PZPR – on, ona czy ono?

 
PZPR – on, ona czy ono?
25.10.2017
Szanowni Państwo,
zwracam się do Poradni z pytaniem dotyczącym kwestii określania rodzajów gramatycznych niektórych skrótów. Często słyszę w mediach konstrukcje takie jak: USA nie zgodziły się na…, PZPR prowadziła politykę…, itd. Czy formy te można zastąpić chyba bezpieczniejszym (w sytuacji, gdy nie znamy rozwinięcia skrótu) rodzajem nijakim?

Z wyrazami szacunku
Czytelnik
Liczbę i rodzaj skrótowców możemy ustalać na dwa sposoby.
Po pierwsze, skrótowiec może przyjmować liczbę i rodzaj takie, jakie wynikają z cech jego wyrazu nadrzędnego. W skrótowcu PZPR (Polska Zjednoczona Partia Robotnicza) nadrzędny jest rzeczownik partia, a zatem całemu skrótowcowi przypiszemy rodzaj żeński i liczbę pojedynczą (PZPR prowadziła politykę…). Ten model jest uważany za staranniejszy.
Drugą metodą jest przypisanie skrótowcowi cech wynikających z jego zakończenia. Dla skrótowców zakończonych w wymowie na spółgłoskę (np. PZPR – wym. [pe-zet-pe-er]) jest to rodzaj męski (PZPR prowadził politykę…). Dla skrótowców zakończonych w wymowie na akcentowane -e, -i, -o, -u (np. SLD – wym. [es-el-de]) jest to rodzaj nijaki (SLD prowadziło politykę…). Dla skrótowców zakończonych w wymowie na akcentowane -a (np. AK – wym. [a-ka]) jest to rodzaj żeński lub nijaki (AK prowadziła politykę… / AK prowadziło politykę…). Dla skrótowców zakończonych w wymowie na nieakcentowane -a (np. FIFA – wym. fifa) jest to rodzaj żeński. Ten model uważany jest za mniej staranny.
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego