kosmos

Wielki słownik ortograficzny PWN

Kosmos -su, -sie a. kosmos
kosmos -su, -sie a. Kosmos

Słownik języka polskiego PWN

kosmos
1. kosmos, Kosmos «cała przestrzeń i wszystko, co się w niej znajduje»
2. kosmos, Kosmos «przestrzeń pozaziemska, dostępna ludzkiemu doświadczeniu»
3. kosmos, Kosmos filoz. «świat pojęty jako wewnętrznie uporządkowana i harmonijnie zbudowana całość»
4. zob. onętek.

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

jak Klingończyk z Sulibanem...
10.10.2001
Witam,

Chciałem zapytać o kwestię związaną z fantastyką naukową, która sprawia spore problemy tłumaczom filmów i seriali telewizyjnych tego typu. Mianowicie - jakie są zasady tworzenia polskich odpowiedników nazw obcych gatunków (obcych = pochodzących z kosmosu)?
Kilka przykładów.
ang. Klingon (liczba mnoga Klingons) tłumaczone jest na kilka sposobów - jeden Klingon - dwaj Klingoni - trzech Klingonów, ale spotyka się też formę (podobno poprawną, ale brzmiącą jakby mniej zgrabnie) jeden Klingończyk - dwaj Klingończycy - trzech Klingończyków.
Inny przykład (podobny): ang. Suliban (liczba mnoga i pojedyncza są takie same), więc jeden Suliban - dwaj Sulibani - trzech Sulibanów czy może jeden Sulibanin - dwaj Sulibani - trzech Suliban? A może jeszcze inaczej?
I jeszcze jeden (nieco inny): ang. Ferengi (liczba mnoga i pojedyncza są takie same) to po polsku jeden Ferengi - dwaj Ferengi - trzech Ferengi (czyli nieodmiennie), czy raczej próbować to jakoś odmieniać (np. jeden Ferengi - dwaj Ferengowie - trzech Ferengich?
Które wersje wybrać? Czy nazewnictwo tego typu wymaga stosowania końcówek -czycy, -nie lub -owie, a może jeszcze innej? Czy też można ograniczyć się do wersji krótszej (Klingoni, Sulibani)?

Z góry dziękuję za odpowiedź,
Piotr Pajerski
Wszechświat i Wielki Wybuch
15.09.2012
Dlaczego Wszechświat i Wielki Wybuch piszemy wielką literą?
zodiak i galaktyki
29.09.2012
Szanowni Państwo!
Kiedy piszemy wielką literą, kiedy małą literą zodiak (Zodiak), znak zodiaku (znak Zodiaku), Zwierzyniec Niebieski (zwierzyniec niebieski), Galaktyka Andromedy (zob. so.pwn.pl, doroszewski.pwn.pl, encyklopedia.pwn.pl)? Dziękuję za odpowiedź.
Z wyrazami szacunku
Czytelnik

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... służbowo?
    S.P.: Załoga Mira przebywała już dość długo w
    kosmosie i bardzo oczekiwała na wieści z domu. Nasi koledzy chcieli...
  • ... ale i oderwany od niej zarazem, gdyż bytuje już pośród kosmosu. Na ziemi wprawdzie, ale ponad nią: w Alpach, oddzielany od...
  • ... 2003 roku stał się kolejnym czarnym dniem w dziejach eksploracji kosmosu. Prom "Columbia", najstarszy i najcięższy spośród amerykańskich wahadłowców, uległ zagładzie...

Encyklopedia PWN

największa seria sowieckich bezzałogowych sztucznych satelitów Ziemi, wynoszonych na orbitę okołoziemską pojedynczo lub niekiedy grupowo przez rakiety nośne typu: Kosmos, Proton, Sojuz, Cyklon;
kosmos
[gr., ‘porządek’, ‘ład wszechświata’],
filoz.
Kosmos
[gr.],
astr. → Wszechświat.
kosmos pierzastolistny, onętek, Cosmos bipinnatus,
jednoroczna roślina z rodziny astrowatych (złożonych);
dziedzina nauki i techniki zajmująca się badaniami procesów technol. i wytwarzaniem różnych materiałów w warunkach mikrograwitacji;
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego