przestawać

Wielki słownik ortograficzny PWN

prze•stawać -staję, -stają

Słownik języka polskiego PWN

przestać Iprzestawać I
1. «przerwać jakąś czynność»
2. «utracić możność odbierania jakichś wrażeń zmysłowych»
3. «o jakimś stanie, procesie itp.: skończyć się»
przestawać II
1. «obcować, zadawać się z kimś»
2. «zadowalać się tym, co się ma, ograniczać się do czegoś»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

!..., ?...
17.11.2004
Od dawna, kończąc zdanie wykrzyknikiem (lub pytajnikiem) i wielokropkiem, używam znaku !.. lub ?.. Nauczyłam się tego z jakiegoś podręcznika (nie potrafię teraz wskazać źródła), który podawał, że znaki te zastępują jedną z kropek. Niedawno zostałam agresywnie pouczona, że prawidłowe jest jedynie użycie znaków ! ... lub ? ... Wykrzyknik i pytajnik dodatkowo oddzielone są od wielokropka spacją. Czyżbym całe życie błądziła? Wdzięczna będę za wyjaśnienie.
Serdecznie pozdrawiam
Dorota Wysocka
Arendt
20.06.2006
Proszę o rozwianie wątpliwości związanych z odmianą mojego nazwiska. Przyjmuje ono pisownię Arendt, a wymowę [arent]. Czy nazwisko to należy odmieniać (Arendta, Arendtowi itd.), czy też nie? W przypadku występowania zbitki dt wewnątrz słowa przestaje istnieć tak wyraźne językowe uzasadnienie dla nietypowej wymowy i z [arenta] staję się [arendtem].
Chciałbym uniknąć śmieszności podobnej do tej, którą wywołał pewien minister, zalecając odmianę swojego nazwiska niezgodną z normami.
KA
Bądź łaskaw...
28.05.2008
Bądź łaskaw / Pan będzie łaskaw często odbieram jako niegrzeczne, choć słowniki wciąż kwalifikują to jako zwrot grzecznościowy (taki łaskawca jest już ironiczny). Wiele zależy od intonacji, ale przecież mamy tu polecenie z pominięciem proszę oraz przekaz w tle: 'normalnie nie byłoby cię na to stać' + 'nawet nie próbuj dyskutować'. Która opcja – grzeczna czy niegrzeczna – przeważa we współczesnym języku?

Ciekawostki

Mówimy „Kto z kim przestaje, takim się staje”, mając na myśli kogoś, kto przebywając długo w towarzystwie jakiejś osoby lub grupy osób, upodobnił się do nich psychicznie, przejął ich poglądy, zwyczaje itp.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... miał starość, jaką zapewnisz sobie w ciągu całego życia zawodowego. Przestaje obowiązywać zasada wspólnego kotła, do którego trafiają składki ubezpieczonych i...
  • ... Jeśli się spóźnią, nie dostaną pieniędzy. Termin sześciu miesięcy nie przestaje bowiem obowiązywać. Dlatego na zawiadomieniach o możliwości odebrania odszkodowania w...
  • ... kładzie się całą burtą na wodzie, fale odśnieżają pokład i przestajemy koziołkować.
    W południe wrząca zupa. Oczywiście pod pokładem, na górze...
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego