para

Wielki słownik ortograficzny PWN

para -rze, -rę; par
pará ndm: orzeszki pará
nie para: para nie para
par (tytuł) -rze; -rowie, -rów
par. (= paragraf)
parę -ru, -roma
parów -rowu, -rowie; -rowów
par avion ndm
par force (gwałtem, siłą)
parać się -am się, -ają się

Słownik języka polskiego PWN

para- «pierwszy człon wyrazów złożonych, oznaczający: niby, prawie, wyrażający podobieństwo do tego, co jest określane drugą częścią złożenia»
orzeszki pará «jadalne nasiona orzesznicy wyniosłej»
para I
1. «substancja w stanie lotnym, tworząca się w czasie podgrzewania i stygnięcia cieczy lub ciał stałych»
2. «dech, tchnienie»

• parowy
para II
1. «dwie jednakowe lub podobne sztuki czegoś stanowiące pewną całość»
2. «dwa jednakowe i symetryczne narządy pełniące jednakową funkcję w organizmie»
3. «dwoje ludzi lub zwierząt»
4. «dwoje ludzi sympatyzujących ze sobą, zakochanych lub będących małżeństwem»
5. «przedmiot składający się z dwóch symetrycznych, złączonych części»
6. «jedna z dwóch sztuk lub istot stanowiących pewną całość»

• parka • pareczka
para III
1. «drobna moneta jugosłowiańska»
2. «dawna srebrna moneta turecka»
par
1. «członek brytyjskiej Izby Lordów»
2. «we Francji w latach 1814–1848: członek wyższej izby parlamentu»
3. «w średniowieczu: członek grupy feudalnej złożonej z równych sobie wasali, podlegających jednemu seniorowi»

• parowski
parę zob. I kilka.
paro-, paru- «pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na parokrotne występowanie tego, co nazywa drugi człon złożenia»
parów «dolina o płaskim dnie i stromych, porośniętych roślinnością zboczach»
par avion [wym. parawją] «pocztą lotniczą (napis umieszczany na przesyłkach lotniczych)»
par excellence [wym. parekselãs] «w całym tego słowa znaczeniu, w najwyższym stopniu»
par exemple [wym. paregzãpl] «na przykład»
parać się «zajmować się czymś»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

prezydencka para
17.05.2004
Szanowni Państwo,
Uprzejmie proszę o poradę na temat formy tytułowania małżeństwa Kwaśniewskich. Tytułując bowiem Pana Prezydenta, używa się formy grzecznościowej: Jego Ekscelencja Aleksander Kwaśniewski, Prezydent RP. Jaki zaś będzie tytuł grzecznościowy Jolanty i Aleksandra Kwaśniewskich?
Z góry dziękuję.
Magdalena Gajko
parać się, porać się
11.03.2003
Szanowni Państwo,
czy poprawne jest zdanie: „Cały czas param się z problemami”? Mówi się „Muszę uporać się z problemem” lub „Uporałam się z problemem”. Dla mnie oznacza to uporać się raz i koniec. Natomiast, jeśli te problemy występują ciągle, czy w tym wypadku poramy, uporamy się z problemami?
Z góry dziękując za odpowiedź, serdecznie pozdrawiam
Maria
urzędujące pary małżeńskie
10.05.2013
Prezydenta wraz z małżonką określa się mianem pary prezydenckiej. Czy podobnie możemy postąpić w przypadku wójta, burmistrza, starosty, wojewody wraz z ich małżonkami i określić ich jako para: wójtowska, burmistrzowska, starościńska, wojewódzka?

Ciekawostki

Mówimy „Cała para poszła w gwizdek”, jeśli czyjaś energia wyczerpała się na samych deklaracjach i zabrakło jej na realizację czegoś.
Mówimy „Nieszczęścia chodzą parami”, mając na myśli to, że jedno niepowodzenie pociąga za sobą szereg innych.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... no, on co chwila a to pracownicy przyjeżdżają do niego parę razy dziennie, a to rozumiesz telefony a jak nie komórkowy...
  • ... kolejny pokazała nieszczęśników, od lat dobijających się przed sądami o parę należnych im groszy, które zamierzali wydać na protezy i wózki...
  • ... napotkać nie tylko okręty podwodne z napędem jądrowym, ale także pary mieszane damsko-męskie, które z mniejszym lub większym powodzeniem uprawiają...

Encyklopedia PWN

fiz. substancja w fazie gazowej, w temperaturze niższej od temperatury krytycznej (stan krytyczny);
Pará, Rio do Pará,
południowe ramię ujścia Amazonki do zat. Marajó (O. Atlantycki), w Brazylii (stan Pará);
para-
[gr. pará ‘przy’, ‘obok’, ‘poza (czymś)’],
pierwszy człon wyrazów mający znaczenie: niby, prawie;
m. w Brazylii, → Belém.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2019

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2019. 
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Pobierz bezpłatny e-book
„Pułapki ortografii"
prof. Jerzego Bralczyka!

Uwaga, do ebooka zostały dołączone informacje handlowe w rozumieniu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, toteż jego zamówienie wymaga wyrażenia poniższych zgód.

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2019” i odbierz darmowy e-book!