ciepło

Wielki słownik ortograficzny

ciepło -ple; -peł
ciepło; cieplej

Słownik języka polskiego

ciepło
1. «temperatura pośrednia między zimnem a gorącem»
2. «ciepła pogoda; też: okres ciepłej pogody»
3. «dobre, przyjazne uczucia»
4. «serdeczna, miła atmosfera»
5. «miłe wrażenie sprawiane przez ciepłe kolory lub dźwięki»
6. «energia kinetyczna cząsteczek lub atomów ciała oraz energia potencjalna ich wzajemnych oddziaływań»

• ciepełko
ciepły
1. «mający temperaturę pośrednią między gorącem a zimnem»
2. «chroniący przed zimnem»
3. «przyjazny, życzliwy; też: świadczący o takich cechach»
4. «o głosie, dźwięku: niezbyt wysoki, przyjemny dla ucha»
5. «o kolorach lub świetle: dający wrażenie ciepła»
6. pot. «przynoszący zyski»
7. pot. «zamożny, posażny»

• ciepło • cieplutki, cieplusi, ciepluśki, ciepluchny, ciepluteńki, cieplusieńki • cieplutko, ciepluśko, ciepluchno, ciepluteńko, cieplusieńko
ciepło właściwe «ilość ciepła pobierana lub wydzielana przez jeden gram danej substancji przy zmianie jej temperatury o 1°C»
dynamiczna teoria ciepła «teoria tłumacząca objawy ciepła ruchem najdrobniejszych ciał – cząsteczek materii»
wymiennik ciepła «urządzenie umożliwiające wymianę ciepła między płynami o różnych temperaturach»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

Dziś, gdy jest cieplej, wyjdziemy na spacer
12.01.2016
Czy wyrażenia dziś gdy, ponadto skoro itp. występujące na początku zdania wolno lub trzeba rozdzielić przecinkami?
Dziś gdy jest cieplej, wyjdziemy na spacer. Ponadto skoro może padać, weźmiemy parasole.
dostarczyć
27.11.2002
Dzień dobry,
Czy w zdaniu: „Aby zagotować 1 kg wody, trzeba dostarczyć ciepła...” została użyta poprawna forma słowa ciepło? Czy też powinno być ono w bierniku?
W uchu czy w ulu?
22.02.2013
Dzień dobry.
Mówi się ciepło jak w uchu czy ciepło jak w ulu?
Z wyrazami uszanowania
Konrad Dulkowski

Ciekawostki

CIEPŁO
„Ciepło, ciepło...” – mówimy, aby naprowadzić kogoś na ślad rzeczy, której on szuka na naszych oczach. W tej zabawie ciepło znaczy ‛blisko’, a zimno znaczy ‛daleko’ i nie są to odpowiedniości przypadkowe, lecz uzasadnione np. ludzką percepcją tzw. ciepłych i zimnych barw.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... podskakując otrząsał z siebie wodę.
    - Felek! - krzyknął. - Chodź, fajna woda.
    Ciepła!
    Gdy tamten na koniec popłynął, Szretter się rozebrał i dłonie...
  • ... naszego biskupa, u Wujasa.
    Jezioro jest spokojne, a woda zdumiewająco
    ciepła. Widzę głowę Wujasa hen, gdzieś na środku, więc czyniąc potworny...
  • ... trwało zdziwienie. Dziwił się, że jest mu coraz lepiej. Że ciepło, że
    jasno. Coraz jaśniej i weselej. Zupełnie jak na odpuście...

Encyklopedia

fiz. jeden ze sposobów przekazywania energii między układami makroskopowymi, pozostającymi we wzajemnym kontakcie (układ termodynamiczny). Polega na przekazywaniu energii chaotycznego ruchu cząstek w zderzeniach cząstek tworzących te układy, z czym wiąże się zmiana energii wewnętrznej układów.
iloraz pojemności cieplnej C i masy całkowitej m układu; c = C/m.
ciepło nie wykorzystywane podczas przetwarzania energii w urządzeniach energ. i oddawane do otoczenia;
stosunek ilości ciepła, pobranej lub wydzielonej przez substancję podczas jej przejścia z jednej fazy do drugiej (przemiana fazowa), do masy tej substancji;
ilość ciepła wydzielona (pochłonięta) podczas reakcji chemicznej między substancjami w stanie podstawowym przy przereagowaniu w stałej temperaturze stechiometrycznych ilości substancji (ilości zgodnych z zapisem stechiometrycznego równania reakcji) w określonych warunkach;

Synonimy

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2017

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2017.
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Jeśli chcesz otrzymać bezpłatny e-book, potwierdź także poniższe zgody marketingowe.

Świat w przysłowiach

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2017” i odbierz darmowy e-book!