półtorej

Wielki słownik ortograficzny

pół•torej (np. półtorej godziny, szklanki)
pół•tora (np. półtora kilograma, litra)

Słownik języka polskiego

półtora «liczebnik ułamkowy oznaczający jeden i pół»
półtora- «pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący, że to, co jest wymienione w drugiej części złożenia, występuje półtora raza»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

Półtorej – półtora
21.02.2017
Szanowni Państwo,
które zdanie będzie poprawne: Przerabialiśmy to przez półtorej zajęć czy Przerabialiśmy to przez półtora zajęć?
Z wyrazami szacunku
Czytelnik
Liczebnik półtora przybiera formę żeńską półtorej tylko w połączeniu z rzeczownikami rodzaju żeńskiego (półtorej godziny, półtorej szklanki itd.). Zajęcia w znaczeniu ‘jednostka lekcyjna na uczelni’ nie mają liczby pojedynczej, a w znaczeniu ‘czynności’ – w liczbie pojedynczej są rodzaju nijakiego. Nie ma więc powodów, by łączyć je z formą półtorej. Poprawnie zatem powiemy: Przerabialiśmy to przez półtora zajęć.

Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
Dlaczego półtorej?
31.10.2016
Szanowni Państwo,
ostatnio coraz częściej słyszy się formę półtorej roku zamiast półtora roku. Wydaje mi się, że nie jest to jedyny kontekst, w której liczebnik ten pojawia się błędnie w rodzaju żeńskim. Zastanawiałem się, z czego może to wynikać. Większość błędów daje się uzasadnić, np. pewną wygodą artykulacyjnąszłem zamiast szedłem itp. Czy można się dopatrzeć jakiegoś uzasadnienia w tym wypadku?

Z wyrazami szacunku
Czytelnik
Niestety, kontekstów, w których pojawia się półtorej zamiast półtora, jest więcej: słyszy się *półtorej dnia, *półtorej miesiąca , półtorej garnka itd. Tymczasem, jak wiadomo, półtorej to liczebnik w rodzaju żeńskim, a zatem należy go łączyć tylko z rzeczownikami żeńskimi: półtorej godziny, półtorej szklanki. Z rzeczownikami męskimi i nijakimi łączymy formę półtora.
Trudno zgadnąć, dlaczego taki błąd się pojawia. Nie ma on żadnego uzasadnienia funkcjonalnego.
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
po półtorej godziny
15.01.2007
Jeśli odmieniamy liczebnik półtora, łącząc go z rzeczownikiem godzina, to czy powinniśmy powiedzieć np. po półtorej godzinie?
Mówimy po pół godzinie (bądź po półgodzinie), ale po półtorej godziny. Więcej o tym – zob. Mały słownik wyrazów kłopotliwych (PWN, 2003).
Mirosław Bańko, PWN

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... ryżu.
    Po miesiącu pierwszy raz rzuciłam strzykawką o podłogę. Po
    półtora miesiąca siedziałam na granatowej jak burzowe morze podłodze kuchni i...
  • ... miejsce w Europie (po Luksemburgu, Szwajcarii, Belgii i Austrii). Gdy półtora roku temu rządy objęła koalicja SPD/Zieloni, jedną z jej...
  • ... Monarze?
    Proszę panią jest trudno powiedzieć. Mniej więcej się liczy
    półtora roku. Ale to naprawdę jest zależy było do niedawna. Teraz...
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego