śmiały

Wielki słownik ortograficzny PWN

śmiały; -ali; śmiel•szy
Bole•sław Śmiały Bole•sława Śmiałego, o Bole•sławie Śmiałym
śmiało; śmielej
śmiecie -cia
śmieć -ecia; -eci a. -ecie, -eci
śmieć śmiem, śmieją a. śmią; śmiej•cie; śmiał, śmieli , ,
nie śmieć (czegoś zrobić) nie śmiem, nie śmieją a. nie śmią
śmiać się śmieję się, śmieją się; śmiej•cie się; śmiali się a. śmieli się

Słownik języka polskiego PWN

śmiały I
1. «nielękający się niebezpieczeństw lub trudnych sytuacji»
2. «pewny siebie»
3. «świadczący o czyjejś odwadze»
4.  «właściwy człowiekowi pewnemu siebie»
5. «przekraczający to, co jest powszechnie znane i akceptowane»
6. «o zachowaniu, obyczajach: zbliżający się do granicy przyjętych norm»

• śmiałość
śmiały II «człowiek śmiały»
śmiało
1. «bez lęku lub bez obaw»
2. «w sposób świadczący o dużej pewności siebie»
3. «nowatorsko»
4. «w sposób, który może być odebrany jako przekraczający normy obyczajowe»
5. «z całą pewnością»
śmiać się
1. «śmiechem objawiać radość lub reagować na coś»
2. «żartować z kogoś lub czegoś»
3. «ostentacyjnie coś lekceważyć»
śmieć I
1. «zniszczona lub zużyta rzecz przeznaczona do wyrzucenia lub wyrzucona»
2. pot. «rzecz bez wartości»
3. pot. «o człowieku pozbawionym godności i zasad moralnych»

• śmieciowy
śmieć II «mieć odwagę coś zrobić»

Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Porady językowe

Śmiać się jak Filip na jelito
12.02.2018
Kochana poradnio!
Ostatnio śmiałem się ze znajomymi i jeden zwrócił uwagę Śmiejesz się jak Filip na jelito, jednak nie udało mi się ustalić, co to powiedzenie oznacza. Szukałem w internecie i takie przysłowie istnieje na wielu stronach, ale nigdzie nie ma podanego jego znaczenia. Zwracam się więc do Was z prośbą o ustalenie znaczenia przysłowia Śmiać się jak Filip na jelito.

Z wyrazami szacunku
Czytelnik
Śmieci czy śmiecie? – Nic o tym nie wiem!
18.06.2003
Szanowny Panie Profesorze!
Jesteśmy uczniami liceum i dobrze znamy Pana program. Nurtują nas pewne wątpliwości... Otóż, czy powinniśmy mówić śmieci czy śmiecie i kiedy można mówić w dany sposób. Drugie pytanie dotyczy pewnego niuansu językowego – czy powiedzieć nie wiem nic czy nie wiem niczego. Wydaje się nam, że druga możliwość jest poprawna. Nie mamy pewności.
P.S. Mamy nadzieję, iż znajdzie Pan trochę czasu na poświęcenie uwagi i odpisanie nam. Serdecznie pozdrawiamy. Życzymy zdrowia.
Z wyrazami szacunku,
Dominika i Michał.
śmieci czy śmiecie?
19.05.2001
Czy mówimy wynieść śmieci, czy wynieść śmiecie? Prosimy o szybką odpowiedź.

Ciekawostki

Mówimy „Ten się śmieje, kto się śmieje ostatni”, mając na myśli to, że nie należy cieszyć się z sukcesu przedwcześnie, gdyż może się okazać, że odniósł go ktoś inny.

Korpus języka polskiego

Autentyczne przykłady użycia w piśmie i mowie zgromadzone w Korpusie
  • ... to bolał mojego ślubnego jak mu pokazałam galerie z bakami, śmiał się i płakał jednocześnie
    z radości?
    dlaczego
    ja tez tam...
  • ... co ty wyprawiasz? - zakrzyknął Julek. Zwariowałaś czy co?
    Był wesoły,
    śmiał się!
    - Czy twoja mama się na nas gniewa? - spytał Marian...
  • ... Jednak to nie starcza na długo. Już po kilku tygodniach śmieci pojawiają się ponownie. Być może w zasięgu ręki leży sposób...

Encyklopedia PWN

pol. żaglowy jacht szkoleniowy,
Karol Śmiały, Karol Zuchwały, ur. 10 XI 1432, Dijon, zm. 5 I 1477, k. Nancy,
książę Burgundii od 1467 (ostatni);
Filip II Śmiały, ur. 17 I 1342, Pontoise, zm. 27 IV 1404, Halle (Brabancja),
książę Burgundii od 1363, syn króla fr. Jana II Dobrego;
Filip III Śmiały, z dyn. Kapetyngów, ur. 3 IV 1245, Poissy, zm. 5 X 1285, Perpignan,
syn Ludwika IX Świętego, król Francji od 1270;
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego