adaptacja

Wielki słownik ortograficzny PWN

adapta•cja -cji, -cję; -cji

Słownik języka polskiego PWN

adaptacja
1. «przystosowanie czegoś do innego użytku niż było przeznaczone»
2. «przystosowanie utworu literackiego do wystawienia na scenie lub do sfilmowania; też: utwór literacki w ten sposób przystosowany»
3. «przystosowanie organizmów do warunków środowiska»
4. «zmniejszenie odczuwania określonych bodźców»

• adaptacyjny, adaptatywny • adaptacyjność • adaptator • adaptatorski • adaptatorka • adaptować

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

adaptacja akcentowa wyrazów obcych
6.03.2013
Szanowni Państwo,
w procesie apelatywizacji dokonuje się zmiana pisowni (wielka litera na małą) oraz adaptacja do polskiej pisowni i fonetyki (w przypadku propriów o proweniencji obcej). Żadne ze znanych mi źródeł nie wspomina zaś o zmianie sposobu akcentowania. Wydaje mi się, że nazwisko Kałasznikow zaakcentujemy proparoksytonicznie, a w nazwie karabinu kałasznikow akcent położymy na drugiej sylabie od końca. Czy mam rację? Czy można zatem sformułować ogólną regułę?
Z wyrazami szacunku
D.
adaptacja fonetyczna obcych nazw
18.12.2002
Mamy w języku polskim nazwy obcojęzyczne (przeważnie angielskie) wymawiane w sposób dość niesamowity: Kawa Jacobs – wym. [jakobs], transatlantyk Titanic – wym. [titanik]. Ejże! Wymawiajmy to albo w całości po polsku, albo w całości po angielsku: odpowiednio [jacobs] albo [dżekebs] – [titanic], albo [tajtanik]. Czyż można wymawiać wyraz, korzystając z jednej sylaby polskiej, a z jednej angielskiej? Przecież jest to co najmniej dziwne! Równie dobrze można by wymawiać te wyrazy jako – odpowiednio – [dzejcobs], [tajtanic]. Brzmi dziwolągowato, ale... spełnia przecież warunki narzucone wymową pokutującą w naszym języku (uzusową? – chyba raczej dziwaczną...).
Pozdrawiam serdecznie!!!
adaptacja wyrazów obcych
30.09.2002
Sporo mówi się o prawidłowej wymowie i pisowni wyrazów obcych. Mnie natomiast interesuje sam proces ich adaptacji. Jakie są tendencje i kolejność (wymowa, pisownia, gramatyka) w spolszczaniu zapożyczeń?
Zbyszek

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... zrobić coś po swojemu. Ale to nie jest tylko kolejna adaptacja dramatu Szekspira. Nie można tu przecenić oryginalnej muzyki Janusza Stokłosy...
  • ... A-Z 648 11 35. 0-601 28 15 01
    Adaptacje poddaszy, wygładzanie gipsem; 787 32 62, 0-501 129 787...
  • ... 8,2 mln dolarów, sam reżyserował, zagrał główną rolę, przygotował adaptację filmową sztuki. Pierwszego dnia na planie nie wiedział co prawda...

Encyklopedia PWN

adaptacja
[łac.],
przystosowanie,
biol. zjawisko przystosowania się organizmów do wykonywanych funkcji życiowych, wyrażające się w specyficznych właściwościach procesów metabolicznych, cech anatomicznych oraz czynności fizjologicznych i behawioralnych w zmienionych warunkach środowiska.
adaptacja
[łac.],
techn. w teorii sterowania automatycznego proces zmian parametrów i struktury układu
adaptacja
[łac. adaptatio ‘przystosowanie’],
lit. przetworzenie dzieła lit. na utwór odmiennego rodzaju lit. lub na utwór innej sztuki,
adaptacja roślin, przystosowanie roślin,
biol. przystosowanie organizmów roślinnych do warunków środowiska, polegające na takich dziedzicznych zmianach struktury i funkcji osobników, które zwiększają prawdopodobieństwo ich przeżycia i reprodukcji osobników w określonym środowisku oraz prowadzą do zróżnicowania organizmów pod względem morfologicznym, fizjol. i metabolicznym.
przystosowanie się organizmu lub jego narządu do prawidłowego funkcjonowania w zmienionych warunkach środowiska zewn. lub wewnętrzego;

Synonimy

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2019

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2019. 
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Pobierz bezpłatny e-book
„Pułapki ortografii"
prof. Jerzego Bralczyka!

Uwaga, do ebooka zostały dołączone informacje handlowe w rozumieniu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, toteż jego zamówienie wymaga wyrażenia poniższych zgód.

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2019” i odbierz darmowy e-book!