już

Wielki słownik ortograficzny PWN

Słownik języka polskiego PWN

już
1. «partykuła komunikująca, że dany stan rzeczy zaczął się lub zakończył wcześniej, niż to przewidywano, np. Nie mam już pieniędzy., albo że miał miejsce dawno lub trwa, będzie trwać długo, np. Mecz trwa już godzinę.»
2. «partykuła uwydatniająca niewielką odległość między czasem wypowiedzi a przewidywanym początkiem lub końcem danego zdarzenia, np. Do wakacji już tylko miesiąc.»
3. «partykuła komunikująca, że niewiele brakowało, by dany stan rzeczy nastąpił, np. Już miał się z nami przywitać, ale ktoś go zawołał.»
4. «partykuła komunikująca, że to, co się stało, spełnia oczekiwania mówiącego, np. To już wystarczy na zaliczenie zajęć.»
5. «partykuła podkreślająca niezgodność czyjegoś zachowania z przyjętą normą, np. To już wielka przesada.»
6. «partykuła użyta w zdaniu wykrzyknikowym lub rozkazującym: wyrażająca wolę, by zmiana danego stanu rzeczy nastąpiła w tej chwili, np. Wyłącz to już!»
7. «partykuła użyta w odniesieniu do czasownika w trybie rozkazującym wprowadzająca zdanie, które ma nakłonić adresata do zmiany jego zachowania lub postępowania, np. Już nie płacz.»
już to «spójnik łączący zdania lub składniki zdania, informujący, że zachodzi jedna z przedstawionych w nim możliwości lub kilka naraz»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

już
5.09.2001
Jaką częścią mowy jest wyraz już?
już-już, tuż-tuż
24.03.2006
Moje pytanie dotyczy pisowni takich połączeń, jak: już-już czy już, już; tuż-tuż czy tuż, tuż. W Poradni, słowniku ortograficznym i języka polskiego spotkałam się z różnymi przykładami. Bardzo proszę o wyjaśnienie, z czego wynika ta różnorodność.
Pozdrawiam
Już koniami czy jeszcze końmi
14.10.2003
Wiadomo, że końcówka narzędnika liczby mnogiej -ami robi furrorę. Pewnie w końcu wyruguje końcówkę -mi. Wciąż jeszcze mówimy liśćmi, gośćmi, końmi. Chociaż już gałęziami i gałęźmi, gwoździami i gwoźdźmi. Wiemy, że tylko słoniami, świniami, śledziami.
Mam zapytanie o konie właśnie. Mój przyjaciel w specjalistycznej literaturze spotkał się z koniami trojańskimi. Zaniepokoiliśmy sie oboje, ale przypuszczam, że wymyślono taką końcówkę dla odróżnienia tego wirusa (bodajże) od zwierzęcia. Słowniki milczą, ale tez jest to nowy twór (konie trojańskie w sensie informatycznym). Czy można by pobawić się w probabilistykę i założyć, że w tym kontekście wygra końcówka -ami?
Z poważaniem

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... Ostatecznie niech nie śpiewa, grunt, że stoi. Od iluż to już lat nikt nie stał pod moim oknem!
    Westchnęłam sobie rzewnie...
  • ... Bransona przyciąga kolejnych chętnych. Swoje inwestycje w wirtualnych operatorów zapowiedzieli już właściciele największych tanich linii lotniczych - easyJet i Ryanair.

    - To dobry...
  • ... tak nie grywa. - Rzeczywiście,- śmiał się wujek,- bo w klubach już się w ogóle w preferansa nie grywa, ostatni taki klub...
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2019

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2019. 
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Pobierz bezpłatny e-book
„Pułapki ortografii"
prof. Jerzego Bralczyka!

Uwaga, do ebooka zostały dołączone informacje handlowe w rozumieniu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, toteż jego zamówienie wymaga wyrażenia poniższych zgód.

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2019” i odbierz darmowy e-book!