• Na czasie
    Zapraszamy do udziału w plebiscycie na najważniejsze młodzieżowe słowo roku 2016!
     
    Redakcja serwisu www.sjp.pwn.pl Wydawnictwa Naukowego PWN, Fundacja Języka Polskiego, oraz słownik miejski.pl zapraszają do udziału w plebiscycie na najważniejsze młodzieżowe słowo roku 2016.
     
    Młodzieżowe słowo roku nie musi być nowe, slangowe ani najczęściej używane. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka w opisywaniu rzeczywistości.
    Propozycje słów wraz z opisem ich znaczenia prosimy zgłaszać do 31 grudnia 2016 na naszej stronie sjp.pwn.pl za pomocą formularza.
      
    Od pięciu lat wybieramy ogólnopolskie słowo roku, by lepiej zapamiętać odchodzące dwanaście miesięcy.
    W galerii prezentujemy komentarze do wyrazów wybranych na słowa poszczególnych miesięcy w projekcie monitorowania częstości słów. Ogólnopolskie słowo roku 2015 to uchodźca. Przebieg ubiegłorocznego i tegorocznego plebiscytu na ogólnopolskie słowo roku można śledzić na stronie slowanaczasie.uw.edu.pl, najczęstsze słowa prasy codziennej znaleźć można na stronie slowadnia.clarin-pl.eu.
     
  • Łatwo pomylić
    JASNOWIDZĄCY
    O jasnowidzu mówimy tak dlatego, że jest jasnowidzący (w każdym razie gdy za takiego go niektórzy uważają). Gdy sami widzimy coś jasno, pięknego daru jasnowidzenia sobie raczej nie przypisujemy – notabene jeśli mamy jasny ogląd spraw, jeśli świat widzimy jasno, raczej nie wierzymy w żadne jasnowidzenia. Natomiast możemy o sobie mówić, oby zasadnie, żeśmy jasno widzący, dwoma słowami, z których jedno określa drugie. Jasno określa.
    Jerzy Bralczyk
  • To ciekawe
    Czuć pismo nosem
    Czyli: przewidywać niebezpieczeństwo, czyjeś złe zamiary. Ktoś, kto czuje, co się święci (ten święty czasownik też zwiastuje coś niedobrego), może tego uniknąć.
    Dawniej mówiono o zwąchaniu pisma nosem, co czyniło chyba nadmiernie oczywistym udział tej części twarzy. Tu nos wiąże się z intuicją, instynktem. To, co nos czuje, jest w dosłownym sensie bezwonne, za to zwiastuje lub zgoła niesie realne zagrożenie. Zwłaszcza gdy to pismo urzędowe.
    Jerzy Bralczyk
Słowo dnia: ręczny

Czy wiesz, że?

Mówimy „Niedaleko pada jabłko od jabłoni”, mając na myśli to, że dzieci są zwykle podobne do rodziców, a zwłaszcza mają podobne wady.
Więcej przysłów

Zasady pisowni

94.5. [414] Pytajnik zastępujący znaki interpunkcyjne oddzielające
Znak zapytania zastępuje znaki interpunkcyjne oddzielające oraz dwukropek, toteż w przypadku gdy dochodzi do zbiegu znaków, pytajnik pozostawiamy, a kropkę, średnik, przecinek i dwukropek powinniśmy pominąć, np.
Kto jest autorem słów: Czy wiesz, co to jest marzycielstwo? To jest tęsknota za prawdą – czy nie Narcyza Żmichowska?
Mocny Boże! Gdzie pałasz? gdzie pałasz?
(S. Żeromski)
Po znaku zapytania można postawić tylko wielokropek, myślnik albo wykrzyknik (oraz cudzysłów i nawias zamykający):
A rewolucja?... Ten chrzcin obrzęd krwawy
Odradzającej się ludzkości?...
(J. Kasprowicz)
Gdzież są twoje szklane domy? – rozmyślał, brnąc dalej. – Gdzież są twoje szklane domy?
(S. Żeromski)
... >>

Powiedz to inaczej

Zmieniają się czasy,
zmieniają się słowa

Zobacz w Słowniku języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego, jak przez pół wieku zmieniło się słowo hybryda
Więcej słów
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego