marsz

Wielki słownik ortograficzny

marsz (równomierny krok) -szu; -sze, -szów: Marsz Żywych
marsz (gleba) -sza; -sze, -szy (a. -szów)
marsz (utwór muzyczny) -sza; -sze, -szów
marsz. (= marszałek)

Słownik języka polskiego

biegiem marsz wojsk. «komenda nakazująca ruszenie biegiem»
marsz I
1. «posuwanie się naprzód równomiernym, rytmicznym krokiem»
2. «równy, rytmiczny krok»
3. «przemieszczanie się zorganizowanych grup ludzi i sprzętu w wyznaczonym kierunku»
4. «pochód protestującej przeciwko czemuś ludności»
5. «utwór muzyczny w takcie parzystym, bardzo rytmiczny»

• marszowy
marsz II «komenda nakazująca ruszenie równomiernym, rytmicznym krokiem»
marsz triumfalny «utwór muzyczny wykonywany na cześć przybywających znakomitych osób, zwycięskich wodzów i wojsk»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

Marsz, marsz, Dąbrowski
18.12.2013
Dzień dobry,
moja córka jako drugoklasistka nauczyła się niedawno Mazurka Dąbrowskiego. Przy tej okazji, zwróciliśmy uwagę na wyrażenie Marsz, marsz, Dąbrowski. Mam pytanie: jaką częścią mowy jest słowo marsz użyte w refrenie. Wydaje się, że w języku polskim marsz to tylko rzeczownik. Podejrzewam, że autorowi chodziło o czasownik w trybie rozkazującym (z francuskiego: marche, marche!) Czy wobec tego w jęz. polskim można używać wymiennie maszeruj i marsz?
Pozdrawiam serdecznie
homofobia
23.04.2007
Homofobiczne (heteroseksistowskie) okrzyki. Takie okrzyki wznosili – wg kilku serwisów internetowych – uczestnicy Marszu Tradycji i Kultury w Krakowie 21 kwietnia 2007. Czy jest to dobra (jeśli chodzi o użycie języka) charakterystyka dla okrzyków skierowanych przeciwko demonstracji gejów? Czy istnieją lepsze alternatywy?
Dziękuję
ampułkostrzykawka
2.01.2010
Witam!
Chciałabym zapytać o właściwą pisownię słowa ampułkostrzykawka / ampułko-strzykawka. Czy poprawna jest wersja bez dywizu, czy z dywizem? W publikacjach medycznych pojawiają się obie.
Serdecznie dziękuję za odpowiedź.

Ciekawostki

marsz
Rzeczownik marsz i czasownik maszerować (najpierw marszerować) wszedł do polszczyzny w XVIII wieku. Rdzeń ten jest pierwotnie germański, ale nie wiemy, czy my zapożyczyliśmy z niemieckiego Marsch, czy francuskiego marche.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... liberalizacji prawa aborcyjnego w Polsce. Gdy członkowie stowarzyszenia sprzeciwiali się marszowi homoseksualistów w Krakowie, rozesłali do domów 280 tys. ulotek "Powiedz...
  • ... ją wszędzie: we włosach, na flagach, w klapach marynarek.

    Po
    marszu odpoczynek

    Po hucznych przemarszach życie na ulicach zaczyna zamierać. Spragnieni...
  • ... się następnej. Mogła być tuż albo odległa
    o cały dzień
    marszu. Dotąd nie wiedział, gdzie leży
    pałac.

    Drzewa zrzedły i Awaru...

Encyklopedia

marsz
[fr.],
utwór muz., najczęściej instrumentalny, którego rytm ma ułatwić utrzymanie równomiernego kroku maszerujących;
Marsz, marsz, Polonia, Rozproszeni po wszem świecie, gnani w obce wojny,
polska pieśń patriotyczna;
określenie faszystowskiego zamachu stanu we Włoszech;
Wielki Marsz, Długi Marsz,
przemarsz Chińskiej Robotniczo-Chłopskiej Armii Czerwonej i kierownictwa KPCh z prowincji Jiangxi na południu Chin do prowincji Shaanxi w północnej części kraju (X 1934–X 1935);
węg. marsz nar.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego