toczony

Wielki słownik ortograficzny PWN

toczeń -cz•nia
toczyć -czę, -czą; -cz•cie

Słownik języka polskiego PWN

toczony «zaokrąglony, krągły»
toczeń «jedna z postaci gruźlicy skóry objawiająca się występowaniem na twarzy żółtobrunatnych lub czerwonobrunatnych plam»
• toczniowy
toczyć
1. «turlać»
2. «czynić coś w dalszym ciągu»
3. «pobierać płyn, spuszczając go skądś»
4. «niszczyć coś, zwłaszcza drewno, drążąc otwory, kanały»
5. «o chorobach: wyniszczać organizm»
6. «o ujemnych przeżyciach, stanach emocjonalnych itp.: dawać się mocno odczuć»
7. «obrabiać coś skrawaniem na tokarce»
8. «nadawać kształt wyrobom ceramicznym na obracającym się kole garncarskim»
toczeń rumieniowaty «przewlekła choroba objawiająca się czerwonobrunatnymi naciekami na skórze twarzy»
toczyć się
1. «turlać się»
2. «o pojeździe: posuwać się wolno»
3. «o płynie: ściekać kroplami lub płynąć w dużej masie»
4. «o zdarzeniach: dziać się»
5. «przesuwając się, zmieniać swoje położenie»
6. pot.«iść ociężale, powoli»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

toczeń
11.09.2012
Szanowna Poradnio,
moje pytanie dotyczy nazwy choroby toczeń. Czy w bierniku wyraz ten będzie brzmiał tocznia? Na przykład mój sposób na tocznia, jest chory na tocznia czy też mój sposób na toczeń, jest chory na toczeń? Z góry bardzo dziękuję za odpowiedź.
Z wyrazami szacunku
Żądna wiedzy
Co się kołem toczy?
5.04.2012
Szanowni Państwo,
czy w języku polskim istnieje powiedzenie Historia kołem się toczy, czy jest to tylko błędna forma powiedzenia Fortuna kołem się toczy?
Co robi konflikt?
11.12.2012
W jednym z poradników znalazłem informację, że wyrażenie toczący się konflikt jest nieprawidłowe, ponieważ toczyć się łączy się z wojną, a konflikt trwa. Nie kwestionuję tego, chciałem tylko zapytać, gdzie najlepiej sprawdzać tego rodzaju informację? Słownik dobrego stylu nie podaje nieprawidłowych połączeń, a hasło toczyć się w WSPP nie wyklucza kolokacji konflikt toczy się.

Ciekawostki

Mówimy „Fortuna kołem się toczy”, mając na myśli to, że czasem szczęście nam sprzyja, a czasem nie.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... się to wtedy, gdy zdradzisz sam siebie.
    WAHAZAR
    nagle ryczy,
    tocząc pianę
    Haaaaaaaaa!!!!! Ty myślisz, że to ty?! To oni mnie...
  • ... najlepsza
    DZIURKI Ty robiłaś!!!
    nie rurki
    komu jeszcze powiedz



    ??
    ustami
    toczyła z 5.na 7

    QRDE!!!

    hmmmm
    Ty jesteś MYSZCZYNI!!!
    ustami...
  • ... jej wypryskał
    i z bolesnym blaskiem frunął do nas;
    szmaragdowe
    toczyły koliska
    raz w raz w górę rzucane ramiona.

    Nagle irys...

Encyklopedia PWN

jeden z najbardziej rozpowszechnionych sposobów obróbki skrawaniem, prowadzone nożem tokarskim (skrawające narzędzie) na obrabiarce zw. tokarką.
toczeń gruźliczy, gruźlica toczniowa, lud. wilk,
przewlekła postać gruźlicy skóry, w której występują miękkie, żółto- lub czerwonobrunatne zmiany guzkowe ze skłonnością do rozpadu i bliznowacenia;
toczeń rumieniowaty, liszaj rumieniowaty,
med. choroba autoimmunologiczna zaliczana do kolagenoz;

Synonimy

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego