deus ex machina

Wielki słownik ortograficzny PWN

Słownik języka polskiego PWN

deus ex machina
1. «rozwiązanie akcji w tragedii antycznej, polegające na nagłym i niespodziewanym pojawieniu się bóstwa; też: to bóstwo»
2. «nieoczekiwany wybawiciel»
3. «rozwiązanie zawiłej intrygi w sztuce teatralnej lub utworze literackim przez niespodziewane wprowadzenie nowej postaci lub nowych okoliczności»

Porady językowe

wymowa łacińska
5.03.2010
Szanowni Państwo, nie wiem, czy odpowiadają Państwo na pytania z zakresu filologii klasycznej, ale liczę, że tak :)
W piosence wykonywanej przez grupę brytyjską znajdują się następujące zwroty łacińskie: deus ex machina oraz amor vincit omnia. Zastanawia mnie wymowa słów machina i omnia – Brytyjczycy „wyśpiewują’’ je jako [maszina] i [omnija]. Myślę, że my powiedzielibyśmy raczej: [machina] i [omn'a]. Czy takie różnice są dopuszczalne? Czy istnieje ponadnarodowy wzorzec wymowy łaciny?

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... wróżbitami. Nie zjawili się jednak na widowni dziejów izraelskich jak "deus ex machina'', lecz stanowili niewątpliwie końcowy produkt wielowiekowej tradycji kolektywnego wieszczbiarstwa religijnego...
  • ... turnieju, miłości od pierwszego wejrzenia, tajemniczej osoby pojawiającej się jako deus ex machina, przebranej dziewicy, oblężenia czy bitwy, uwolnienia porwanych panien, zdradzieckiego napadu...
  • ... przybytku demiurgów, z którego mogliby w każdej chwili powrócić niczym deus ex machina. Trzeba tu dodać, że warsztat pracy z grupą, który kończy...

Encyklopedia PWN

deus ex machina
[łac., ‘bóg z maszyny’],
teatr. dosłownie — bóstwo z (teatralnej) maszyny; nieoczekiwany wybawiciel;
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego