wały

Wielki słownik ortograficzny PWN

wałach -cha; -chy, -chów
wał wału, wale; wałów: wały obronne, ale: Wał Miedzeszyński, Wały Chrobrego

Słownik języka polskiego PWN

wały pot. «lanie, cięgi»
wałach «wykastrowany samiec konia»
wał
1. «podłużne usypisko z ziemi, kamieni itp., powstałe naturalnie lub wzniesione sztucznie»
2. «narzędzie w kształcie grubego walca osadzonego w ramie na osi, służące do ugniatania i wyrównywania gruntu, nawierzchni dróg itp.»
3. «element maszyny obracający się w łożyskach, mający kształt długiego walca z osadzonymi na nim innymi elementami»
4.  posp. «o kimś głupim lub naiwnym»

• wałowy
wał korbowy «element maszyn, wał z wygięciami, które wraz z drągami tłokowymi umożliwiają zamianę ruchu tłoków na ruch obrotowy»
wał nadoczodołowy «silne zgrubienie kostne nad oczodołami, występujące u niektórych naczelnych i u kopalnych przodków człowieka»
wał napędowy «mechanizm służący do przenoszenia ruchu obrotowego ze skrzyni biegów do poszczególnych mechanizmów napędowych»
wał paznokciowy «fałd skóry otaczający paznokieć po bokach i pokrywający jego korzeń»
wał rozrządu, rozrządczy «część mechanizmu rozrządczego w postaci wału z krzywkami»
wał wysokiego ciśnienia «obszar wysokiego ciśnienia rozdzielający dwa niże»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

dwuliterówki
2.01.2002
Witam,
Na jednym z internetowych serwerow dostępna jest gra w scrabble, słownik tej gry akceptuje dwuliterówki, których znaczenia nie udało mi się rozszyfrować, oto one: eh, ós, , oz.
Proszę o pomoc.
Pozdrawiam
PS są tam też he, ha i che, cha, wszystkie dotyczą śmiechu, jak rozumiem, ale jak zatem śmiać się poprawnie - przez h czy ch?
konował i świniopas
27.02.2009
Proszę o skomentowanie pisowni wyrazów konowiąz, konowód, motowąz (wszystkie wzięte ze Słownika języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego). Intryguje w nich brak i (jedynie konowód ma oboczny wariant koniowód). Czy konował również pochodzi od konia?
murek żelbetowy
23.09.2013
Szanowni Państwo,
w projektach budowlanych często spotykam się ze sformułowaniem murek żelbetowy. Czy mimo pozornej nielogiczności jest ono dopuszczalne w języku polskim?

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... nie wygląda, jakby się martwił? - Daj mu spokój - mruknął Felek.
    Wał przeciwpowodziowy skręcał w tym miejscu na lewo, biegnąc dalej skrajem...
  • ... szykują, Rosja w pozornym rozkładzie, a Zachód robi z nas wała, że niby musimy się dostosować, być grzeczni, pokorni i posłusznie...
  • ... w pierwszej kolejności. Kontynuowane będą także prace podziemne pod skrzyżowaniem Wału z ul. Fieldorfa. Nie tylko zresztą na Wale skończyła się...

Encyklopedia PWN

Wały Śląskie, Wały Chrobrego,
archeol. pas podwójnych lub potrójnych umocnień ziemnych, ciągnących się wzdłuż środkowego i dolnego biegu rz. Bóbr, na południe od Krosna Odrzańskiego, poza Szprotawę;
zootech. wytrzebiony samiec konia.
techn. element maszyny, osadzony w łożyskach i obracający się wokół swej osi, przeznaczony do przenoszenia momentu obrotowego;
archeol. nasyp ziemny, kam. lub o konstrukcji złożonej, kam.-drewniano-ziemnej, służący gł. do celów obronnych.

Synonimy

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego