• Na czasie
    Austriackie gadanie
    Czyli: mówienie bez głębszego sensu i celu, nieważne, próżne, niewarte uwagi. Kiedyś gadać znaczyło tyle, co wróżyć.
    W Krakowie ukazywały się już w XV wieku kalendarze, zawierające właśnie wróżby. To, co kiedyś nazywano krakowskim, z czasem zaczęto nazywać austriackim. Niejasne gadanie, czyli wróżenie wróży i wróżek z czasem zaczęło być lekceważone, stąd zmiana znaczenia kiedyś poważnego słowa gadanie.
    Jerzy Bralczyk
  • Łatwo pomylić
    BRYG, BRYK
    Bryg, z angielskiego brig, skrótu od brigantine, to statek żaglowy. Bryk, z niemieckiego Brücke ‛most’, to podręcznik zawierający streszczenia lektur, rozwiązania zadań, tłumaczenia tekstów szkolnych i inne pomoce dla leniwych lub mało zdolnych uczniów.
    Słownik Doroszewskiego (w tomie z 1958 roku) dodawał: „używany przez uczniów nielegalnie”. Dziś bryki można znaleźć nie tylko w księgarniach, ale i w internecie, a ich lekceważąca nazwa nie odstrasza potencjalnych użytkowników i nie krępuje sprzedawców.
    Mirosław Bańko
  • To ciekawe
    Zbrodnia doskonała
    Czyli: niemożliwa do udowodnienia, zapewniająca zbrodniarzowi bezkarność. Rzeczy doskonałe zdaniem niektórych w ogóle nie istnieją; doskonałe są tylko ich idee.
    Zbrodnia doskonała według dogmatu prawniczego nie istnieje jeszcze bardziej: to przeświadczenie ma, jak się zdaje, powstrzymywać potencjalnych zbrodniarzy. Językowo połączenie tych dwóch słów daje coś w rodzaju sprzeczności, dodatkowo prowokującej – także przestępców.
    Jerzy Bralczyk
Słowo dnia: szyba
Sponsorowane

Zagraj z nami!

Chcesz sprawdzić swoją znajomość języka?

Zagraj teraz

Zasady pisowni

51. [187] Pisownia z łącznikiem dwuczłonowych rzeczowników typu laska-parasol (...)
Pisownia z łącznikiem dwuczłonowych rzeczowników typu laska-parasol, ława-stół, pralka-suszarka, kupno-sprzedaż, cud-dziewczyna.
51.1. Z łącznikiem pisze się zestawienia rzeczownikowe o członach równorzędnych, które oznaczają równoważne cechy lub funkcje osoby lub przedmiotu, np. fryzjerka-kosmetyczka to osoba wykonująca równocześnie dwa zawody wyznaczone członami zestawienia, laska-parasol to przyrząd pełniący równorzędnie funkcje laski i parasola.
51.2. W rzeczownikach złożonych z dwóch różnych członów znaczeniowo nierównorzędnych piszemy wyjątkowo łącznik wtedy, gdy kolejność tych członów została przestawiona, np. herod-baba, cud-dziewczyna, czar-ziele, cud-dieta. Coraz więcej takich konstrukcji pojawia się w polszczyźnie pod wpływem języka angielskiego. Ich pisownia jest niejednolita, dlatego każdy przykład należy traktować indywidualnie i sprawdzać w słowniku.
O zestawieniach typu inżynier elektryk, lekarz internista, dieta cud — zob. 25.
 
 
... >>

Zmieniają się czasy,
zmieniają się słowa

Zobacz w Wielkim słowniku W. Doroszewskiego bawidło, słowo którego już nie ma w użyciu.
Więcej słów

Powiedz to inaczej

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego