• Na czasie
    FOOTBALL
    Dzisiejsze słowniki podają dwie formy tego słowa: angielską football i spolszczoną futbol. Ta druga, jako częstsza, jest przytaczana na
    pierwszym miejscu, pierwszą można znaleźć jako odsyłacz. W polskich słownikach międzywojennych, w których wyrazy te pojawiły się po raz pierwszy, przewaga futbolu nad footballem nie była jeszcze widoczna – formy te podawano w różnej kolejności, a prócz nich notowano inne postaci oboczne: foot-ball i futbal. W powojennym słowniku Doroszewskiego adaptację footballu chciano chyba nadmiernie przyspieszyć, w rezultacie słowo to zostało w ogóle pominięte, a futbol odesłano do piłki nożnej. Dziś football w polskich tekstach pojawia się głównie w nazwach własnych – obcych lub polskich, pretensjonalnie zinternacjonalizowanych, por. „W tym dniu w Płocku odbędzie się «PLOCMAN FOOTBALL CUP ’98», czyli I Mistrzostwa w Komputerowej Piłce Nożnej o Puchar Prezydenta Miasta Płocka” (Tygodnik Płocki).
    Mirosław Bańko
     
  • Łatwo pomylić
    PODKÓWKA, PODKUWKA
    Podkówka to mała podkowa, podkuwka to dolne podkucie sań. Etymologicznie uzasadniona byłaby
    pisownia obu wyrazów przez ó, dzisiejsze kuć powstało bowiem z form czasu teraźniejszego dawnego czasownika kować, por. kowal, kowadło, kowalik (ptak), okowy, a z drugiej strony np. kuźnia i potoczne kujon – wszystkie z tej samej rodziny. Praindoeuropejski rdzeń, od którego pochodzą te wyrazy, miał ogólniejsze znaczenie ‛bić, uderzać’, które w językach słowiańskich zostało zawężone do ‛uderzać młotem’.
    Mirosław Bańko
     
  • To ciekawe
    KONSUMENT
    to ten, który używa towarów. Niegdyś konsumentem nazywało się niemal wyłącznie
    kogoś, kto je. Konsumowanie do dziś wiąże się głownie z jedzeniem. Ale obecna konsumpcja ma znaczenie szersze i może np. dotyczyć dóbr kulturalnych, Żyjemy podobno w erze konsumpcji.
    Jerzy Bralczyk
     
Słowo dnia: odwaga

Zagraj z nami!

Chcesz sprawdzić swoją znajomość języka?

Zagraj teraz

Zasady pisowni

97.1. [431] Nawiasy i wypowiedzi uzupełniające lub objaśniające tekst główny
W nawiasy ujmujemy te części wypowiedzi, które uzupełniają lub objaśniają tekst główny, są jego alternatywnym sformułowaniem, np.
Styl wzniosły, czyli górny (jak go T. Sinko nazywał), uchodził za najwyższy z trzech stylów wymowy, podobnie jak subtelny — za najniższy.
(W. Tatarkiewicz)
Omówiwszy obie strony procesu poznania („naszą”, tj. teorii, i „tamtą”, tj. Natury), bierzemy się wreszcie do automatyzowania procesów poznawczych.
(S. Lem)
 
 
... >>

Zmieniają się czasy,
zmieniają się słowa

Zobacz w Słowniku języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego, jak przez pół wieku zmieniło się słowo ekologiczny
Więcej słów

Powiedz to inaczej

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego