Lista odpowiedzi

 
Można tu znaleźć wszystko, co dotyczy języka i interesuje Państwa. Od pisowni, odmiany, przez znaczenia, składnię czy frazeologię, po pochodzenie i pragmatykę.
  • upomnieć się – upominać się

    22.05.2024
    22.05.2024

    Dzień dobry,

    mam pytanie o „upominanie się”. Czy można upomnieć się tylko o coś („upominam się o zwrot pieniędzy”), czy też można upomnieć się DO kogoś lub W jakiejś instytucji („upominam się w Urzędzie Skarbowym o decyzję”, „upominam się do ZUS o zasiłek”)?

    Pozdrawiam!

  • Zapis daty na początku zdania

    22.05.2024
    22.05.2024

    Czy można zacząć zdanie (lub akapit) od cyfry w dacie dziennej? Np. 3 listopada? Czy poprzedzić to określeniem „Dnia” lub „W dniu”?

  • spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

    22.05.2024
    22.05.2024

    Szanowni Państwo. Chciałbym zapytać o termin spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Czy nazwa ta jest logiczna? Jeśli jakiś podmiot ma ograniczoną odpowiedzialność, to siłą rzeczy nie budzi zaufania, wręcz przeciwnie — jest podejrzane. Skąd więc taki dziwny termin?

  • Kobieta ksiądz

    21.05.2024
    21.05.2024

    Dzień dobry.

    Mam wątpliwości dotyczące tego, jak będzie brzmiała prawidłowa forma na określenie kobiety księdza (zarówno liczba pojedyncza, jak i mnoga). Czy obowiązuje taka sama odmiana jak w przypadku wyrazu „ksiądz”?

    Z poważaniem

    Ewelina Dobrzyńska

  • prawny i prawniczy

    21.05.2024
    21.05.2024

    Które wyrażenie jest poprawne: konkurs prawniczy czy konkurs prawny? Czy zapisane przymiotniki prawniczy i prawny mają tożsame znaczenie?

  • Nazwy bokserskich kategorii wagowych z członem super-

    21.05.2024
    21.05.2024

    Szanowni Państwo. Redaktorzy portali internetowych poświęconych boksowi piszą: waga super lekka, super średnia itd. Czy taką pisownię oddzielną można uznać za poprawną?

  • Pisownia nazw części publikacji

    20.05.2024
    20.05.2024

    Szanowni Państwo,

    jestem w trakcie pisania mojej pracy magisterskiej, której część badawczą stanowi analiza wyników badań ankietowych. Wiele zdań wygląda przykładowo w ten sposób:

    Odpowiedzi "tak" udzieliło 50% ankietowanych kobiet i 20% mężczyzn (tabela 1)”.

    Moja promotorka uważa, że słowo "tabela" powinno zostać napisane wielką literą:

    Odpowiedzi "tak" udzieliło 50% ankietowanych kobiet i 20% mężczyzn (Tabela 1)”.

    Ja uważam, że należy je zostawić napisane małą literą. Jaka wersja jest poprawna?

    Z góry dziękuję za odpowiedź i pozdrawiam

  • Ujmowanie tytułów utworów w cudzysłów w piśmie odręcznym

    20.05.2024
    20.05.2024

    Szanowni Państwo,

    prawdopodobnie za późno zadaję to pytanie, bo egzamin maturalny z języka polskiego ma się odbyć w najbliższy wtorek, ale niech zdobyta wiedza służy przyszłym pokoleniom. Chcę się zapytać o zasady stosowania cudzysłowu w pracach pisanych odręcznie. Spotkałam się z tezą, że tylko tytuły w formie mianownika powinny być brane w cudzysłów.

    Serdecznie pozdrawiam

    Agnieszka

  • smutni panowie

    20.05.2024
    20.05.2024

    Szanowni Państwo,

    dlaczego o tajnych funkcjonariuszach służb mówi się „smutni panowie”?

  • zadebiutować po raz wtóry

    19.05.2024
    19.05.2024

    Czy poprawnym w sensie językowym jest zdanie: „W Polsce film zadebiutował 3 maja 2002 roku”? Bardzo dziękuję za odpowiedź.

  • tatarskie wieści

    19.05.2024
    19.05.2024

    Szanowni Państwo,

    skąd się wziął i co oznacza związek frazeologiczny „tatarskie wieści”, na który napotykam niekiedy w polskiej prasie przedwojennej? Wiem, że istnieje publikacja Jolanty Ignatowicz-Skowrońskiej „Wyrażenie tatarskie wieści jako nieobecny w słownikach frazeologizm stylu publicystycznego”, która zapewne rozjaśnia tę kwestię, ale niestety nie udało mi się do niej dotrzeć.

    Z wyrazami szacunku

    Piotr Michałowski

  • Dawny dopełniacz liczby mnogiej rzeczownika oko

    19.05.2024
    19.05.2024

    Szanowni Państwo. Chciałbym zapytać o dopełniacz liczby mnogiej rzeczownika oczy. Wiem, że może on brzmieć oczu lub oczów, ale spotkałem się też z formą ócz, np. u Gustawa Morcinka. Czy forma ócz to forma regionalna, czy była również używana w języku ogólnym? Z uszanowaniem stały czytelnik Poradni

  • Lepenowski/ lepenowski

    18.05.2024
    18.05.2024

    Szanowni Państwo,

    jak powinien wyglądać przymiotnik od nazwiska Le Pen? Jean-Marie Le Pen twierdził, że obozy zagłady były zaledwie détail w historii II wojny. Czy można napisać: „Lepenowski détail”?

    Z wyrazami szacunku

    Aleksandra

  • Deklaracja helsińska i Deklaracja salisburiańska

    18.05.2024
    18.05.2024

    Zwracam się z uszanowaniem o wyjaśnienie, czy można jakoś urobić tłumaczenie na język polski ang. „Salisbury Statement” na wzór funkcjonującego w polszczyźnie określenia/tytułu „Deklaracja Wiedeńska”. „Deklaracja Salisburiańska”? W tym samym tekście zostanie przywołany „Helsinki Statement”. Czy da się spolszczyć na „Deklaracja Helsińska”?


    A gdyby tak w polskim tekście przywołać te dokumenty od oryginalnymi, angielskimi nazwami? Prawdopodobni czytelnicy tego tekstu formalnie powinni znać angielski na poziomie B2.


    Z poważaniem

    Jerzy

  • Pozdrawiam na końcu korespondencji mailowej

    18.05.2024
    18.05.2024

    Dzień dobry,

    czy zakończenie e-maili zwrotem ,,Pozdrawiam" jest poprawne? Zauważyłam, że większość piszących właśnie tym kończy konwersacje, ale nie jestem pewna czy każdy, w każdej sytuacji może używać tego zwrotu. Na przykład: czy student powinien używać ,,Pozdrawiam" w stosunku do wykładowcy? A może ,,Z wyrazami szacunku", ,,Z poważaniem"?

    Uprzejmie proszę o rozwianie moich wątpliwości.

  • moja osoba

    17.05.2024
    17.05.2024

    Szanowni Państwo. Nie wiem, co Państwo o tym myślą, ale bawi mnie i zarazem złości, kiedy słyszę w wypowiedziach polityków, samorządowców, na plakatach wyborczych zamiast prostych słów ja, mnie połączenie wyrazów moja osoba. I tak zamiast powiedzieć lub napisać „Głosujecie na mnie” słyszę lub widzę: „Głosujecie na moją osobę”. Tego się już nie da ani czytać, ani słuchać, tak brzmi pretensjonalnie i irytująco. Z uszanowaniem stały czytelnik Poradni.

  • Nazwisko Góral w odmianie

    17.05.2024
    17.05.2024

    Jak odmienić nazwisko Góral? Zapraszam państwa Góralów czy Górali? Czy może państwa Góral?

  • pacjentela

    17.05.2024
    17.05.2024

    Dzień dobry, czy istnieje takie słowo jak pacjentela? Piszę pracę o spółdzielni medycznej oraz szukam medycznej określenia klienteli, tj. zbioru pacjentów korzystających z usług placówki medycznej.

  • „miękkie w

    16.05.2024
    16.05.2024

    Chciałbym poprosić o krótki opis miękkiego „wь” w języku polskim, które nie istnieje w formach rzeczownikowych słów, ale ujawnia się we fleksji, na przykład Wrocław ale Wrocławiu, także w słowach takich jak czerw/czerwie albo paw/pawie. Czemu miękkie „wь” zanikło w mianowniku, a nie zrealizowało się jako „j”, jak na przykład „Wrocławj” albo „pawj”? Analogicznie jest chyba w przypadku niektórych słów z „b” na końcu, jak np „gołąb”, którego liczba mnoga brzmi u nas „gołębie”, podczas gdy np w słowackim mamy odmianę po twardej spółgłosce: „holuby”.

  • Stawyszcze i Taraszcza

    16.05.2024
    16.05.2024

    Szanowni Państwo,

    jak należy odmianić przez przypadki dwie nazwy ukraińskich miejscowości, które w mianowniku brzmią: Stawiszcze i Taraszcza?

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego