droga

Wielki słownik ortograficzny PWN

droga drodze, drogę; dróg: droga główna, ale: Droga Mleczna, Droga Królewska (w Gdańsku) ,
drogi; drodzy; droż•szy
drogo; drożej

Słownik języka polskiego PWN

droga
1. «pas ziemi łączący jakieś miejscowości lub punkty terenu, przystosowany do komunikacji»
2. «wszelki szlak komunikacyjny»
3. «trasa, którą ktoś zamierza lub musi przebyć»
4. «podróż lub wędrówka»
5. «sposób przekazywania informacji»
6. «sposób postępowania»
7. «długość toru przebytego przez poruszający się punkt materialny»

• drogowy
droga administracyjna, służbowa, urzędowa «sposób załatwiania spraw za pośrednictwem władz administracyjnych lub innych zgodnie z obowiązującymi przepisami»
droga bita «droga o twardej nawierzchni wykonanej ze żwiru lub kamienia tłuczonego»
droga gruntowa «droga niemająca twardej nawierzchni»
droga hamowania «odległość przejechana przez pojazd od chwili uruchomienia hamulców do zatrzymania się»
droga kołowa «droga dla pojazdów»
droga krzyżowa
1. Droga Krzyżowa «przejście Chrystusa niosącego krzyż od domu Piłata na Golgotę»
2. «nabożeństwo katolickie odprawiane w czasie Wielkiego Postu, odtwarzające symbolicznie mękę Chrystusa»
Droga Mleczna «zbiorowisko bardzo odległych gwiazd, tworzące smugę świetlną na niebie»
droga naturalna «droga komunikacyjna stworzona przez naturę, np. spławna rzeka»
droga podporządkowana «droga, po której jadące pojazdy, zbliżające się do krzyżującej się z nią drogi głównej, mają obowiązek ustąpienia pierwszeństwa przejazdu pojazdom jadącym tą drogą»
droga polubowna «załatwianie sprawy spornej w sposób kompromisowy przez porozumienie się stron»
droga prawna «ustalony przepisami prawa sposób prowadzenia spraw sądowych lub urzędowych»
droga rokadowa zob. rokada.
droga sądowa «załatwianie sprawy spornej przez sądy»
droga startowa «środkowa część pasa startowego»
droga strategiczna «droga służąca celom związanym z obroną kraju i prowadzeniem wojny»
droga szybkiego ruchu «droga przystosowana do jazdy z dużą szybkością»
droga transportowa «trasa, po której przewozi się towary z jednego kraju do innego»
droga uprzywilejowana «droga z pierwszeństwem przejazdu»
droga żelazna daw. «linia kolejowa»
drogi
1. «mający wysoką cenę»
2. «wymagający dużych nakładów»
3. «pracujący za dużą zapłatę»
4. «bliski komuś uczuciowo»

• drogo
drogi łzowe «kanaliki, którymi łzy spływają od gruczołu łzowego do jamy nosowej»
drogi oddechowe «jama nosowa, jama ustna, gardło, krtań, tchawica i oskrzela»
drogi żółciowe «kanaliki przewodzące żółć z wątroby do dwunastnicy»
film drogi «gatunek filmu sensacyjno-przygodowego, którego akcja toczy się na drogach, autostradach»
koryto drogi «wgłębienie w podłożu przygotowane pod nawierzchnię drogi»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

droga pożarowa i przeciwpożarowa
6.12.2005
W nawiązaniu do Państwa informacji (przesyłanych pocztą elektroniczną) chciałbym udzielić dodatkowych wyjaśnień dotyczących zapytania o drogę pożarową i przeciwpożarową. Proszę wybaczyć, ale będąc architektem, często spotykam się z tymi określeniami.
1. Droga pożarowa to pas umożliwiający dojazd do budynku straży pożarowej.
2. Droga przeciwpożarowa to najprawdopodobniej droga ewakuacyjna, czyli ta umożliwiająca ucieczkę w przypadku powstania pożaru.
Pozdrawiam.
droga w kierunku na...
25.09.2004
Często można usłyszeć zwroty typu droga w kierunku na Warszawę albo pociąg jedzie w kierunku na Kraków itp. Mnie one rażą i wydaje mi się, że można powiedzieć potocznie droga na Warszawę, a jeżeli chcemy użyć słowa kierunek, to tylko droga w kierunku Warszawy. Czy mam rację?
droga krzyżowa
14.12.2004
Witam!
Mam pytanie: jakimi literami – małymi czy wielkimi – należy pisać wyrażenie droga krzyżowa – zarówno w znaczeniu ‘nabożeństwo’, jak i ‘pasja Chrystusa’, ewentualnie też w znaczeniu metaforycznym.
Za odpowiedź i uzasadnienie z góry dziękuję. Pozdrawiam,
AC.

Ciekawostki

Mówimy „Wstąpił do piekieł, po drodze mu było”, jeśli ktoś poszedł gdzieś drogą okrężną, mimo, że nie było to konieczne.
Mówimy „Komu w drogę, temu czas” na znak, że chcemy już odejść skądś lub odjechać.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... przechodzili właśnie ulicą Senatorską objaśniał Kazimierzowi nazwy licznych spotkanych po drodze pałaców; zaliczyli ich coś jedenaście wzdłuż tej ulicy, nie mówiąc...
  • ... Polonia francuska może skutecznie stać na ich straży i wskazać drogę Polonii niemieckiej. Idąc - skądinąd - za przykładem Polonii amerykańskiej, bez której...
  • ... na
    początku tam, we wsi, zgubiłeś, kiedy wychodziliśmy? Nieraz całą
    drogę
    szukasz i nie znajdziesz, aż dopiero przy końcu. Czy człowiek...

Encyklopedia PWN

techn. wytyczona trasa wyposażona w urządzenia techniczne, dostosowana do ruchu środków transportu, ewentualnie poruszania się ludzi i zwierząt;
fiz. długość toru przebytego przez poruszający się punkt materialny;
miesięcznik lit.-polit., wyd. 1922–37 w Warszawie;
pismo wyd. 1978–89 poza cenzurą w Warszawie;
konspiracyjny miesięcznik lit.-społ., wyd. i redagowany od XII 1943 do IV 1944 w Warszawie przez grupę młodzieży akademickiej, m.in. S. Marczaka-Oborskiego (pseud. Juliusz Oborski), J. Garzteckiego, E. Pohoską, A. Jakimowicza, K.K. Baczyńskiego;
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego