Bronić

Wielki słownik ortograficzny

bronić -nię, -nią; broń•cie
Bronisz (nazwisko) -sza; -szowie, -szów
broń -oni; -onie, -oni

Słownik języka polskiego

bronić
1. «odpierać atak»
2. «być osłoną, chronić przed czymś»
3. «wstawiać się za kimś lub za czymś»
4. «nie pozwalać»
5. «występować jako obrońca w sądzie»
6. «zdawać egzamin związany tematycznie z przedstawioną komisji pracą, upoważniający do uzyskania stopnia naukowego, zawodowego itp.»
bronić się
1. «występować czynnie w swojej obronie»
2. «chronić samego siebie przed kimś lub przed czymś»
3. «odpierać stawiane sobie zarzuty, tłumaczyć się»
4. «nie dawać czemuś zapanować nad sobą»
5. «zdawać egzamin związany tematycznie z przedstawioną pracą, upoważniający do uzyskania stopnia naukowego, zawodowego itp.»
broń
1. «narzędzie walki»
2. «środek lub sposób walki z kimś lub z czymś»
3. «formacja wojskowa»
broń atomowa «broń jądrowa, której działanie oparte jest na wyzyskaniu energii wydzielanej podczas łańcuchowej reakcji rozszczepienia jąder ciężkich pierwiastków»
broń biała «broń służąca do walki wręcz»
broń biologiczna, bakteriologiczna «broń masowej zagłady wyzyskująca działanie chorobotwórczych bakterii, toksyn i wirusów na organizmy żywe»
broń chemiczna «broń masowej zagłady wyzyskująca substancje chemiczne o działaniu toksycznym»
broń ciężka, ciężkiego kalibru «broń dużego kalibru, o dużej sile rażenia»
broń długa «każda broń ręczna dłuższa od rewolweru»
broń gazowa «ręczna broń palna przeznaczona do obezwładniania przeciwnika strumieniem drażniących lub paraliżujących substancji chemicznych»
broń gwintowana «broń palna z lufą mającą wewnątrz ślimakowato biegnącą bruzdę, która nadaje pociskowi ruch obrotowy»
broń jądrowa, nuklearna «broń masowej zagłady, której działanie oparte jest na wyzyskaniu energii jądrowej lub promieniowania jonizującego»
broń konwencjonalna, klasyczna «wszystkie rodzaje broni z wyjątkiem broni masowej zagłady»
broń krótka «rewolwer lub pistolet»
broń lekka, lekkiego kalibru «broń małego kalibru, używana do strzelania niedużymi pociskami»
broń masowej zagłady, masowego rażenia «broń jądrowa, chemiczna i biologiczna o wielkiej sile niszczycielskiej»
broń maszynowa «broń palna, z której można strzelać ogniem ciągłym, pojedynczym lub seriami»
broń neutronowa «broń termojądrowa, w której główna część energii wybuchu zostaje wydzielona w postaci neutronów»
broń palna «broń wyrzucająca pociski siłą gazów powstających w czasie spalania się prochu»
broń pancerna
1. «opancerzone wozy bojowe, uzbrojone w broń palną»
2. «wojska wyposażone w takie wozy»
broń powtarzalna «broń palna, z której można wystrzelić kilka razy po zarepetowaniu»
broń rakietowa «wszelkiego rodzaju pociski napędzane silnikami rakietowymi»
broń ręczna «broń noszona i obsługiwana przez jedną osobę»
broń samopowtarzalna «broń, w której podczas strzału część energii gazów prochowych zostaje zużyta do przygotowania strzału następnego»
broń sieczna «broń biała służąca do zadawania cięć»
broń skałkowa «dawna broń palna, w której proch zapalało się od iskierki z krzesiwa»
broń termojądrowa «broń, której działanie oparte jest na wyzyskaniu energii wydzielającej się podczas reakcji syntezy jąder lekkich pierwiastków w bardzo wysokich temperaturach»
generał brygady, generał dywizji, generał broni «kolejne stopnie generalskie w wojskach lądowych i lotniczych Wojska Polskiego»
rozładować broń «usunąć naboje z broni»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

Bronić
5.03.2016
Był w składzie grupy operacyjnej broniącej Pasma Głównego – zgodnie z zasadami polskiej gramatyki winien tu być zastosowany biernik: Był w składzie grupy operacyjnej broniącej Pasmo Główne.

W przypadku Warszawy napiszemy oczywiście Był w składzie grupy operacyjnej broniącej Warszawy, a nie Warszawa, ale już Był w składzie grupy operacyjnej broniącej Zamek Królewski w Warszawie.

Czy rozumowanie jest prawidłowe?
Pozostaję z szacunkiem
A.B.
bronić
31.03.2010
Uprzejmie proszę o odpowiedź na pytanie, czy poprawne jest zdanie: „Jan Kowalski broni wieloryby” , czy też jedyną prawidłową formą w języku polskim jest „... broni wielorybów”.
bronić
26.06.2003
Broni ją czy broni jej prawnik? Dopełniacz czy biernik? Czy też obie formy są prawidłowe?

Ciekawostki

BRONIĆ
Bronić zazwyczaj wymaga dopełniacza: żołnierze bronią miasta, nie miasto, ktoś może bronić swoich racji, nie swoje racje.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... wszyscy chwyciliby za broń, a nawet poszliby w bój bez broni.
    Oficjalne uroczystości z udziałem najwyższych władz i zagranicznych gości, w...
  • ... pastwę okupacji sowieckiej, jak nie amerykański prezydent?
    - rząd USA dysponował
    bronią atomową jako jedyny przez kilka lat i mógł urządzić świat...
  • ... dostał telefon od swojego prezesa, że trzeba jechać na Wybrzeże, bronić Polski przed morderczyniami dzieci, był akurat z rodzicami w ośrodku...

Encyklopedia

środki techniczne służące do: celowego rażenia (obezwładniania, zabijania) ludzi i zwierząt oraz niszczenia różnego rodzaju obiektów materialnych (budowli, sprzętu) — broń wojskowa (bojowa), polowania na zwierzynę — broń myśliwska, rywalizacji sportowej — broń sportowa, oraz obrony osobistej i ochrony mienia (indywidualnego i społ.) — broń cywilna.
rodzaj broni miotającej, która do napędu pocisków wykorzystuje energię gazów powstających podczas spalania ładunku miotającego (napędowego);
broń jądrowa, broń nuklearna,
broń o działaniu wybuchowym polegającym na wyzwoleniu w bardzo krótkim czasie ogromnej ilości energii jądrowej.
broń służąca do polowania na zwierzynę;
broń używana w różnych konkurencjach;
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego