnią,małpy – małpiarnią itd? Nie mogę znieść określeń typu koniarnia, spaniarnia – od SPA (sic!) itp. Co się dzieje i skąd ta dziwna „moda”? Czy to są prawidłowe określenia? Czy przypadkiem koniarnia nie powinna być przypadkiem stadniną koni?
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego