odmiana

 
Podajemy rozstrzygnięcia wszelkich problemów związanych z odmianą słów: czy dane słowo w ogóle się odmienia, jak je odmieniać, czy ma liczbę mnogą, czy dopełniacz ma końcówkę ?u czy ?a, jak brzmi w czasie przyszłym, jaki jest jego wołacz.
  • Manchester w nazwach klubów
    8.10.2019
    Czy można nie odmieniać członu Manchester występującego w nazwach klubów piłkarskich, np. Manchester United, Manchester City?
  • Kłopotów z myszą ciąg dalszy
    4.10.2019
    Szanowni Państwo,
    ku mojemu wielkiemu zaskoczeniu w jednej z porad znalazłam informację, że rzeczownik mysz jest rodzaju męskiego i odnosi się do niego zaimek on:

    https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/Klopoty-z-mysza;19545.html

    Ze względu na autorytet Poradni i Autorki tej porady gotowa byłam uwierzyć, że całe życie się myliłam. Ale jednak nie, mysz była i jest rodzaju żeńskiego:

    http://sgjp.pl/leksemy/#10341/mysz

    Łączę pozdrowienia
    Danuta Skowrońska
  • Zamiarować
    1.10.2019
    Zamiarował ożenić się na wiosnę, Zamiaruję siewnik kupić – podają słowniki w haśle zamiarować. Wygląda to na czasownik przechodni, a ożenek (kupno siewnika) można by określić jako zamiarowany, choćby przez analogię do zamierzaćzamierzony. Jednak o ile https://sjp.pwn.pl/szukaj/zamiarujący.html przynosi pożądane odesłanie, o tyle https://sjp.pwn.pl/szukaj/zamiarowany.html już nie. Czy można prosić o weryfikację imiesłowu biernego?
  • Nazwy ulic
    1.10.2019
    Szanowni Państwo,
    w toku dyskusji ze znajomymi doszło między nami do sporu o poprawną odmianę nazw dwóch łódzkich ulic. Chodzi o ul. Tamka i ul. Nawrot. Jeden z nas powoływał się na pochodzenie owych ulic (mała tama i ulica, którą nawracano), drugi zwracał uwagę na zwyczajową odmianę, która miała wejść do mowy jako element gwary łódzkiej. Pytanie zatem, czy poprawną odmianą jest:
    1) jestem na Tamce, jestem na Nawrocie
    czy też
    2) Jestem na Tamka, jestem na Nawrot?

    Z góry dziękuję za pomoc.
  • Talent
    27.09.2019
    Czy talent w odniesieniu do osoby ma liczbę mnogą? Czy można powiedzieć talenty? Spotkałam się z formą talenci, może stworzoną analogicznie do malkontentmalkontenci, ale nie jestem do niej przekonana w najmniejszym stopniu.
  • Nazwisko Saint-Dizier
    23.09.2019
    Mam dylematy dotyczące zapisu francuskiego nazwiska Saint-Dizier w przypadkach zależnych. Mam do dyspozycji kilka wariantów:
    Saint-Diziera
    Sainta-Diziera
    Saint-Dizier’a
    Sainta-Dizier’a.

    Będę wdzięczna za pomoc w rozstrzygnięciu wątpliwości.
    Z poważaniem,
    Jolanta
  • Mural
    23.09.2019
    Dzień dobry,
    chciałem zapytać o odmianę słowa mural. W dopełniaczu powinno być murala czy muralu? Chodzi przykładowo o sformułowanie odsłonięcie murala(u).

    Pozdrawiam,
    Michał Kaczor
  • Przyjaciel
    20.09.2019
    Szanowna Poradnio,
    które zdanie jest prawidłowe: Mam na półce 10 „Przyjaciół Wodzisławia” czy Mam na półce 10 „Przyjacieli Wodzisławia”? Chodzi tu o periodyk pt. „Przyjaciel Wodzisławia”.
  • Czy odmieniać tybet, teba, czati, erpatre, tesem, tessarakonteres?
    19.09.2019
    Szanowni Państwo,
    czy odmiana słów lub jej brak w poniższym zdaniu jest prawidłowa?
    W pierwszej tebet (1) umieszczono mumię czati (2), a do następnej teba (1) włożono truchło erpatra (3), pięć zmumifikowanych tesem (4) oraz miniatury dwóch tessarakonteres (5).

    Z poważaniem
    Witold Milczarek
  • Kurpiez Kurpi (i z Kurpiów)
    12.09.2019
    Dzień dobry,
    chciałabym rozwiać swoje wątpliwości co do pisowni zwrotu z Kurpi – chodzi o region i wyrażenie, że coś z niego pochodzi. Piszemy przez „i” czy „ii” na końcu?
  • Lodge
    16.07.2019
    Nurtuje mnie od jakiegoś czasu odmiana słowa, które wykorzystuję w pracy, a które nie ma polskiego odpowiednika, mianowicie lodge (rodzaj hotelu). Jak poprawnie odmienić to słowo przez przypadki? Jaki ma rodzaj?
    Dziękuję za odpowiedź.
  • Putto
    15.07.2019
    Dzień dobry,
    proszę o poradę, wyraz putto w dopełniaczu liczby mnogiej będzie putt czy puttów?
    Moim zdaniem poprawną formą jest np. Na rynku przy fontannach stanęło 16 putt.
    Analogicznie wyraz motto – czy w dopełniaczu liczby mnogiej będzie mott czy mottów?
  • Końmi, ale słoniami
    9.07.2019
    Nurtuje mnie zasada odmiany pewnej grupy wyrazów. Mamy wyraz koń, od którego narzędnik (z kim, z czym?) liczby mnogiej to końmi lub koniami. Natomiast dla wyrazu słoń, ów narzędnik to tylko słoniami.
    Jeśli chodzi o rodzaje żeńskie, to mamy wyraz broń, od którego narzędnik to tylko broniami, a już w wyrazie toń, jest to tylko tońmi.
    Analogicznie gość (gośćmi) i kość (kośćmi/kościami).
    Czy istnieje jakaś reguła, by móc wydedukować prawidłowość odmiany innych tego typu wyrazów?
  • Ziemniak
    25.06.2019
    Czy w przepisach (młodego kucharza, więc język powinien brzmieć raczej naturalnie) należy używać dopełniaczy czy bierników np. obierz ziemniak/a, pokrój batat/a?
  • Czasownik niewłaściwy stać
    24.06.2019
    Zwracam się z zapytaniem dotyczącym użycia wyrazu stać w rozumieniu ‘być w stanie coś zrobić’ lub ‘móc pozwolić sobie na coś’. Powszechne są stwierdzenia: było nas na to stać, będzie mnie na to stać czy stać go na to. Jednak zastanawiam się nad zwrotem być stać. Jako przykład podam zdanie znalezione w internecie: Banki może nie być stać na odwalutowanie pseudo-kredytów? (Obstawiam, że powinno być napisane Banków). Jaką gramatyczną funkcję pełni wyrażenie być stać?
  • Abu Bakr, Abu Bakra, Abu Bakrowi itd.
    24.06.2019
    Jaka będzie deklinacja takich nazwisk jak Bakr (dokładniej Abu Bakr).
  • Saksonia- Anhalt
    11.06.2019
    Szanowni Państwo,
    Czy odmieniamy drugi człon nazwy kraju związkowego Saksonia-Anhalt?

    Dziękuję i pozdrawiam!
  • Nieistniejące zachorowywać
    10.06.2019
    Szanowni Państwo,
    czy forma zachorowuje jest poprawna? Często można usłyszeć w mediach, że np. wiele osób zachorowuje na jakąś chorobę. Czy nie należy raczej użyć w tym kontekście słowa zapada?

    Z poważaniem
    Anna Pachocka
  • Ankietować
    6.06.2019
    Czy istnieje dokonany odpowiednik czasownika ankietować? I jeśli nie, to czym można go zastąpić?
  • O yukacie, hakamie i matchy
    4.06.2019
    Witam serdecznie
    Pisałam ostatnio tekst, w którym użyłam transkrypcji japońskich wyrazów typu yukata, matcha czy hakama (części garderoby czy jedzenie). Znajoma zwróciła mi uwagę dotyczącą odmiany. Jak właściwie powinno się odmieniać takie wyrazy? Czy powinno się je najpierw spolszczyć w transkrypcji, zanim je odmieniamy?
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego