niczego

Wielki słownik ortograficzny PWN

nic niczego, niczemu, niczym (np. przyszedł z niczym)

Słownik języka polskiego PWN

nic I
1. «zaimek rzeczowny, sygnalizujący, zwykle wraz ze słowem nie, nieistnienie obiektu lub zdarzenia o właściwościach określonych w danym zdaniu, np. Wieczorami już nic nie czytam.»
2. «zaimek przysłowny, podkreślający, wraz ze słowem nie, że w żadnym stopniu dane zdarzenie nie miało miejsca, np. Ona nic się nie śmieje.»
nic II «rzecz lub osoba bez wartości»
niczym I «przyimek przyłączający wyraz, który określa podstawę porównania, np. Wpatrywał się w mrok niczym sowa czyhająca na łup.»
niczym II «spójnik przyłączający wyraz lub wyrażenie, które określają podstawę porównania, np. Była to scena niczym z bajki.»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

nic

Porady językowe

nic i niczego
21.02.2001
Czy poprawna jest forma "nic" użyta w poniższych zdaniach?
Nie można jej nic zarzucić.
Nie da się temu nic zarzucić.

Dziękuję za pomoc.
Nie ma nic – nie ma niczego
13.03.2017
Szanowni Państwo!

Czy wyraz nic odmienia się słabiej, mniej? Mówimy nie ma czegoś. Powinno być też nie ma niczego. A często słyszy się nie ma nic. Rozumiem, że to wariant skrócony. Jak go traktować, jako dopuszczalny, ale mniej staranny?

Drugie pytanie: czy opiniując poprawność, mogliby Państwo dodawać informację o tym, że dany wariant jest mniej lub bardziej staranny? To dodatkowa informacja, która pomoże wybrać, co warto/lepiej używać.

Pozdrawiam
Marcin Nowak
Nic nie jest takie, jakie się wydaje i Nic nie jest takie, jakim się wydaje
15.03.2017
Szanowni Państwo,
uprzejmie proszę o pomoc, który zwrot jest poprawny:
Nic nie jest takim, jakim się wydaje
Nic nie jest takie, jakie się wydaje.

Pozdrawiam
Jacek Kozik

Ciekawostki

Niczego sobie
Czyli: w porządku, do zaakceptowania. Wyrażenie składa się z dwóch słów, z których jedno to forma słowa nic, odnoszącego się do czegoś, czego nie ma; drugie to celownik zaimka, który nie ma mianownika i wyraża samozwrotność.
Mówimy „Nic w przyrodzie nie ginie”, aby pocieszyć kogoś lub siebie, że coś, co zgubiło się lub zniknęło, na pewno odnajdzie się w jakiejś postaci.
Mówimy „Lepszy rydz niż nic”, aby pocieszyć siebie lub kogoś, że niewielki zysk, połowiczny sukces itp. są lepsze niż całkowity ich brak. Spodziewaliśmy się więcej, ale podobno lepszy rydz niż nic.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... mogła jednak jej od razu pokonać. Zamierzała się wielokrotnie, ale nic z tego nie wychodziło, grzmoty nie przybliżały się; stłumione detonacje...
  • ... wszystkich służb, oczywiście, wiedział pan o tym.
    Wiedziałem.
    I co?
    Nic. Ja, szczerze mówiąc, uważałem to za słuszne, ponieważ odpowiadało to...
  • ... jedyną! - suczusią czarną albo beżową - o Boże, Boże!
    SAJETAN
    Czyż
    nic się nie stanie na ostatek życia mego? Czyż umrę w...

Encyklopedia PWN

wiem, że nic nie wiem, gr. oída oudén eidṓs,
stwierdzenie, podkreślające świadomość własnej niewiedzy, przypisywane Sokratesowi.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2019

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2019. 
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Pobierz bezpłatny e-book
„Pułapki ortografii"
prof. Jerzego Bralczyka!

Uwaga, do ebooka zostały dołączone informacje handlowe w rozumieniu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, toteż jego zamówienie wymaga wyrażenia poniższych zgód.

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2019” i odbierz darmowy e-book!